et ſambuci mediano cortice ⁊ hmōi. quebuilita in oleo cutem rarefaciūt ⁊ extendūt. vt dicit idem. Opilatiua ꝟtus operatur per frigiditatem ⁊ humiditatē cumobtuſa ſubſtantia vt patet in dragantoalbumine oui ⁊ pſillio. nam hec viſcoſitate ⁊ obtuſitate ſubſtantie poros replentet frigiditate cōſtringūt. Inſpiſſatiua ꝟtus oꝑatur per frigiditate ⁊ humiditatēvt patet in mandragora que poſita ſupercutem ipſam inſpiſſat. vt dicit idēnamfrigiditate conſtringit partes humiditatis liquidiores. Vnde humiditas petens centrum reddit ſubſtantiam compactiorē ⁊ per cōſequens ſpiſſiorem. aliquando autē operat̉ per calorē ⁊ humiditatem. nam calor conſumit partes liquidiores. quibus conſumptis partes terreſtres reddunt̉ ſpiſſiores. Induxatiuavirtus operat̉ per frigiditatem ⁊ ſiccitatem. quia vtraqꝫ qualitas mouendo adcentrū totam ſubſtantiā reddit duriorēqn̄qꝫ autem operat̉ per frigiditatem ⁊ humiditatem. frigiditate partes liquidascōſtringente. vt patet in gelū ⁊ in glacieQn̄qꝫ etiam ꝑ calidum ⁊ ſiccum partesterreſtres cōpingendo ⁊ per conſequensin durando vt patet in latere ⁊ in luto.Aſperitiua virtus operat̉ per caliditatēet ſiccitatem cum groffa ſubſtantia. Nācalor qd̓ eſt ſubtilius eleuat ⁊ mouet adcircūferentiā. ⁊ illud acuit in conum qd̓vero groſſius ⁊ ſiccius tendit ad centrumet ſic fit tota ſubſtantia inequalis que inequalitas eſt cauſa aſperitatis. ꝓpter hocoperatur aſperitatem in humido frigiditas coartando et conſtringendo partesrei circūferentiales ad mediū nō ꝑmittendo partes liquidiores ſe diffunderead extremum. propter quod partes ſuperiores ī quibus dominat̉ frigiditas acute ⁊ aſpere exterius ſenſui oſtendunt̉. qꝛẜm diuerſitatem materie imp̄ſſionem acalido ⁊ frigido recipientis varie ſunt ⁊diuerſe rerum cōditiones ⁊ ꝓprietates ⁊rerum cōmixtiones naturaliter vel accidentaliter derelicte. vt dicit auicē. ⁊ conſtant̓. et eſt exp̄ſſum ſupra in tractatu dequalitatibus elementariū ꝓprietatum.Item eſt virtus mollificatiua que oꝑatur ꝑ calidum ⁊ humidum. ⁊ hoc vel ꝑ calorem humidas partes dilatantem ⁊ rarefacientem ⁊ partes a partibus diſgregantem. vt facit dialtea que humida eſtet parum calida. mediocriter tamen calore ſui aperit ⁊ ex ſuꝑabundantia humiditatis ſue humores fluxibiles reddit. ⁊ſic per conſequens mollificat ⁊ remollit.vel hoc fit eo ꝙ calore dominante ſuꝑ partes aqueas ⁊ terreſtres ⁊ eas reſoluentein partes aereas et celeſtes. vt patet invaporibus terreſtribus ⁊ aqueis attractis ad interſticia aeris vbi reſoluunturin molliſſimas pluuias ⁊ guttulas. nuncroris. nunc grandinis ſiue niuis. vt dicitcōmentator ſuper. iiij. methe. Ienſui etiam eſt manifeſtuꝫ vi caloris dura remolleſcere et ſuperueniente actione calidi ꝑtes partibus inuicem vix herere. vt patet in cera et in alijs liquefactibilibꝰ ſuper quarum partes aqueas et aereas virtus ignea dominatur. vt dicit cōmentator. Uirtus autem maturatiua ſicut etdigeſtiua per calidam virtutem et humdam operatur. ſicut et retentiua per frigidam ⁊ ſiccam. ⁊ expulſiua per frigidam ⁊humidam ⁊ aꝑitiua ꝑ calidam ⁊ ſiccamprincipaliter operatur. Attractiua virtus per calidum ⁊ ſiccum operat̉. vt patetin diptanno ſerapino et ſtercore columbino ⁊ cōſimilibus. Laxatiua habet operari per eaſdem virtutes ſed vehementiꝰUnde que vehementer attrahunt laxatiua ſunt vt ſcamonea ⁊c̄. Operatur etiamper frigida cōprimendo. et per humida lenificando ⁊ lubrificando. vt patet in prunellis thamaridis ⁊c̄. Putrefactiua qn̄qꝫ per calida ⁊ humida operatur quandoqꝫ vero p̄ter hec. Maturatiua per calidaet ficca ſicut ⁊ attractiua vt patet in cantharidibus ⁊ flāmula ⁊ hmōi vehemētercalidis que puſtulas generant ⁊ carnemvlcerant valde cito. De alijs autem virtutibus et cōſimilibus dictum eſt ſupralibro. iij. de proprietatibus elementariūqualitatum in li. viij. in tractatu de remedijs morborum.Capitulū LXXVI¶ De putredine