Quartum
diſpenſare. In ſolis vero his q̄ ſunt:de lege nature ⁊ in articulis fidei ⁊ ſacramētis noue legis diſpēſare nō pōtHoc enim nō eēt poſſe pro veritate:ſꝫ cōtra ꝟitatē. Māifeſtū ē aūt ꝙ bigamū non ꝓmoueri neqͣꝫ ē de lege nature: neqꝫ pertinet ad articulos fidei:neqꝫ ē de neceſſitate ſacr̄i. quod patetex hoc ꝙ ſi bigamuſ ordinetur: recipitordinis ſacramentum. ſed hoc pertinet ad quandam determinationeꝫ diuini cultus. Unde circa hoc poteſtpapa diſpēſar̄: lꝫ diſpēſar̄ n̄ d̓beat niſiex magna ⁊ euidenti cauſa. ſicut etiāpoſſet diſpenſare circa hoc ꝙ aliquisſacerdos non indutus veſtibus ſacrisconſecraret corpus Chriſti. Et eadeꝫratio eſt de omnibus alijs huiuſmodique ex inſtitutione humana proceſſerunt. Ad pͥmū ergo dd̓ ꝙ apl̓s dupliciter in doctrina ſua aliqua propoſuit. quedā quidē ſicut promulgās iusdiuinum. ſicut illud qd̓ hētur ad gal̓.5. Si circūcidimini Chriſtus vobisnihil ꝓderit. ⁊ multa alia hiꝰ. ⁊ ī hocpapa non poteſt diſpenſare. quedamꝟo ſicut propria auctoritate aliqͣ ſtatuens Nam ipſe dicit. i. ad corin. xi.Cetera cū venero diſponam. ⁊ infrai6. mandauit vt collecte: que fiunt inſanctos per vnam ſabbati fiant: qd̓non pertinet ad ius diuinum. Et ſil̓retiā qd̓ dr̄ de bigamo nō ꝓmouendo:non eſt iuris diuini: ſed inſtitutio auctoritatꝭ hūane dīnitus hoī ꝯceſſe.Articulus. 14.Dtertiū ſic ꝓcedit̉. Uidet̉ ꝙnon debeant vitari illi excōmunicati: circa quorum excō
municationē ſapiētes ꝯͣria opinanturQuia ẜm iura ep̄us non pōt auferrebn̄ficiū qd̓ clerico cōceſſit ſine culpa.Sed nō minus debet̉ cōio fideliū cuilibet fideli: qͣꝫ bn̄ficiuꝫ clerico ſibi abep̄o collatū. gͦ nec cōmunio fideliuꝫ ēalicui ſubtrahēda ſine culpa. Sꝫ qn̄dubitatur an cauſa ſubſit promptior d̓bet eſſe animꝰ boni viri ad interpretādum in mitiorem partem. gͦ exquo dubitatur de excōmunicatione aliquorūmagis debet aliquis per hoc ſtare: ꝙnon ſunt excommunicati. Et ita nondebet eos vitare. Sed contra eſt ꝙſi aliquis percuſſuſ in bello moriat̉ ſiignoretur quis eum percuſſerit ꝓpterdubium quilibet qui in bello interfuit: irregularis habetur ſcd̓m iura. gͦ aſimili videtur ꝙ exquo dubium eſt dealiquibus an ſint excōmunicati ꝙ ꝓter maiorem cautelam ſunt vitandi.℟º dd̓ ꝙ dubitatio de excōmunication aliquorum aut precedit ſententiāiudicum aut ſequitur. Si precedit: puta cum nondum eſt declaratum ꝑ iudicem conſenſum aliquos eſſe excōmunicatos non ſunt vitandi quouſqͣꝫ certo iudicio terminetur. In hocenim caſu verum eſt ꝙ in mitiorempartem interpretari debemus. Unde⁊ deuteronomij vigeſimoſeptimo dicitur. Si difficile ⁊ ambiguuꝫ: apudte iudicium eſſe perſpexeris ⁊ iudicūintra portas tuas videris verba variari: venies ad ſacerdotes ⁊ ad iudiceꝫquereſqꝫ ab eis: ⁊ facies quodcunqꝫdixerint. Sꝫ ſi ambiguū oriatur pꝰ cōcordē iudicū d̓termīationē magͣ ſtādūeſt ſententie iudicum duplici ratione
h