Sunt autem fluminum duo genera. vtdicit Iſido. li. xiij. ca. penul. Unū diciturftumen viuū de quo virgiliꝰ. Donec meflumine viuo abluero ⁊c̄. Aliud eſt torrens aqua ſcilicet cū impetu veniens etrecedens. dicitur autē torrens qꝛ pluuiacreſcit. ſiccitate vero torreſcit .i. areſcit.cui greci ab hyeme nomen dederūt quādo creſcit. nos ab eſtate quando deficit ⁊areſcit. Eſt autē decurſus torrentis impetuoſus ⁊ fortis. ⁊ ideo quelibet ſibi obuiantia diruit ⁊ cū impetu ſecum trahit.vbi autē fluit terram concauat ⁊ corrodit. ⁊ ſapillos ac paleas coaceruās poſtſe veſtigia derelinquit. vias deſtruit. vicina mergit. in mare deſcendit.Capitulū tertium¶ De amneUnis dicitur fluuius nemoreet frondibus redimitus ſiue circūſeptus. vt dicit Iſidorꝰ. ſic examenitate vocatus. iuxta quē abūdantherbe medicīales. volucres ſilueſtres nidificant. In cuius decurſu fere potuꝫ ſumentes vel feruore eſtus ſe refrigerantexcuius vicinitate ibi abūdant paſcuaet ſuū vigorem ⁊ virorem diutius retinent ⁊ reſeruant. Sunt autē quedā flumina de quibus ſpecialiter fit mentio inſcriptura. ſicut phiſon gyon tigris dorixeufrates iordanis ⁊c̄. Eſt auteꝫ phiſonganges fluuiꝰ. vt dicit Iſido. li. xiij. a gāgaro rege dictus ganges. Hic exiens deparaduo circūit terraꝫ euilath indie ſcꝫregionis. Et dicit̉ phiſon .i. caterua. qꝛdecem in ſe recipit flumīa. Interp̄taturetiā mutatio oris. quia mutatur a faciequā habet ī paradiſo. Et hoc tribus modis ſicut dicit magiſter in hiſto. In colore. qꝛ alibi clarus. alibi obſcurꝰ. alibi turbidus. In quātitate qꝛ alibi paruꝰ alibimagnꝰ ⁊ diffuſus Et in ſenſu. quia alibifrigidus. alibi calidus. Hic fluuiꝰ abundat arenulis aureis ⁊ gemmis p̄cioſis.in cuius etiaꝫ litoribus creſcunt arboreset herbe medicinales.Capitulum. IIII.¶ De gyon qui nilus diciturIon qui et nilus eſt fluuius meIopotamie de paradiſo exiēs. Etdicitur hiatus terre vel terreusquia turbidus eſt ⁊ limoſus. Oritur autem non procul ab athlante ⁊ circūit t̓ram ethiopie ⁊ deſcendit per egiptum etirrigat plana eiꝰ. vnde dicit Hiero. ſuper amos. viij. ibi defluet quaſi riuꝰ egipti ⁊c̄. Nilus diſpoſitione dei totam egiptum ſemel in anno irrigat cumulis arenarum claudentibꝰ oſtia eius ne defluatin mare. poſt irrigationem autem ſolutis cumulis redit in alueum ſuum. et ſictandem mare ingrediens a mari abſorbetur. Hic fluuius nutrit reptilia multūnociua ⁊ venenoſa ſicut cōcodxillos ⁊ beſtiolam que dicitur enidros. de quo dicit Iſidorꝰ libro. xij. ca. ij. Enidros inqͥteſt beſtiola ex eo nuncupata ꝙ in aquisverſetur ⁊ maxime in nilo. que ſi inuenerit cōcodrillū dormientem. volutat ſe inluto primo ⁊ intrat per os eius in ventrēet carpit omnia interiora eius ⁊ ſic moritur. Dicit etiam gloſa ſuper. xxiiij. ca.Ecc̄i. ibi quaſi gyon qui eſt nilus fluuiꝰturbulentus eſt ⁊ multū contrahit limivnde limoſitatis ratione quā ſecum ducit terrā per quā tranſit frugiferaꝫ ⁊ valde fertilem facit.Capitulū quintū¶ De tigriIgris fluuius eſt meſopotamīede paradiſo egrediens pergit conAtra aſſirios. vt dicit Iſidorus:qui poſt multos circūitꝰ intrat mare rubrum. Vocatur autem hoc nomine propter impetum et velocitatem adinſtar tigris animalis nimio impetu percurrentis. Dicit autem Ioſephus ꝙ tigris oritur in armenia ex eodem fonte quo oritur eufrates. ⁊ vocatur diglath quod ſonat acutum vel anguſtum. currit enī anguſte et acute ad modum ſagitte propt̓qd̓ tigris lingua perſica. id eſt velox velſagitta nūcupatur.Capitulum ſextu.¶De eufrate