Quodlibet
terminatum. ⁊ preterea vniuerſalianon ſunt ſb̓ſiſtentia. ¶ Ad tertiuꝫ dicendum ꝙ ſubſtantia ſpiritualis excedit corporalem exceſſu dignitatisnature. ſꝫ non in virtute agendi imovidemus ꝙ multe ſubſtantie ſpirituales habent determinata corpora īquibus agant. ſicut anima rationalis corpus humanum ¶ Ad quartūdicenduꝫ. ꝙ non eſſe vbiqꝫ per totūregnum eſt ex defectu regis terrenipropter circūſcriptionem ſue ſubſtārie. Deus autem cum ſit incircunſcriptus eſt vbiqꝫ ⁊ tamen ſi non eſſetvbiqꝫ nihilominus gubernaret omnia prouidentia ſua. Unde in regeterreno non eſſe preſens eſt ad defectum ſed ꝙ gubernet in abſentia eſtad ꝯmendationem. deus autē ⁊ vbiqꝫ eſt ⁊ omnia gubernat ¶ Ad qͥntūdicendum. ꝙ huiuſmodi diſtantia ⁊propinquitas creaturarum ad deūnon eſt ſecundum locum ſed ſecūdūſimilitudinem ⁊ diſſimilitudinē. Nāilla que magis aſſimilantur deo dicimus eſſe ſibi propinquiora que vero magis recedūt a ſimilitudine ip̄ius dicimus eē ſibi remotiora. ¶ Adſextum dicenduꝫ. ꝙ dato ꝙ tota machina mundialis eſſꝫ vnum corpuscontinuum. non tamen propter hocpoſſꝫ imaginari ꝙ eſſꝫ vbiqꝫ ſed invno loco tm̄. quia totum illud ī quoeſſꝫ acciperetur pro vno loco. ⁊ ſicnon attingeret quodlibꝫ particulare quod eſſe vbiqꝫ ꝯplectitur in ſuaratione.Articulus .ij.Irca cognitionem vero deiquerebatur vtrum deus cog
videtur ꝙ nō. quia cognoſcere vnūper aliud pertinet ad defectum cognitionis. ſed in diuina cognitiōe nullus poteſt eſſe d̓fectus. ergo videturꝙ deus non cognoſcat malum ꝑ bonum. ¶ Preterea cognoſcere vnumper aliud eſt in cognoſcendo diſcurrere. ſed in diuina cognitiōe non eſtdiſcurſus. ergo cum cognoſcere malum per bonum ſit cognoſcere vnuꝫper aliud. videtur ꝙ deus non cognoſcat malum per bonum. ¶ Preterea qͥcquid deꝰ cognoſcit cognoſcitper eſſentiam ſuam. ſed malum nec ēeffectus diuine eſſentie neqꝫ eſt ei oppoſitum. vt dicit Aug. ergo videturꝙ deus non cognoſcat malū per bonum. ¶ Preterea ph̓us dicit in .3. deanima. ꝙ intellectus qui ſemper eſt īactu non cognoſcit priuationem. ſedintellectus diuinus ē ſemper in actuergo ⁊cͣ ¶ Preterea omnē quod cognoſcit̉ cognoſcitur per aliquaꝫ ſimilitudinem ī ip̄o cognoſcēte exiſtentēſed malum non habꝫ aliquam ſimilitudinem in deo. ergo deus non cognoſcit malum per aliquod bonumquod in eo exiſtat. ¶ Contra eſt qd̓Aug. dicit ꝙ malum cognoſcitur ſecundum ꝙ ab ip̄o bono diſcordat.¶ Reſponſio dicendum ꝙ propriacognitio vniuſcuiuſqꝫ rei eſt ſecūdūꝙ cognoſcitur per propriam rationem. In cognoſcibilibus autem quedam ſunt que habent rationem propriam abſolutam vt homo ⁊ lapis.quorum propria ratio non dependet ex alio. Quedam vero ſunt quenon habent propriam rationem abſolutam ſꝫ ex alio dependenteꝫ. ſicuteſt in relatiuis ⁊ priuatiuis ⁊ in negatiuis. quorum raito dependet̉ ex ordine quem habent ad alia. Nam ratio cecitatis non eſt abſolnta ſꝫ de-