Liberaīales impedit. grauitateꝫ in corꝑe facitvt dicit Ipo. Venti inqͥt auſtrales grauāt auditu. caliginoſi ſunt ⁊ capita grauātes. pigri diſſoluētes ⁊c̄. diſſoluūt eīventi auſtrales humores ab interioribꝰad exteriora ſenſus ⁊ grauitatē faciunt.colorē corrūpunt ⁊ egritudinū faciūt recidiuationē. podagra ⁊ pruritū cōmouēt⁊ epilentiā ⁊ acutas febres. Ventus itaqꝫ auſtralis oritur in zona iuxta polū antarticū que p̄ nimia eius frigiditate eſtinhabitabilis. vn̄ naturaliter eſt frigidꝰ⁊ ſiccus quātū eſt de ſuo ortu ſicut ⁊ ſeptētrio qui ſtat in are oppoſito ſed dū traſitper torridā zona ibi calorē aſſumit. ⁊ qꝛverſus meridiē venit vbi eſt maior aquarū copia ⁊ loca vapore ⁊ rore plena humiditatē cōtrahit ⁊ acquirit. vnde ⁊ apudnos calidꝰ ⁊ humidꝰ inuenit̉ ⁊ ip̄o flanteaer p̄dicto vapore repletus in pluuiasreſoluit̉. ⁊ quia de ampla zona aerē impellit ad noſtrā anguſtā ideo condenſataerē vnde nubes generāt̉. quaꝝ obiectuſolares radij obſcurantur. vt dicit Iſi.multas itaqꝫ habet auſter laudabiles ꝓprietates. qꝛ eſt ventus mollis ⁊ remollitiuus calidꝰ ⁊ humidꝰ pluuie ⁊ roris miniſtratiuꝰ poroꝝ terre aꝑtiuus. germinū⁊ ſeminū ꝓductuiꝰ nutritiuus ⁊ augmētatiuus ſuꝑfici eī terre renouatiuꝰ. pennarū veterū ⁊ plumarū in auibꝰ mutatiuus. humoꝝ frigidoꝝ ⁊ cōpactoꝝ in corpore diſſolutiuus. ſudoris ⁊ euaporationis fumoſitatū ⁊ humoꝝ ſuꝑfluoꝝ ꝓuocatiuus. reptiliū ⁊ vermiū terreſtriū deinterioribꝰ terre eductiuus. Quartusventus cardinalis dicit̉ boreas qui ortuhabet ſub polo artico eadē de cauſa qua ⁊p̄cedentes. ⁊ habet iſtos collateraes .ſ.aquilonē verſus occidentē ⁊ choꝝ verſusorientē. ⁊ notant̉ ꝑ hūc verſuꝫ. Ac boreaaquilo veniūt ⁊ chorus ab alto. ⁊ d̓r boreas ab ipboreis montibꝰ a quibꝰ flat vtdicit Iſi. ſicut auſter d̓r affricus de ꝓuītia afrrice a qua frequentius ſolet flare.dicit̉ ⁊ ſeptētrionalis. qꝛ flat a ꝑte aeris⁊ ſeptētrionis ⁊ orit̉ ex locis aquoſis etcōgelatis ⁊ cōſtrictis ꝓpter nimiā remotionē a circulo ſolis ⁊ ex montibꝰ excelſis ex quibꝰ ad nos venit ⁊ cū ab illis lo.XI.cis nequeunt vapores diſſolui ꝓpter nimiā cōgelationē aerē ſerenū reddit ⁊ peſtilentiā ab auſtro orta reprimit ⁊ repellit. vt dicit Iſido. vehementia ſui frigoris terrarū ⁊ aquarū ſuꝑficiem conſtringit ⁊ nūc in glaciei nūc in criſtalli ſpecieẜm maiorē vel minorē indurationē alterat ⁊ cōuertit. Hi tres ergo venti cū frigidi ſint ⁊ ſiccī corpora indurant ⁊ porosclaudunt. humores putrificant. ſpūs ⁊ſenſus ſubtilant. vim digeſtiuam adiuuant. virtutē retentiuā cōfortant. aereꝫpeſtilētē ſanāt. vim generatiuā augmētant. Unde dicit areſto. li. xiiij. ꝙ in ꝯceptione fetus ſi ventꝰ fuerit ſeptētrionalis. natus erit maſculꝰ. ⁊ ecōuerſo ſi fuerit meridionalis erit femīa. dicit etiamꝯſtan. li. v. c. vij. ꝙ ventus aqͥlonaris humores malos contrahit ⁊ impedit ne inalia mēbra diſcurrant. verūtn̄ tuſſim facit ꝓpter pectoris deſiccationē terre ⁊ corpoꝝ facit aſperitates. frigiditate ⁊ ſiccitate ſua neruos ꝑcutit cōtrahit ⁊ conſtringit. ideo a motu ⁊ oꝑatione mēbra impedit. flores ⁊ fructus teneros ledit ⁊ corrumpit. vineas germinātes ⁊ florentesexurit. herbarū ⁊ arboꝝ virorē ſpoliat atqꝫ tollit. humores deſiccat exteriores ⁊interiores. ⁊ ideo ꝑtificis eſt nociuꝰ. qꝛpulmonem ſua ſiccitate dilacerat ⁊ vlcerat vt dicit Gal̓. ventꝰ enī eiꝰ eſt frigidus⁊ ſiccus de anguſta zona veniens ad amplum aerē rarefaciēs ſubtiliat ⁊ deſiccat⁊ cōgelādo ꝑtes hhumidas tam terre qͣꝫaque ſuꝑficialiter coadunat. vnde dicit̉aquilo qͣſi aquas ligans vt dicit Iſi.Capitulum. IIII.¶ De nubibusn¶ Ubes eſt impreſſio facta in aereex multis vaporibus in medioaeris interſticio aggregatis in vnū corpus ex loci frigore cōdenſatis. Unde nubes eſt ꝯmunis materia ad niuem ⁊ pluuiam ⁊ grandinē ⁊c̄. Habet autē nubesſic generari. nam calor celeſtis vi ſua ꝑtes aque et terre vaporabiles ad ſe ſubtiliſſime attrahit ⁊ ꝑtes eaꝝ ſubtiliorescōſumēs ⁊ reſiduū cōdenſans in nubemꝯuertit. vt di. Iſi. nubes ē aeris dēſita.
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten