Primus.
cōtracto vl̓ petat diſpēſatiōeꝫ a papa: vbi pōt ⁊interim abſtineat ab vſu matrimonij ſic īpediti.¶ Et noͣ ꝙ in nullo predictorum decem ⁊ ſeptem īpedimentorum poteſt diſpenſare aliꝗs citra papam: ſed ⁊ ipſe papa in aliquibus horuꝫ n̄poteſt diſpenſare .ſ. in īpedimento ligaminis cūjͣ. quis eſt alteri alligatus per verba d̓ preſenti. talis eniꝫ non poſſet cum alia contrahere etiaꝫ diſpenſante papa. ¶ Item in impedimento erroriſperſone ⁊ in īpedimeto violentie vbi nullo modo eſt conſenſus ¶ Et in impedimento coeūdiomni modo ex frigiditate naturali vel caſtratione vel maleficio vel alia indiſpoſitione proueniente: qꝛ in hiꝰ omnibus nullum eſt matrimoniūnon poteſt facere papa vt ſit matrimonium.¶ De īpedimento coeundi videtur dicere pe. d̓palū. ꝙ ſit ex ſtatuto eccleſie: qꝛ id non pertinetad ſubſtantiā matrimonij. Et inde eſt ꝙ ſi ſciuerit alter tale impedimentū ⁊ nihilominus cōtrahit eſt verum matrimoniū qd̓ non eſſet: ſi deeētaliquid de eſſentia matrimonij. Cum eniꝫ principalis finis matrimonij ſit ꝓles: non vitatio fornicationis: ſi poſſe cōire eſſet de ſubſtantia matrimonij: multo magis poſſe generare ⁊ ſic ſeneſnon poſſent contrahere qd̓ eſt falſum. ¶ De impedimento erroris conditionis videtur dubiuꝫẜm hug. tamen iſtud eſt de ſtatuto eccleſie. Ideꝫdicit pe. de palu .ſ. ꝙ eſt de iure poſitiuo quod ētvidet ſentire ricar. ī. 4. di. 36. Dicit .n. ꝙ error deterioris cōditiōis ⁊ ſi n̄ tollat cōſenſū ī perſonā:tamen multū minuit: ⁊ quia rōnale eſt: vt deceptis iura ſubueniant ⁊ maxime quādo ē deceptioī re graui: īmo naturali equitate ſtatutū ē ꝑſonaꝫcōditionis ſeruilis eē illegitimā ad cōtrahēdūcū ꝑſona liberi: qͣꝫdiu liberaꝫ eē credit: ip̄e libercōtrahens cū ſerua. ledit̉. n̄ enormiter ī bōis matrimoniū. In bono prolis: qꝛ nō habebat eaꝫ inſua poteſtate. ¶ In bono fidei: qꝛ nō poterit itaibere reddere debitū domino occupate ſeruū.In bono ſacramenti .i. cohabitationis in ſeꝑabilitate: qꝛ dominus poſſet eā vendere. hec ille.¶ De īpedimento voti ſolēnis ī r̄ligione alber.⁊ tho. ſecunda ſecunde. q. 88. ar. vl. in corpore arti. tenent ꝙ nō poteſt. Hug. car. hoſti. īno. ⁊ ricar.ī. 4. tenent ꝙ poteſt ex magna cauſa vt ex reformatione vnius regni ⁊ hiꝰ. Et Io. ī ſūma confeſſorū dicit de facto vidiſſe talē diſpēſatōnē factāHāc etiā opi. ꝙ papa poſſit diſpenſare tenere videtur idem tho. in. 4.ſ. di 38. q. i. ar. 4. q. 2. in corpore. q. Et io. napo. in quodlibet dicit hanc opi.eē probabiliorē. ¶ In īpedimento ordinis tenent fere oēs ꝙ poteſt: qͣꝫuis non conſueuerit.¶ In īpedimento criminis abſqꝫ dubio pōt ẜmpe. de palu. ¶ Et in īpedimento ſpualis vel legalis cognationis poteſt ẜm pe. deʳ palu. ¶ De īpedimēto etiā qd̓ ē publice honeſtatꝭ iuſticia certūeſt ꝙ poſſit cū ſit ex conſtitutiōe eccleſie. Undepe. de palū. ſic dicit: papa poteſt diſpēſare in omnibus gradibus publice honeſtatis iuſticie qui
ſumuntur ẜm gradus conſanguinitatis. Et hocpatet: qꝛ non eſt prohibitum lege naturali nec diuina. vnde poteſt diſpenſare ꝙ quis contraherꝫcum ſponſa vl̓ vxore nō cognita fratris vl̓ pr̄is.¶ Et noͣ ꝙ quandoª aliqui contrahunt matrīonium d̓ facto qd̓ d̓ iure nullum ē: ſi poſtea obtineāt diſpenſatiōem a papa ſuper īpedimento: nōpropterea ratificatur predictuꝫ matrīoniuꝫ quoad deū etiā ſi ante diſpēſationeꝫ ſecuta erat copula carnalis: ſed oportet ꝙ de nouo interueniatmutuus conſeſus interior in alterutruꝫ: ⁊ ſi cuꝫhoc ſequitur copula carnalis n̄ eſt neceſſaria notia expreſſio verborum ⁊ hoc in fauorem matrimonij. hoc videtur dicere ricar. in. 4. di. 40. ī qͦdam ſimili: tutius tn̄ eſſet ⁊ clarius vt etiā d̓ nouo fieret ip̄a expreſſio verborum conſenſū expͥmentium. Dicit etiam ricar. ꝙ cuꝫ carnalis vſusmulieris extra matrimoniuꝫ ſit contra ius naturale: ideo ibi locum nō habet preſcriptio vt .ſ. exhoc ꝙ tenuit aliquā concubinam per. z0. annosfacta ſit ei licita talis cōmixtio: ſed ſemper mortaliter peccat. ipſum etiā matrimoniū: qꝛ eſt deiure diuino ⁊ naturali: ideo preſcriptio facere nōpoteſt vt ꝟaleat matrimonium qd̓ a principiofuit nullum: vel ꝙ efficiatur nullū qd̓ a prīcipiofuit verum: extra de conſan. ⁊ affi. c. non debet.partim in tex. ꝑtim in glo. ¶ Itē noͣ ẜm hoſti. qꝛdoc. diſcordāt circa īpedimentum matrimonivbicūqꝫ doc. per glo. ſuas dicunt ſolui matrimonium: ſed non inducunt ius expreſſum. contrarium dicenti adhereas: extra de teſti. lꝫ ex quadaꝫin fi. Item noͣ ꝙ cum eccleſia precipit alicui coniugum cohabitare cum altera: ⁊ ille cui precipitur ſciat eſſe impedimentum ẜm hug. in hoc caſu qͣꝫtum ad reddendum debituꝫ non tenet̉ obedire: tn̄ in cohabitatione ⁊ neceſſariorum exhibitiōe obedire debꝫ: ⁊ n̄ negare ei: cui ſe de facto copulauit. ¶ Itē noͣ. ꝙ qui audiuit īpedimētū eē īter ſe ⁊ vxorē. ẜꝫ. guil. ſi audit a fide dignis⁊ n̄ ſuſpectis: cū nō debeat eſſe negligēs ſue ſalutis: tenet̉ īquirere veritate: al̓s eēt affectata ignorātia: que n̄ excuſat: ⁊ ſi cōcipiat ꝓbabilē opinionē de dicto alicuiꝰ n̄ debꝫ exigere debitū: licꝫ teneat̉ reddere: ſecus ſi ita īueniret veritatē: ꝙ eēīpedimētū īter eos: qd̓ haberet ꝓ ꝯſtāti: tūc necexigere nec reddere deberet. ¶ Porro qui taleimpedimētū audit a viro fidedigno etiam iurato aut compatre ſuo aut proprio ſacerdote autetiam publica fama: non ita tenetur credere: ꝙpeccet mortaliter ſi non reddat ſed venialiter.guiliel.¶ De impedimentis pluribus non tamen dirimentibus matrimoniuꝫ: vt voto ſimplici: ⁊ huiuſmodi. ¶ Capitulū. xvj.St aliud genus impedimēti: quod eſt īpediens quideꝫ matrīoniū