TitulusOctauus
¶¶ Capitulum tertiū de Odio multiplicide nocumentis. ⁊ varijs modis eius.Pium ē prima filia inuidie. ⁊ orit̉ freq̄nter ex ira. ꝓpterqd̓ dicit Auguſ. ī regl̓a. Lites at̄nūꝙͣ habeatis. aut ꝙcelerrime finiatis ne ira creſcat in odiū .i. ab ira ꝓcedatpoſtea odiū. Nihil .n. ꝓhibet aliqͥd vnuꝫ oririex dr̄ſis cauſis ẜm dr̄ſas rōes directiꝰ tn̄ orit̉ex inuidia. Et ratō eſt ẜm Tho. ſcd̓a ſcd̓e. q.xxxiiij. arti. v. qꝛ ex inuidia ip̄m bonū ꝓximireddit̉ cōtriſtabile ⁊ ꝑ cōſeq̄ns odibile. ſed exira orit̉ odiū ẜm qd̓dā augmētū. Nā ꝑ irā appetimꝰ malū ꝓximi ẜm qͣndā menſurā ꝓut .ſ.habꝫ rōeꝫ vīdicte. poſtea ꝑ ꝯtinuitatē ire ꝑuenit̉ ad hoc ꝙ maluꝫ ꝓximi abſolute deſideret. qd̓ ꝑtinet ad rōeꝫ odij. et ſic ptꝫ ꝙ cauſat̉odiū formalit̓ ex ip̄a īuidia. ex ira at diſpoſitiue. Ꝙ at̄ oriat̉ odiū ex īuidia ſic declarat. bTho. vbi ſupͣ. Odiū ꝓximi ē vltimū ī ꝓgreſſupct̄i eo ꝙ opponit̉ dilectōi qͣ naturalit̓ ꝓximꝰdiligit̉. Ꝙ at̄ aliqͥs recedat ab eo qd̓ ē naturale ꝯtīgit ex hoc ꝙ intendit vitare aliqͥd qd̓ ēnaturalit̓ fugienduꝫ. naturalit̓ at̄ oē aīal fugit triſticiā ſicut et appetit delectatōem. ſicutptꝫ ꝑ ph̓m ī. vij. ⁊. x. ethico. Et iō ſicut ex delectatōne cāt̉ amor. ita ex triſticia cāt̉ odiuꝫ.Sicut .n. mouemur ad diligēdū ea q̄ nos delectāt. ita ⁊ mouemur ad odiēdū ea q̄ nos cōtriſtāt īꝙͣtū accipiūt rōem mali. Un̄ cū inuidia ſit triſticia de bono ꝓximi. ſeqͥt̉ ꝙ bonuꝫꝓximi reddat̉ nob̓ odioſū. ⁊ īde ē ꝙ odiū orit̉ex īuidia. ⁊ ſicut ex amore ſeqͥt̉ delectatō cū .ſ.poſſidet̉ bonuꝫ amatū ⁊ delectatō ip̄a cauſatamoreꝫ. qꝛ vis appetitiua reflectit̉ ſuꝑ actusſuos. ita ex īuidie triſticia cāt̉ odiū. ⁊ ex odioad ꝑſonā aliquaꝫ cāt̉ īuidia. Et ꝙͣuis odiumopponat̉ directe dilectōi q̄ ē pͥma ⁊ maxīa v̓tutū. nō tn̄ odiū ē vitiuꝫ capitale vl̓ maximūpct̄oꝝ niſi odiuꝫ dei. Rō huiꝰ eſt ẜm. b Tho.ſcd̓a ſcd̓e. q. xxxiiij. arti. iiij. qꝛ illd̓ dr̄ vitiū capitale ex qͦ vt freq̄ntiꝰ alia oriūt̉ vt dictuꝫ eſtſupͣ. Uitiū at̄ ē ꝯͣ naturā hoīs īꝙͣtū ē aīal rōnale. In hijs at̄ q̄ ꝯͣ naturā ſūt paulatī ⁊ nonſubito illd̓ qd̓ ē nature corrūpit̉. Un̄ oꝫ ꝙ primo recedat̉ ab eo qd̓ ē minꝰ ẜm naturā. ⁊ pltīo ab eo qd̓ ē maxīe ẜm naturā. qꝛ illd̓ qd̓ eſtpͥmū ī ꝯſtructōe ē vltimū ī reſolutōe. Id aūtqd̓ ē maxīe ⁊ pͥmo naturale homī ē ꝙ diligatbonū ⁊ p̄cipue bonū diuinū ⁊ bonū ꝓximi. ⁊ideo odiū qd̓ huic dilectōi oppoīt̉ n̄ ē primū indeletione v̓tutis q̄ fit ꝑ vitia ſꝫ vltimū. ⁊ ideoodiū n̄ ē vitiū capitale. Ꝙ .n. v̓tꝰ vniuſcuiuſqꝫrei cōſiſtit ī hoc ꝙ ſit bn̄ diſpoſita ẜm naturāſuā. iō ī v̓tutibꝰ oꝫ eē primū ⁊ prīcipale qd̓ eſtprimū ⁊ prīcipale ī ordīe naturali. In ordineat̄ naturali primū ī affectōibꝰ ſeu paſſionibꝰē amor. ⁊ ſic ī virtutibꝰ prima ⁊ principaliorē dilectō. iuxta illd̓. j Coꝝ. xiij. Maior horum
eſt caritas. Et eadem ratōne odium non poteſt eſſe primū in vitijs. Et ꝙͣuis odium maliquod contrariatur bono naturali ſit primuꝫinter paſſiones anime. ſicut ⁊ amor natural̓boni. tn̄ odiū boni ꝯnaturalis n̄ pt̄ eē primū:ſed habꝫ rōem vltimi. qꝛ atteſtat corruptōninature iaꝫ facte ſicut ⁊ amor extͣnei boni. Etodiū quidē qd̓ eſt paſſio pura non ē pct̄m: ſedodiū dei vel ꝓximi ſemꝑ ē pct̄m. Et pt̄ deſcribi ꝙ odiū eſt qͦ appetit̉ malū alicuius in malum eiꝰ: qd̓ ꝓtanto dr̄. qꝛ qͥ appetit malū ꝓximō ꝓpter aliquā bonā cauſam. vtputa infirmitatē vel mortē ne noceat bonis vel vt conuertatur ad deum et hmōi. iſtud ꝓpͥe non eſtodium. qꝛ nō intēdit p̄ciſe malum illius. Differt at̄ ab ira. qꝛ iratus appetit malum alicuius ſub rōne boni .ſ. ſub rōne vindicte vt puniat̉ is ꝯͣ quē eſt iratus de defectu ꝯmiſſo. ſedodiens ſolum intendit in malum exoſi.Pe odio inquit pſal.§. j.miſta loquens in ꝑſona xp̄i ad patrem de iudeis odientibꝰ euꝫ ⁊ perſeq̄ntibꝰ. Poſueruntaduerſum me mala ꝓ bonis: ⁊ odium ꝓ dilectōe mea. Cōſtitue ſuꝑ eū pct̄orem: et diabolus ſtet a dextris eius. Cuꝫ iudicatur: exeatcondemnatus. Ubi tria de odio notantur.Prīo ꝙ parit peſſimā retributōeꝫ. ibi. Poſuer̄t. Scd̓o ꝙ eijcit optimā dilectōeꝫ. ibi. ⁊ odium pro ⁊cͣ.Tercō ꝙ recipit maximam punitionem. ibi.conſtitue ⁊cͣ.Ꝙͣtum ad primum..§. ij.Odiēs aliū etſi ille ml̓ta bona fecerit ei: tam̄oīm oblitꝰ facit ml̓ta mala ꝯͣ illū. qd̓ peſſimūē. Un̄ Augꝰ. ſuꝑ pſalteriū ait. Sex dr̄e ſt̄ .ſ.ret̉ butōnū. redde̓ ꝓ mal̓ bona. n̄ redde̓ malaꝓ mal̓. hec bonoꝝ ſt̄. ſꝫ pͥus meliꝰ. n̄ redde̓ bona ꝓ bonis. redde̓ mala ꝓ bonis. hec duo maloꝝ ſt̄. ⁊ poſteriꝰ deteriꝰ. redde̓ bona ꝓ bonis⁊ mala ꝓ mal̓. hec duo mediocriū ſt̄. ⁊ priusꝓpinquū bonis. qd̓ xp̄us non arguit ſed plusoporte̓ dicit. qꝛ ⁊ ethnici hoc faciūt. poſteriꝰꝓpīquū malis. ꝯuenit tn̄ ⁊ bonis. Un̄ etiā lexmodum vltōnis ſtatuit dicens: oculum prooculo. que ſi dici pt̄ iniuſtoꝝ iuſticia eſt. nōqꝛ iniqͣ ē vltō quaꝫ lex ſtatuit. ſed quia vitioſa libido vlciſcendi magiſqꝫ ad iudicem pertinet hoc inter homīes decernere ꝙͣ bonū hoīeꝫſibi expetere. Hic .n. maluꝫ ꝓ malo redderet.Iudex vero non odio ſed delectatōne iuſticieiuſtū iniuſto qd̓ ē bonū ꝓ malo. qd̓ etiā deusiuſtꝰ iudex fecit. hec ille. xxiij. q. iij. Sex differentie ſūt. Peſſime gͦ agit qui reddit malumꝓ bono. ad qd̓ inducit odium: qd̓ vtiqꝫ iudeierga xp̄m egerunt. Nam cum multa bona etīnumera bn̄ficia eis cōtulerit. multa mala eireddiderunt. verba ob ꝓbrioſa. contumelioſa poſuerūt aduerſus eū ꝓ bonis verbis ſue