Druckschrift 
Quaestiones de duodecim quodlibet
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Demcium.

Einde queritur de operatōeanime. Et circa hoc queruntur duo Primo vtruꝫ anima ītellectiua omnia, que cognoſcitcognoſcat in pͥma veritate Scd̓ovtruꝫ anima ſeparata a corpore habeat actꝰ ſenſitiuaꝝ potentiarum.Articulus vij.D primum ſic proceditur. videtur anima qͥcqͥd intelligit intelligat in prima veritate. Augꝰ. enim dicit in lib. ꝯfeſſi. Siambo viderimus id verum eſſe qd̓dico vbi queſo videmus non ego inte nec tu in me ſed ambo in ea queſupra nos eſt incōmutabili veritate ſic omne verum quod anima cognoſcit in pͥma veritate videt. Preterea verum addit ſupra ens manifeſtationem. ergo prima veritas eſtquaꝫ omnia manifeſtantur. Sed idquo aliud manifeſtatur oporteatmaxime manifeſtum ſicut patꝫ in pͥncipijs demonſtrationis de luce corporali quam viſus corpora videtergo prima veritas eſt maxime omnibus mentibꝰ manifeſtata. ſicſolum per eam ſed in eo omnia cognoſcuntur. Sed contra. Multi deconcluſionibus demonſtratiuis veram cognitionem habent de primaveritate nihil conſiderant. ergo nonomne verum in prima veritate cognoſcitur Preterea Auguſtinus dicit in li. de libe. ar. nullus de prima veritate iudicat. ita ſi de eaiudicatur non cognoſcitur nec alia īea. Reſponſio dicendum. ſicutdam glo. ſupra illud p̄s. Diminuteſunt veritates ⁊cͣ. Ab vna prima veritate multe veritates in metibus hominum reſultant ſicut ab vna facie

hominis reſultāt multe facies in ſpeculo fracto. hec antem reſolutio veritatis eſt quantum ad duo ſcilꝫ qͣntum ad lumen intellectuale. de quoin p̄s. Signatum eſt ſuper nos lumēvultus tui domine. quantum adma principia naturaliter nota ſiueſint complexa ſiue incomplexa. Nihil autem poſſumus veritatis cognoſcere niſi ex primis principijs exlumine intellectuali que veritatemmanifeſtare non poſſunt niſi ſecūdū ſunt ſimilitudo illius prime veritatis. quia ex hoc etiaꝫ habent quādam immutabilitatem infallibilitatem. Sic ergo in prima veritate ſecūdum ſuam eſſentiam non omnia videntur a nobis in ſtatu vie cum necipſa per ſuam eſſentiam a viatoribꝰvideatur. ſed in ipſa ratione ſue imaginis .ſ. veritatis ab ea exēplate omnis veritas a nobis cognoſcitur. etexinde eſt duo idem verum vidētinquantum ab eadem prima veritate reſultat exemplata veritas in mente vtriuſqꝫ. ita intelligendum eſt dictum Auguſtini. Et ſic patꝫ ſolutioad primum. Ad ſecundum eſtdicenduꝫ. operari aliquo ſiue mouere dicitur dupliciter. Uno modoſicut principio formali operationisvel motus. et ſic non oportet motio mouentis vel operatio operantis terminetur ad id quod operatur. Non enim ignis calefacit calorem quo calefacit. Alio modo ſicutinſtrumento. et ſic motio mouentisterminatur ad id quod mouet. ſicutmanus baculo mouet lapidem baculum mouet. Id ergo quo cognoſcimus ſicut inſtrumento oportetnobis primo notum. et ſic cognoſcimus concluſiones per principia na