CapitulumVndecimum
In alio vero qꝛ ſubdi recuſant capiti eccl̓ie.Et ideo qꝛ coherceri nolūt ꝑ ſpūalem pt̄ateꝫeccleſie. iuſtuꝫ eſt vt tēꝑali pt̄ate coherceāt̉.Ande. xxiij. q. v. d̓r ꝙ diuine ⁊ humane legesſtatuerunt ut ab eccl̓ie vnitate diuiſi et eiuspacem ꝑturbantes a ſecularibꝰ pt̄atibꝰ cōprimant̉. Nec eſt incōueniēs ꝙ duplici pena puniant̉ .ſ. ſpūali ꝑ excōicationē. ⁊ temꝑali percohertiones ī rebꝰ vel ꝑſonis ẜm. b Tho. vbiſupͣ. Cū em̄ pene huiuſmōi vite ſint medicine. qn̄ vna nō ſufficit ad cohercendū hoīeꝫ amalo ſuꝑadditur merito alia. Sicut ⁊ medici circa infirmitates corꝑales. ita ⁊ eccleſia:cum aliqui ꝑ excōicationeꝫ non ſufficienterreprimūt̉: adhibet cohertionem brachij ſecularis. Sed ſi vna ſufficeret nō apponeret̉ altera. Unde Pelagius papa. Quiſqͥs ergo abapoſtolicis eſt diuiſus ſedibꝰ. ſciſmaticū eſſenon dubium eſt. ⁊ ꝯtra vl̓em eccleſiaꝫ altareerigere conatur. De talibꝰ inſertus Calcedonenſi concilio canon ſic dicit. Qui a cōioneſeip̄m ſuſpendit ⁊ collectaꝫ facit ⁊ altare cōſtituit. ⁊ noluit vocanti ep̄o ꝯſētire neqꝫ obedire ⁊ pͥmo ⁊ ſecūdo vocanti. hūc oīo damnari necūꝙͣ vel or̄onem mereri nec recipereeū poſſe honorem. Si em̄ ꝑmanſerit turbasfaciens ⁊ ſeditiones eccl̓ie. ꝑ extraneā pt̄atētanꝙͣ ſeditioſū cōprimi .ſ. ſtatuimus. xxiij. q.v. Non vos. Et ī. c. ſe. quod incipit De liguribus. ſic ideꝫ ait. Regule patꝝ hoc ſpālitercōſtituerūt vt ſi qua eccleſiaſtici officij ꝑſonaͣ cui ſubiectus eſt reſtiterit vel ſeorſū collegerit aut aliud altare erexe̓it ſeu ſciſma fecerit iſte excōicet̉ atqꝫ damnet̉. ꝙ ſi forte ethoc cōtēpſerit ⁊ ꝑmāſerit diuiſiōes ⁊ ſciſmata faciendo. ꝑ publicas pt̄ates opprimatur. ⁊paulopoſt. MAille alia exēpla et cōſtitutōnesſūt qͥbꝰ euidēter agnoſcit̉ vt facientes ſciſſuras ī eccīa ſct̄a nō ſolū exilijs ſꝫ etiā ⁊ ꝓſcriptiōe reꝝ ⁊ dura cuſtodia ꝑ publicas ptātesdebeāt coherceri. Et qꝛ ſolent huiuſmōi cū ꝑviolētiā cohercēt̉ cōqueri de iniuſticia. qꝛ cogi nō debēt nec etiaꝫ ad bonū. Rn̄det ad hocAug. dicēs. Sciſmatici dicunt. Cui vim xp̄cītulit: quē coegit? Ecce hn̄t apl̓m Paulum.Agnoſcāt ī eū pͥus cogētē xp̄m. pꝰ ea docētē.pͥus ferientē. ꝑᵉ ea ꝯſolātem. Aīꝝ eſt qūo ille qͥ pena corꝑis ad euāgeliū coactus intrauit plus hijs omībꝰ laborauit qui ſolo verbo.vocati ſūt. xxiij. q. vj. Et ad hoc facit qd̓ habet̉ Math̓. xxij. ⁊ Lu. xiiij. Exi ī vias ⁊ ſepes⁊ ꝯpelle intͣre .ſ. ī domū eccl̓ie. Itē Aug. Qn̄bult deꝰ ꝯcitare pt̄ates aduerſus ſciſmaticosaduerſus diſſipatores eccl̓ie. blaſphemi nonmirēt̉. qꝛ deꝰ ꝯcitat vt a Sara v̓beret̉ Agar.Cognoſcat ſe agar. ponat ceruicē q̄ cū hūiliata diſcederet a dn̄a ſua ⁊ cōq̄ſta eſſꝫ angelode dn̄a ſua. Rn̄dit. reuertere ad dn̄aꝫ tuā. adhoc eī affligit̉ vt reuertat̉. xxiij. q. iiij. Qn̄.
Sed quid cum duo.§. vj.vel plures in eccl̓ia ſunt gerentes ſe pro papa et quilibet eorum habet ſuam ſequelam.quis eoꝝ dicet̉. ſciſmaticus cum ſuis ſequacibus? ℟o. Aut conſtat et coīter tenet̉ ꝙ qͥlibet eorū intruſus eſt .i. nō canonice electus.Aut conſtat vnum eoꝝ canonice et rite electum videlicet a duabꝰ partibus cardinaliū⁊ ſine violentia. ⁊ alius poſtea ſuꝑinductꝰ.Aut dubitatur quis illoꝝ ſit canonice ⁊ riteelectus vnus vel alter. Et in pͥmo caſu nullus eoꝝ. ſed quilibet eoꝝ ſciſmaticus cū hijsqui ſcienter ſequūt̉ ip̄m ⁊ excōicati ip̄o fct̄oextͣ de elec. c. Licꝫ. Et de hoc loquit̉. c. lxxix.biſ. Si duo. vbi dicit̉. Si duo forte ꝯtra fastemeritate cōcertantiū fuerint ordinati .ſ. īſummos pontifices. nullū eoꝝ futurū ſacerdoteꝫ .i. ſummū pontificem permittimꝰ. ſedillum ſolum ī ſede apoſtolica ꝑmanſurū cēſemus quem ex numero clericoꝝ noua ordinatione diuinum iudicium et vniuerſitatisclerus elegerit. hec ibi. Nec obſtat quod hocſtatuit Honorius. auguſtꝰ. ⁊ ad imꝑatorē nōſpectat ſtatuere aliqͥd de electionibꝰ eccl̓ie. ſicut nec de rebꝰ alijs eccleſiaſticis. vt d̓r. xcvj.diſ. Bene. hoc eī facit rogatu eccl̓ie. ⁊ eccleſia approbauit. et ſic pt̄ ⁊ valet acſi eccl̓ia feciſſet. ratōe approbationis. Quādo gͦ conſtatnullum eoꝝ canonice electum vt quia non acardinalibꝰ ſed ab alijs. in quo caſu loquit̉. c.Siquis ex ep̄is diſ. lxxix. et. c. Siquis pecunia. Uel ſi a cardinalibꝰ. non tn̄ a duabꝰ ꝑtibus. vc in decretali de elec. Ricet. qui tali adheret vere ſciſmaticus eſt. Et ꝑ conciliū ꝓuidendum eſſet: cū cardinales huiuſmōi cauſaeſſent. Al̓s ip̄i cardinales aliū canonice eligent. ⁊ ille verus apoſtolicus erit. Et notaꝙ ex hoc ꝙ electio pape ſimoniace facta eēta cardinalibꝰ dūmodo al̓ rite caſſari nō pōtnec tolli qͥn ſit verus papa. Et ſil̓r ꝙͣtūcunqꝫcriminoſus ⁊ irregularis eſſet electus vt dicit glo. ſuꝑ. c. Siquis pecūia. Et pleniꝰ glo.in. c. j. ¶ In ſcd̓o caſu .ſ. cum cōſtat vnuꝫ canonice electum ⁊ poſtea alius ſe intrudit. ſic̄Cornelius papa qui Fabiano ſucceſſit. ⁊ peum canonice̓ creatū Nouatianus quidā papam ſe fecit. Uūc pͥmꝰ eſt apoſtolicꝰ verus. etalius apoſtaticus ātipapa ⁊ antixp̄c ſciſmaticus vere cū ſeqͣcibꝰ eiꝰ. Un̄ ⁊ Gratianus pꝰdictū. c. Si duo. diſ. lxxix. ī. §. ſe. dicit ꝙ hoc.c. de eo nō ītelligēdū ē qui vno ꝑ apoſtaſiāordīato a cardīalibꝰ ⁊ religioẜ clericis apoſtolice ſedis intronizat̉. etiā ſi ille apoſtaticus ita cathedram Petri violenter tenueritvt canonica electio intra vrbem fieri nō valeat. hec ibi. Et ad hoc optime facit qd̓ dicitCiprianus. vij. q. j. Factꝰ eſt cornelius ep̄s dedei ⁊ xp̄i eius iudicio. de clericoruꝫ pene omnium teſtimonio. de plebis que tunc affuit