Quodlibet
quia ſcilicꝫ nō eſt poſſibile intellectūſimul informari multis ſpeciebus inactu perfecte ſicut nec idem corpusfigurari ſimul diuerẜ figuris. Uiſioauteꝫ quā angelus videt res in propria natura fit per ſpeciem intelligibilem cōcreatā vel infuſam inherentem. Uiſio autem rerum in verbo fitper ipſā ſpeciem verbi ſiue eſſentiā q̄nō eſt inherēs. ſꝫ ei ītellectꝰ vnit̉ ſic̄ intelligibili. Species autem cōcreatainherens non repugnat vnioni intellectus angelici ad vbum. cum nō ſitvnionis rationis. ⁊ ipſa ſpēs. ⁊ quicquid eſt perfectionis in intellectu angelico fit quaſi materialis diſpoſitioad illā beatam vnionē. vnde ſimulex intellectu angeli procedit operatio duplex. vna ratione vnionis adv̓bum. qua .ſ. videt res in v̓bo. Aliaratione ſpeciei intelligibilis qua informatur. qua videt res in proprianatura. nec etiā in vna harū operationū debilitatur per attētionē ad alterā. ſꝫ magis cōfortatur cuꝫ vna ſitrō alteriꝰ. ſic̄ imago rei viſe cōfortat̉dū videtur in actu occulto exterioriActio eniꝫ beatitudinis in beatis eſtratio cuiuſlibet alterius actionis ineis inuente. Et per hoc patet reſpōſio ad primū. ¶ Secundum cōcedimus. quia exemplū illud non eſt cōueniens. ¶ Ad tertiū dicendū ꝙ potentia intellectiua angeli non terminatur ad duos actus ẜm idē. ſꝫ ẜmdiuerſas ſpecies quibus ad actū ordinatur. ¶ Ad quartū dicēdū ꝙ inter actum et obiectū nihil cadit medium. ſicut ſpecies cadit media interintellectū et eius actum. Un̄ nō ē ſil̓eArticulus octauusD tertiuꝫ ſic proceditur. Uidetur ꝙ angelus non meruerit ſuā beatitudinē. Qd̓ eniꝫeſt beatum perfectum eſt. quod aūt
meretur eſt adhuc imperfectum. Sꝫnon poteſt idem eſſe ſimul perfectuꝫet imperfectum. ergo non poteſt angelus mereri beatitudinē duꝫ habeteam. ¶ Preterea angelus beatus eſtcomprehenſor. nullus aūt meret̉ niſiviator. Si dicatur ꝙ in primo inſtāti quo beatus fuit angelꝰ beatitudinem meruit. ¶ Cōtra. ergo ſimul fuit viator et cōprehenſor. quod falſūeſt cum hoc ſit ſolius chriſti. ¶ Preterea beatitudo ẜm ph̓m in actu cōſiſtit. ſꝫ in actu ꝑfecto. et ſimiliter meritum in actu. ſꝫ imperfecto. non aūtpotuit eſſe ꝙ actus angeli ſimul eētperfectus et imperfectus ergo nonpotuit eſſe ꝙ ſimul eſſet beatꝰ et beatitudinē meruerit. ¶ Sed cōtra. Beatitudo a nulla pura creatura habetur ſine merito. cū habeat premij rationē. Sed angelꝰ nō potuit eā mereri niſi in primo inſtanti quo beatꝰfuit. quia ante nō habuit gratiā. vt qͥdā ponunt et ſic mereri non potuitergo in primo iuſtanti ſue beatitudinis eam meruit. ¶ Reſpōſio dicēdūꝙ de conditione angeli triplex ē poſitio. Quidā enim poſuerunt ꝙ angelꝰ in primo inſtanti ſue creationisfuit beatus. ſꝫ hoc non videtur cōueniens. quia pari ratione alij in pͥmoinſtanti fuiſſent miſeri. quod etiā qͥdam dicunt. ſed abſurdū eſt et condemnatum. Alij vero dicūt ꝙ fuerūt.cōditi in gratia omnes. et in ea quidā ꝑſeuerates beatitudinē meruerūtAl̓ij vero contra eam agentes factiſunt miſeri et hec opinio nihil difficultatis habet. vnde p̄ ceteris nihilma gis placet. ¶ Tertij vero dicuntꝙ fuerunt creati augeli in puris naturalibus et quibuſdaꝫ conuerſis adverbuꝫ ſimul collata eſt gratia et beatitudo. Et hi diuiduntur in tres vias. Quidam enlꝫ dicunt ꝙ nunꝙͣ be