Druckschrift 
Proprietates Rerum domini bartholomei anglici
Einzelbild herunterladen
 

Liberfulgor ſplendidos reddit. Aurū aūt radians ⁊ fulgens d̓r obriſum. eo ꝙ ſplendore obradiet ac fulgore. Eſt enī colorisoptimi qd̓ hebrei opham. greci ꝟo dicūtcriſon. lamina ꝟo tenuiſſima ex qua incidūtur fila aurea brathea nūcupat̉. hucuſqꝫ Iſi. ca. de metallis. Scd̓m areſto.aūt li. meth̓oꝝ parū ante finē dicit̉. ꝙ aurum ſicut ⁊ cetera metalla materialiterprocreat̉ ex ſulphure ſubtili rubeo et deviuo argēto ſubtili ⁊ albo. plus aūt ꝯcurrit in eiꝰ cōpoſitione de ſoliditate ſulphurea qͣꝫ de aereo aquoſo viui argēti. ⁊ id̓oaurū ſolidius eſt ⁊ ponderoſius qͣꝫ argentū. in cuiꝰ cōpoſitione plus de argēto viuo qͣꝫ de ſulphure albo ꝯcurrere cōſueuitſicut idem dicit. Auro ergo inter metalla quo ad ſubſtātiam nihil ſolidiꝰ eſt autcōpactius. ⁊ ideo in igne poſitū nō euaporat. nec etiā in pondere minorat̉. vnde īigne nō ꝯſumit̉. ſed ſolū qn̄ vi caloris liqueſcit ſiquid tūc habet anexe impuritatis ⁊ ſcorie deponit̉ ꝓpter qd̓ ⁊ ampliꝰ depurat̉ ⁊ fulgidius inuenit. nihil eī intermetalla eſt ductilius qꝛ tāte eſt ductilitatis ꝙ inter incutē ⁊ malleū ſine ruptōne ſiue diſſolutōe ꝑtiū in bratheas .i. tenuiſſimas lamīas dilatat̉. hoc etiā intermetalla quo ad formā ⁊ ſpēm eſt pulcri⁊ ideo inter oēs picturabiles formas ſiue ſpēs primū ⁊ p̄cipuū locū auri obtinet pulcritudo. vn̄ forma eſt ⁊ decor tā colorū qͣꝫ mētalloꝝ. Itē nihil inter metalla quo ad virtutē inuenit̉ efficaciꝰ cuiusvirtutē deſcribit Plat̓. dicēs. Aurū inqͥttemꝑatiꝰ eſt omni metallo ⁊ puriꝰ. ⁊ id̓ovirtutē habet cōfortatiuā ⁊ ſuꝑfluitatūcoadunataꝝ in corꝑe exterſiua. ⁊ ideo valet cōtrā leprā ⁊ elephancie paſſionemvtiliter emēdandā. limatura aūt auri inciboꝰ aut in potū ſiue in medicina ad p̄ſeruationē a lepra vel ſaltē ad eiꝰ occultationem valet qꝛ eiꝰ frequēs vſus ab ea preſeruat ⁊ occultat vt dicit Auic̄. Itē eadēlimatura cū ſucco boraginis ⁊ oſſe de corde cerui valet cōtra ſincopim ⁊ cardiacaꝫpaſſionē. Itē lamine auree candētes invino extincte. vinū faciūt vtile ꝯtra vicia ſplenis ⁊ alias paſſiones multas velmelacolicas. Itē vſtura facta cū inſtruXVImēto aureo melior ē qͣꝫ ex alia materiavel metallo. locū enī aduſtionis cuſtoditīmunē a fetore. Itē puluis cadimīe auree oculis impoſitꝰ maculas oculoꝝ corrodit. Confortat aurū mēbra qͣꝫuis eisnō incorꝑet̉ nec ea nutriat valet aūt depurādo ⁊ aſꝑitate ſua ſuꝑfluitates quemēbra ledebat extergēdo ſicut idē dicitPlat̉. Itē aurū calefactuꝫ tollit pilos amēbro qd̓ inde exuſtū fuerit aut fricatū⁊ iterū creſcere nō ꝑmittit. vt di. ꝯſtan.Itē aurū ꝑcuſſum nō reſonat ſicut es velargētū nec creꝑat nec findit̉ ſed potiꝰ extendit̉ et equaliter dilatat̉ niſi ei fueritaliud metallū adulterinū mō aliquo incorꝑatū. nā qͣꝫdiu es vel auricalcū cū auri ſubſtātiā eſt ꝑmixtū ſꝑ ſub malleo ſcīditur ⁊ ſꝑ ad ſuſceptōnem debite formeſub mallei ictu inobediēs inuenit̉. ⁊ id̓oneceſſe eſt vt omne ſuꝑfluū ab eo ꝑ excoctione auferat̉ vt efficiat̉ ductile. ⁊ aliqd̓vas cū optata forma exinde ꝓducat̉. vtdicit greg. Qn̄ aūt lamīa vel brathea aurea cū argētea ſubducta debet malleādoincorꝑari. neceſſe eſt a tribꝰ maxīe p̄caueri .ſ. a puluere vēto ⁊ hūore. qꝛ ſi aliqd̓boꝝ inter auꝝ ⁊ argētū ſe ꝑmiſcuerit nequaqͣꝫ vnū cū altero ſe tenebit. ⁊ iō oꝑtꝫvt in loco valde mudo ⁊ qͥeto hec duo metalla adinuicē vniant̉. qn̄ aūt modo debito ſic vniunt̉ inſeꝑabilis fit vnio. ita ꝙab inuice nō pn̄t vlteriꝰ ſeꝑari.Capitulū quintūDe auricalcoUricalcū vt dicit Iſi. eſt dictuꝫ.eo ꝙ cum ſit es ſiue cuprum reſplendet ſuꝑficialiter ſicut aurūes enī greco ſet̓mone calcū vocat̉. Auricalcū itaqꝫ habet ⁊ duriciē eris ſiue cupri. ex mixtione aut eris ⁊ ſtanni ⁊ auripigmenti ⁊ quibuſdā alijs medicaminibus ꝑ̄ducit̉ in igne ad colorē auri vt dicit Iſi. Colorē itaqꝫ habet auri ⁊ ſimilitudinē ſed non valorē. vaſa etiā diuerſigeneris artificialia ⁊ pulcra in ſui nouitate auri ſpēm p̄tendētiā ex auricalco p̄parat̉. ſed paulatim a fulgore primo hebetant̉ ⁊ qͣſi rubiginant̉. ⁊ ſic tā colore qͣꝫodore cupreo ſua materialē originē ꝓte