Octauum.

nobis etiam naturaliter quedam cōceptiōes ab omnibus notē vt entisvnius boni ⁊ huiuſmodi. a quibuseodeꝫ modo procedit intellectus adcognoſcendum quidditatem vniuſcuiuſqꝫ rei per quem procedit a pͥncipijs per ſe notis ad cognoſcendasconcluſiones. ⁊ hoc vel per ea quequis ſenſu percipit. ſicut cum per ſenſibiles proprietates alicuius rei cōcipio illius rei quidditatem. vel perea que ab alijs quis audit. vt cum laicus qui neſcit quid ſit muſicaᵇ cumaudit aliquam artem eſſe per quamdiſcit canere vel pſallere concipitquidditatem muſice. cum ipſe preſciat quid ſit ars ⁊ quid ſcit canere autetiam per ea que ex reuelatione habentur. vt eſt in his que fidei ſunt.Cum enim credimus aliquid eſſe inNobis diuinitus datum quo affectꝰnoſter deo vnitur. concipimus charitatis quidditatē intelligentes charitatem eſſe donuꝫ dei quo affectusdeo vnitur. precognoſcentes tamenquid ſit donum. et quid affectus. etquid vnio. de quibꝰ etiam quid ſintſcire non poſſumus niſi reſoluendoin aliqua prius nota. ⁊ ſic quouſqꝫ ꝑueniamus vſqꝫ ad primas conceptiones humani ītellectus que ſūt omnibus naturaliter note. Et quia naturalis cognitio eſt quedam ſimilitudo diuine veritatis menti noſtreimpreſſa ſecundum illud p̄s. Signatum eſt ſuper nos lumen vultus tuidomine. Ideo dicit Auguſtinus. x.de tri. ꝙ huiuſmodi habitus cognoſcuntur in prima veritate. Ipſa autem conceptio charitatis quam intellectus format modo predicto nōeſt ſoluꝫ ſimilitudo charitatis ſicutſpecies rerum in ſenſu vel imaginatione. quia ſenſus ⁊ imaginatio nun.

qͣꝫ pertingunt ad cognoſcendum naturam rei. ſed ſolummodo accidentia que circunſtant rem. ⁊ ideo ſpecies que ſunt in ſeniu vel imaginatione non repreſentat naturam rei. ſꝫ accidentia eius tantum. ſicut ſtatua repreſentat hominem quantum ad accidentalia. Sed intellectus cognoſcit ipſam naturam ⁊ ſubſtantiaꝫ reiUnde ſpeciēs intelligibilis eſt ſimilitudo ipſius eſſentie rei. ⁊ eſt quodāmodo ip̄a quidditas ⁊ natura rei ſecundum eſſe intelligibile non ſecunduꝫ eſſe naturale prout eſt in rebus.⁊ ideo omnia que non cadunt ſub ſēſu ⁊ imaginatione ſed ſub ſolo intellectu cognoſcuntur per hoc ꝙ eſſentie vel quidditates eorum ſunt aliqͦmodo in intellectu. Et hic eſt modus quo charitas cognoſcitur cognitione quid eſt tam ab habēte charitatem ꝙ a non habente. ſed ſecundum alium modum cognoſcēdi charitatem neqꝫ charitas neqꝫ aliquishabitus ſiue potētia ꝑcipitur a noſtro intellectu niſi ꝑ hoc ꝙ actus ꝑcipiūtur. vt pꝫ per ph̓m. x. eth̓. Actꝰaūt charitatis vel alterius habituseliciūtur ab ip̄a caritate vel ab aliohabitu per propriam eſſētiam charitatis vel alteriꝰ habitus. ⁊ per hūcmodum dicitur aliquis ſe cognoſcere habere charitatem vel alium habitū per ip̄am eſſentiam habitus ẜᵐeſſe naturale qd̓ habꝫ in reruꝫ natura ⁊ nō ſolū ī intellectu. Sic aūt nullus p̄t cognoſcere charitatē niſi charitateꝫ habēs quia actus charitatis⁊ aliaꝝ virtutum precipue ꝯſiſtūt īmōtibꝰ īterioribꝰ qui nō pn̄t eē cogniti niſi operāti niſi qͣtenꝰ manifeſtatur ex actibꝰ exterioribꝰ. ⁊ ſic ꝑ qͣndāꝯiecturā aliquis n̄ habēs charitateꝫpoteſt percipere aliū charitate habē