Liberquando immutantur hmōi nodi ſiue ſigna. et ſic per ſignoꝝ falſitatem multi d̓uiant ⁊ a rectitudine vie abducunt̉. Itēad ſiluas aues cōfugiūt ⁊ apes. ille vt uidificent. iſte vt mellificēt. aues vt ab aucupe tueantur. apes vt mellis fauos ī arboꝝ cōcauitatibus componentes ſecretius abſcondant̉. Item cum ſilue ꝓpter earum denſitatem ſint frigide cōſite et vmbroſe viatores eſtu ſolis fatigati in vmbroſo vacare refrigerio delectant̉. Ex ſiluarum aūt multitudine vel magnitudiue regionū termini ab inuiceꝫ diſtīguūtur et ꝑ arboꝝ mutuas comp̄ſſioues ⁊ indagines ab hoſtibus defenſatur.Capitulū CXIIII¶ De ſaliceAlix arbor eſt quedam ſic dictaeo ꝙ celeriter ſaliat poſtqͣꝫ in aliquo loco figit̉ vel plantat̉. vt di.Iſi. li. xvij. arbor quedam lenta eſt ⁊ mollis vitibus .i. pinearū palmitibus vinciendis apta ⁊ colligendis vt dicit idē. hecarbor fructum non habet ſed ſolū ſemē ſiue florem. Cuius ſeminis dicūt hāc eſſevirtutem vt ſi quis illud in poculo hauſerit filios nō generet. īmo etiam filiasefficit infecūdas. Hucuſqꝫ Iſid̓. li. xvijDe ſalice aūt dicit Pli. li. xvi. ca. xxxviſalicum diuerſa ſunt genera. nam q̄daꝫin magnam ꝓceritatem virgas emitt̉ūrcreſcunt quoqꝫ in altū ⁊ pariūt particasvinearū quaꝝ cortices longi ſunt ⁊ ſpiſſi ac fortes interius albi et exterius virides. ex quibus vincula cōponunt̉. ⁊ tales ſalices qͣꝫuis ſint fortes nō tamē ſūtita flexibiles vt minores ⁊ iō citius confringūtur qͣꝫ ad ligandū circūtorqueant̉.Sunt et ſalices minores ⁊ ceteris gratiliores ductiles ſupra modū ac flexibl̓esita ꝙ ꝑ circūflexiōem nō rumpūtur. immo adinſtar fili torti fortificant̉. ⁊ indefiunt vimina ad vites ⁊ ad dolia colliganda. Eſt et tertiā ſpecies ſalicis interduas primas. et eſt in qͣꝫtitate ⁊ in flexibilitate mediocris. nam maior inflexibilior cortice ⁊ rigidior eſt minori. īmo etillius rami cortice detracto ſunt colorecandidi et cōtactu lenes atqꝫ plani. nonXV IInodoſi ex quibꝰ fiunt varia ſuppellectilia vt ſedes ſportule ⁊ caniſtra. ꝑ cōplexionem autem ⁊ tonſuram denſior fit inramis. Omnis enī ſalix qͣꝫuis ſit quo adfructū ſterilis tn̄ in frondibus ⁊ ī ramisfertilis eſt. et maxime ſi tꝑe debito ſcilꝫin marcio vel aprili tondeat̉ vt di. idemIn li. aūt. xvij. ca. xx. di. idem. Inter acciduas arbores que plantant̉ ꝓpter aliaſſalices obtinent prīcipatū. que ſi binispedibus a terra putentur coercent̉ ne inaltū creſcant ſed in latitudinem ſe diffundant vt vlterius ſine ſcala tondeant̉⁊c̄. Omnis vero ſalix tanto in ramis eſtfecundior qͣꝫto quidem terre eſt ꝓpinquior. Proceſſu quoqꝫ temꝑis qn̄ multū antiquatur ſalix deficit paulatim ⁊ putreſcit. et eius putredo et corruptio incipitiuterius a medulla. et iō remanet interius ſepe tota cōcaua ⁊ vacuaʸ. ⁊ tn̄ naturaliter exterius viridis atqꝫ pulcra. Incuius cōcauitate ſepe latent venenoſi vermes vt colubri et ſerpentes. et iō dormire ſub aliqua ſalice non eſt tutum. Hucuſqꝫ Pli. qͣꝫuis auteꝫ inutilis arbor ſit ſalix quo ad fructum. vtilis tamen eſt medicine. Eſt enī frigida ⁊ ſicca vt dicit̉ inPlat̉. et habet vim cōſtringendi ⁊ cōſolidandi. et febrilem calorem mitigandi ſidetur in potu ſuccus folioꝝ eius. valꝫ etiam cōtra diſſenteriam puluiſ corticꝭ eiꝰcombuſti et in potu ſumptus. Idem etiam puluis cōſolidat vulnera vlceroſa.Idem etiam puluis curat verrucas interius in potū ſumptus et exterius cathaplaſmatus. ramī ⁊ folia aſperſa aqua aerem infrigidant. circa febricitātes ⁊ eosrecreant et cōfortant ⁊ ſomnum ꝓuocātHucuſqꝫ Plate.Capitulū CXLIIII¶ De ſambucoAmbucus vel ſambuca ē arbormollis et ꝑua ex qua componit̉quedam ſpecies ſimphonie q̄ dicitur tibia vel ſambuca vt di. Iſi. lib. xij.in tractatu de muſicis inſtrumentis. Arbor enī eſt habens longos ramos rotundos et planos. exterius valde ſolidos etcōpactos. intus vero valde ꝯcauos qͣdā
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten