Druckschrift 
2 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Capitulū. II.

hꝫ tanto plus ſil̓ia cōcupiſcit. Un̄ ꝓuer. iij. Ignisſcꝫ auaricie nūqͣꝫ dicit ſufficit. Ignis etiā extīguit̉ ex appoſitione lignoꝝ ſiccoꝝ: ſed auget̉. Und̓verſus. Creſcit amor nūmi qͣꝫtū ipſa pecunia creſcit. Item. Nūquā pecunia triſtis ſatiat̉ auarus:Ratio huius eſt: qꝛ potus pecunie non ibi ponit̉vbi eſt ſitis auari. Un̄ ſicut vinum in dolio fedat corporalem ſitim: ſic pecunia in burſa vel archa ſitim mentis ſedare pōt: qͣꝫto ergo magꝭconcupīa creſcit tanto etiam minus hꝫ qd̓ ei ſufficere poſſit. Talis ergo inſufficientia reꝝ maioreꝫeſuriem amorem rerū tꝑalium gignit: vn̄ eſt ſimilis hydropico: qͣꝫto plus bibit tato āplius ſitit. Sic auarus qͣꝫto amplius lucrat̉: tanto magisdeſiderat lucrari. Proinde Ber̄. ait. Auarus terrena eſurit vt mēdicus. Scd̓o rōͣe modi. Quāto .n. modus augēdi pecunias eſt facilior certioratqꝫ ſecurior lucrū maius: tanto īhianti ad īcrementum illius delectabilior ſuauior fit: niſi a tali exceſſu mentis virtute cohibeatur: ſed modus ipſe augendi pecunias ſpāliter vſuramceteris habet p̄dictas tres cōditiones: qꝛ faciliorcertior ſecurior: per ꝯn̄s lucrum maius eſt: etpropterea ad affectum ſuccendendū ad cupiditatem efficaciſſime oꝑatur. Hinc Eccle. xiiij. Inſatiabilis oculus cupidi. Calis ſanguiſſuge aſſil̓aripōt: que membro tumido delectabiliter applicat̉:ſanguinem infectum inſatiabiliter ſugit. Et duminfirmum membrum a putredine ſanat: ſibiipſinecem ſugendo ꝓcurat. Sic inſatiabilis auarus venenoſam pecuniam auariciā bibit in ſatīabilem alium infirmum quaſi ſanat: dum ſanitatoindigentem aliqn̄ ſubleuat: ſed ipſe ſeipſum occidit pctm̄. Un̄ ꝓuer. penult. Due ſūt ſanguiſſugeque ſemꝑ dicunt affer aſſer .ſ. cupiditas luxuriaSepeqꝫ ꝯtīgit qd̓ dicitur Eccleſiaſtes. iiij. Unuseſt ſcd̓m non hꝫ: non filium non frēm ⁊c̄. tn̄ laborare non ceſſat: nec tamē ſatiant̉ oculi etus diuitijs ⁊c̄. Tertio rōne termini: ſcd̓m. n. Ariſto. t.politicoruꝫ: finis auari eſt augmentatio pecunie.appetitus aūt finis ẜm eum eſt infinitus: propterqd̓ beatitudinem appetimus quaſi īfinitum. qͣꝫtomagis poſſumus cogitare: qͣꝫto fortius intenſius nos valemus. Et hinc eſt quod ſicut ipſe ait.Secunie amatores totam ſuam ſubſtantiam induſtriam potentiam ordinant ad pecunie lucrūPreterea creatura rōnalis ad imagineꝫ dei factacreaturis oībus occupari pōt: repleri aūt om̄inonon pōt: qꝛ capacem dei ꝗcꝗd minus eſt deo implere non pōt. Inſuꝑ vllum corpus in ſpūali contineri impoſſibile eſt: ſicut ſapīa pōt impleri archa. ſic nec pecuniā impleri pōt aīa. Un̄ Ber plus ſatīabitur cor hoīs auro qͣꝫ corpꝰ auraaliarus non implebitur pecunia. Eccleſiaſtes..hinc enim in figuram theſauri Ierico fueruntinathematizati: qꝛ Achor tulit aliꝗd ex eis contra dn̄i mandatuꝫ lapidatus fuit: vt hētur Ioſue

vij. ad figurandumt vt exponit venerabilis Gratianꝰ .i. q. iiij. eccl̓ia. §. ſe. theſauri huius mundinon debent tranſire in ſortem fidelium .i. non debent fideles theſaurizare. Ierico .n. interpretaturluna: ſignificat munduꝫ qui mutat̉ vt luna creſcendo decreſcendo in hoībus ad tꝑalia. Iſrahelite interpretant̉ videntes ſignificant fideles.Achor ſignificat auarum: qui ꝯͣ voluntatem deiꝯgregat: ipſe ſnīa dilapidatur dānatiōis. Quidam auarus p̄poſuiſſet implere archam perfas nefas: deinde a labore ceſſare: cepit parce viuere: deinde ad arche impletionem multiplici vitio .ſ. mēdacij: ꝑiurij: fraudis: hiꝰ laborare. Cūqꝫnundū archā īpleuiſſet timēs diabolus ne archarepleta amitteret euꝫ: ei taliter guttur ꝯſtrinxitꝗcquā pot̓at d̓glutire. Deniqꝫ allatꝭ varijs cibiscepit eger clamare dicēſ. Crucior crucior: heu morior fame: ſꝫ qꝛ a diaboloſtrāgulor māducarepoſſū: dicto diabolo ſpm̄ exalauit. .§. II.Secunda prauitas ē cecitas mentis: dicit ignorat. Ignorantia auteꝫeſt quedam cecitas mētis p̄cipue circa ſalutifera.Nepe qͣꝫto magꝭ corporalis oculus ad infima inclinat̉ terreqꝫ ꝓpior ſit tanto magis reſtringit̉ corporeus viſus ecōtra ſi ad ſuꝑiora eleuatur: ꝓīde ſi oculi vnius hoīs eſſent ī celo tota terra quenobis īmenſa videt̉ quaſi breuiſſimꝰ punctꝰ eiappareret. Sic nēpe cordi diuino amore ſuſpēſoatqꝫ deo ꝯiuncto terrena cūcta nihil eſſe vidēturSed ab his ſpūales oculos ſtatuerunt declinare ī terram: magis extimātur: qꝛ ſpūali lumīe priuati ſunt. Un̄ de ꝓph̓a Dauid ait. videbit īteritum viderit ſapientes morientes: ſil̓ inſipiens ſtultus ꝑibūt: relīquēt alienis diuitias ſuas ſepulchrum illorum domꝰ eorū in eternum.In ꝗbus v̓bis proph̓a tres cecitates on̄dit inʳ talihoīe. Prima dānationis. Scd̓a derelictōis Tertia habitatōis. Quātū ad pͥmaꝫ ꝯſideratauarꝰ ſic pauperes iuſti ſic̄ mali alij mortuntur: excecatus puluere terrenorum aliā vitam credit: ac dānationeꝫ ſuā videt. Et qͣꝫtūad dicit pͣsͣ. videbit ⁊c̄ .ſ. oculo fidei interitūſuū .ſ. eternū. Et cām huiꝰ ſubdit. viderit ſapīetes moriētes .i. v̓tuoſos. Hinc Eccl̓iaſtes. ij. Ocl̓iſapientꝭ v̓tuoſi in capite eius .ſ. oculi mētales ſūteleuati locati in capite .i. chriſto in his tranſitorijs. Et ſeꝗtur ſtultus .i. auarus ī tenebris ābulat .i. in terrenis tenebroſa ſunt vt terra. Et ſubdit p̄s. Simul inſipiēs ſtultus peribūt: inſipiens futura intelligit nec credit: ſtultus negligitea ſcire corpore aīa ſil̓ ꝑibūt tales auari. Secunda eſt cecitas derelictionis: quia derelinquetalienis diuitias ſuas: nec eniꝫ ſecum aſportabūtteſte. Iob. qui. xxvij. ait. Diues dormierit nihilſecum affert: aperit oculos ſuos et nihil inuenit.Ambroſiꝰ. Non ſunt hominis bona que ſecum