Item frigiditas mater eſt albedinis etpalloris. ſicut calliditas mater eſt nigredinis ⁊ ruboris. vn̄ in calidis regionibꝰnaſcuntur nigri homines et fuſci ſicut apud mauros. in frigidis vero naſcunt̉albi ſicut aput ſclauos vt dic̄ Ariſ. in li.de ce. ⁊ mun. ⁊ aſſignat ratiōꝫ. quia ex dominio frigiditatis in frigidis regionibꝰmatrices mulierū ad talem fetu diſponūtur. vnde p̄cocreantˡ albos filios ẜmcutē ⁊ longos ac flauos ⁊ molles ⁊ laxoscrines habētes. Econtrario aūt eſt incalidis regionibꝰ vbi pariunt filios nigros criſpos et paucos crines habenteſvt apparet in ethyopibꝰ. Eſt igitur frigiditas in ſuo dn̄io in ſubiecto ſuiipſiusmanifeſtatiua. nam in illis corporibusvbi dominatur eſt coloralbus. capilluſmollis ⁊ laxus. intellectus duxus ⁊ obliuioſus appetitus ꝑuus et ſomnꝰ multus. inceſſus grauis ⁊ tardus vt dicit cōſtan. li. i. ca. xvij. Hec aūt nō ſimplicit̓ſunt intelligenda ſemꝑ in omni frigidoin eſſe neceſſario ſed in cōperatiōe ad caliditatis dn̄antis ꝯplexionē in ꝓportione regionis calide ad frigidā regionemtalia autores retulerunt et in ſuis ſcriptis poſteris reliquerūt Hec aūt de propetatibꝰ frigiditat dicta ſufficiāt ad pn̄ſquia alie patent ꝑ opoſitū eorū que dicta ſunt ſuperius de calore. ¶ Nota hicqꝫ caliditas et frigiditas vario mō gerant albedinē Calidū enī adurēs partesterreſtres generat nigrū ꝑtes eni terreſtres aduſte ꝑ ſeꝑationē ab aereo ⁊ aq̄oque fit in iſtis/ cōprimunt̉ in ſeipſis etobſtruuntur pori. ita ꝙ nō poteſt eis luxmiſceri At cū euolauerint ꝑtes dyaphoni ſcꝫ aeris et aque/ que lucis erat ꝑceptibiles/ ꝑ conſequēſ remanet illud obſcurum et nigrū qd̓ cōbuſtuꝫ eſt. Eſt etiam calidū diſſoluēs ac ꝑ hoc ſubſtantiārarefaciēs/ ⁊ ꝑ conſequēs introductiuūaeris/ qui cū ſit corpus dyaphanū ac receptibile luminis; generatur albedo incorpore ad hoc terminato Eſt iterum calidum dirigēs ac ꝯmiſcens groſſum terreum cum ſubtili aqueo continuate. etſic eſt cauſatiuū albedinis in oſſibus. q̄fere omnia ſunt alba. Eſt etiā calidū fugans frigidū in ꝓfundum. Lunqꝫ frigidum ꝑtes inſpiſſat ꝓhibet in ſuꝑficieluminis receptiōeꝫ et ſic relīquit nigredinem. Alijs etiaꝫ multis modis generatur album ⁊ nigrū a calido. Frigidumvero eſt inducens humidū aqueū. eo ꝙfimbolū habeat cum ipſo / qꝛ vtrūqꝫ eſtin aqua. ac ꝑ cōſeques quia humidū eſtdyaphanū. ac luminiſ receptiuū; cauſatalbedinē. Eſt iterū frigidu coagulatiuūac cōgelatiuū terreſtriū partiū/ et ꝑ cōſeques claritatis in ſuꝑficie deſtructiuū⁊ nigri cauſatiuū. Eſt etia frigidū excellens calidū qd̓ ſecū ad ſuperficiē trahithumidū/ ideoqꝫ ſuperficies coloratur/ſic qͣꝫ color albus efficitur. Item frigidum eſt fugans calidū in profundū qd̓quidē in profundo multiplicatū. inflamat et incēdit hūidiū poſtqͣꝫ vero exalauerit humidū/ exurit ꝑtes terreſtres/ ⁊relinqͥt̉ color niger. Sicut patet in fructibꝰ quos occupat pruina ⁊ in arboribꝰfrigꝰ enī pruine/ fugās intrīſecꝰ naturale calidū ipſius floris/ inflāmat humidū/ ideoqꝫ flos cadens; primo ē ſubtus ru beꝰ vbi ramū contingit/ deindefit niger cū humidū euolauerit. qꝛ tuncnō relinquit̉ niſi terreſtreitas cōbuſtahis itaqꝫ modis ⁊ alijs generatur albūet nigrū a frigido. in corꝑe ad hoc terminato. Hec vincētiꝰ in ſpeculo ſuo naturali. li. iij. ca. lxxiij.Capitulum tertiūDe ficcitateIccitas eſt quedaꝫ elem̄tarisMrietas paſſiua qualitas quamnunc caliditas nunc frigiditasintroducit. plus tamē ſe habet ad caloreꝫ qͣꝫ ad frigiditatē cū ficcitas ſit limacaloris Dicit̉ aūt ſiccitas qͣſi ſine ſuccoi. humore qꝛ humor ⁊ ſiccitas opponūturCuiꝰ effectus prīcipalis ē deficcare ſicuthūiditatis humectare. ſecūdariꝰ aūt effectꝰ habet multos ſicut eſt inſpiſſare. exaſperare motū retardare ꝯſumere d̓ſtruere mortificare ¶Proprietas itaqꝫ illaque habet deſiccare principaliter ꝑteshumidas a circūferentia ad cētrū retrabit ⁊ ne interminaliter fluxibilitate ſue
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten