Druckschrift 
2 (1477)
Entstehung
Seite
761
Einzelbild herunterladen
 

CapitulumOctauum

loco ⁊ tēꝑe ſuſpecto. nō eſſet mortale. Un̄ cauendū ē etiā tūc a iudicō niſi ſit ſuſpitio violenta q̄ facit hoīem ꝯuictū in foro cōtentōſo.Unde glo. dicit ſuꝑ illud. Nolite iudicare. Etſi ſuſpitōnes vitare non poſſumus qꝛ homīesſumus. iudicia tn̄ i. diffinitiuas firmaſqꝫ ſentētias cōtinere debemus. Siquis aūt iudicataliquē determīate et certitudinaliter de pct̄openiali ſine ſufficiētibꝰ ſignis venialiter peccat. Un̄ ſaluator ait Math̓. vij. In qͦ iudicioiudicaueritis .ſ. de mortali vel veniali iudicabimini .ſ. ⁊ vos a deo. Sed quid ſiquis ex aliquibus ſignis exterioribus iudicat aliquemſuꝑbum. iracūdum. vel guloſum. ⁊ huiuſmōique ſunt vitia capitalia? Ur̄ dicendū ꝙ ſi iudicat illū hr̄e taliā vitia ſcd̓m paſſionem vbifreq̄nter ⁊ cōmūiter ē veniale: nō ẜm rōeꝫ deliberatā ī mortali. ꝯmūiter ē veniale. Tercius gͣdus ſuſpitōnis ē cū aliqͥs iudex ꝓceditex ſuſpitōnibꝰ ad cōdēnandū aliquē. ⁊ hoc directe ē ꝯͣ iuſticiā. vn̄ ⁊ mortale. Eſt .n. iuſticiaet iniuſticia ꝓpͥe circa oꝑatōnes exteriores. etideo tūc iudiciū ſuſpitōſum ꝑtinet directe adiniuſticiā qn̄ ad actū exteriorē ꝓcedit vt in foro cauſaꝝ. Sed iudiciū ſuſpitoſū interius inmēte ꝑtinet ad iniuſticiā reductiue ẜm ꝙ cōꝑatur ad exterius iudiciū ſicut actꝰ interiorad exteriorē. vt concupīa ad fornicatōnem. ⁊ira ad homicidiū. Prohibet̉ aūt ī iure iudicēiudicare ex ſuſpitionibꝰ. Un̄ dicit Melchiadespapa. Primo ſemꝑ omnia diligenter inqͥritevt cuꝫ iuſticia ⁊ claritate diffiniatis. nullumiudicetis ſuſpitōnis arbitrio. ſed pͥmū ꝓbareij. q. j. pͥmo vbi dicit glo. ꝙ triplex eſt ſuſpitō. Prima ē temeraria q̄ .ſ. oritur ex leuibꝰ inditijs vt cū ex locutōe aliquaꝝ ꝑſonaꝝ leuiūdr̄ malū de aliquo. ⁊ de hac intelligitur quoddictū eſt. vn̄ reſpuēda ē. qꝛ nō facit ꝓbatōem.SSScd̓a ē probabilis vt cū oritur infamia dealiqͦ apd̓ etiā gͣues ꝑſonas. hec ⁊ſi n̄ facit ſufficientē ꝓbatōem. inducit tn̄ purgatōem quaꝫpt̄ prelatus exigere. vt. ij. q. v. Preſul. Tercia ē violēta. vt cū reꝑit̉ ſuſpectꝰ cū ſuſpecta.nudus cū nuda ī eodē loco. hec qꝛ ꝯuincit inducit cōdēnatōem tanꝙͣ ſufficienter ꝓbatumſit. vt xxxij. q. j. Dixit dn̄s. Ꝙ iudicari nō debeat ꝑ ſuſpitōnes ſed ꝑ ſufficientes ꝓbatōneson̄dit Euariſtus papa dicēs. Si deus omniūcōditor ſodomoꝝ mala qͦꝝ clamor uſqꝫ ad celum ꝑuenerat om̄ia ſciens prius nec crederenec iudicare voluit ꝙͣ ip̄e ea cū fidelibꝰ teſtibus diligenter inueſtigans que audierat oꝑecōprobaret. Nos qͥ ſumus hoīes ⁊ pct̄ores qͥbus incognita ſunt occulta iudicia dei. hec p̄cauentes nullū an̄ verā iuſtamqꝫ ꝓbationemiudicare ⁊ damnare debemꝰ. ij. q. j. Deus omnipotens. Ꝙͣtum ad terciū .ſ. qͣre ſit ꝓhibitu iudicare ex ſuſpitōne: ℟eo. qꝛ ex hoc ſeqͥturtriplex malū. Nā ꝯtemnit ꝓximum. vſurpat

dei ꝓpriū. ledit ſeip̄m. Ꝙ hō cōtēnat proximum ex iudicō ſuſpitioſo ſic declarat beatusTho. ſcd̓a ſcd̓e. q. lx. Ex hoc ꝙ aliqͥs habet malam opinionē de aliqͦ ⁊ abſqꝫ ſufficienti cauſainiuriat̉ ei ⁊ cōtēnit ip̄m in mēte ſua. nullusaūt debet contēnere ꝓximū vel qd̓cūqꝫ nocumētū inferre abſqꝫ cauſa vrgente qꝛ hoc ē cōt̓caritatē ꝓximi. Et ideo vbi nō appareant manifeſta ſigna de malitia alterius debemus eūvt bonuꝫ hr̄e. Unde apl̓us Ro. xiiij. Qui nonmāducat māducanteꝫ nō ſpernat .ſ. iudicando ip̄m maluꝫ vt guloſum. vel idolatram quoad idolatica. ⁊ qui māducat nō manducātemnon iudicet vt ſuꝑſtitioſum et hmōi. Siquisobiceret ꝙ iudiciū magis debꝫ eē de eo qd̓ vtin pluribꝰ accidit ꝙͣ de eo qd̓ in paucōribus:ſed in pluribꝰ accidit ꝙ homines male agunt.Nam dr̄ Eccleſiaſtes. jͣ. Stultoꝝ infinitus eſtnumerus. ꝓni .n. ſūt ſenſus hoīm ⁊ cuncta cōgitatō ad maluꝫ ab adoleſcentia ſua. vt dicit̉Gen̄. vj. gͦ potius debet dubiū factuꝫ hoīs iudicari in malū ꝙͣ in bonū. qꝛ ſic minus fallet̉cū falli ſit malū ītellectus ꝓpter falſitatē. Rn̄det beatꝰ Tho. vbi ſupͣ arti. iiij. ꝙ ꝙͣuis hō dubiū factū in melius interp̄tando frequentiusfallat̉. tn̄ melius ē ꝙ frequētius hō fallat̉ habendo bonam opinionē de malo hoīe ꝙͣ ꝙ rarius fallat̉ hn̄do malam opinionem de bonohoīe. qd̓ ꝯtingeret ſi dubia in ꝑtē peiorē īterp̄tarētur. Naꝫ nulla īiuria fit alicui ex pͥmo.ſed ex ſcd̓o vtiqꝫ. Sꝫ neqꝫ etiā ī hoc falli ꝑtinet ad malū ītellectus iudicātis bonū de malo hoīe in facto dubio. Aliud eſt em̄ iudicarede rebꝰ: aliud de hominibꝰ. Nam in iudicio derebꝰ attenditur ibi ſolum bonum iudicātis ſivere iudicet .ſ. ꝓut eſt. ⁊ maum ſi falſo iudicet. qꝛ bonū intellectus ē veꝝ. ⁊ malū ē falſuꝫẜm ph̓m in. vj. ethicoꝝ. Ipſi autē rei de qͣ iudicamus nil nocet qualitercunqꝫ iudicemus⁊ ideo debet hō niti vt de rebꝰ iudicet ꝓut ſūt.Sed ī iudicō qͦ iudicamus de hoībꝰ precipueattēditur bonū et malū ex ꝑte eius de qͦ iudicatur. qͥ in hocip̄o honorabilis habet̉ ꝙ bonꝰiudicat̉. ⁊ ꝯtēptibilis ſi malus iudicet̉. Et iōdebemꝰ attēdere in tali iudicō potius ꝙ bonūiudicemus hoīem niſi manifeſta rō oſtendatꝯtrariū. Tm aūt falſū iudiciū hoīs bene iudicātis de malo homine nō ꝑtinet ad malumintellectus ip̄ius. ſicut nec ad ꝑfectōem eiꝰ ꝑtinet cognoſcere veritatē ſingulariū ꝯtingētiū. ſed magis ꝑtinet hoc ad bonuꝫ affectumhoīs ẜm caritatē. iuxta illud. j. ad Coꝝ. xiij.Caritas nō cogitat malū .ſ. de ꝓximo. Secūdo ex iudico hmōi ſuſpitōſo vſurpatur deiꝓpͥū. Dr̄ .n. diſ. xxxij. Erubeſcant. Occultoruꝫcognitor ⁊ iudex ē deus. ideo ſolꝰ habꝫ iudicare de occultis qꝛ ſolꝰ nouit occulta. ẜm illudqd̓ ait Salomō. Tu ſolus noſti corda filiorūhoīm. Et illud. ij. ꝑaliꝑo. vj. Homines vident