CapitulumTertium

ſed tenet̉ ad oē aliud intereſſe ad arbitriū bonorum. Ꝙͣtūcunqꝫ aūt aliqͥs dānificaret aliquem in alijs poſſeſſionibꝰ. nūqͣ tenet̉ ꝓ reſtitutōne ſe face̓ ſeruū eiꝰ vel alteriꝰ. quia vt diff. de re. iur̄. Libertas inextimabilis res eſt.Qd̓ aūt dr̄ Exo. xxij. Si autē non habet furvnde reddat venūdet̉. iudiciale preceptū fuitpnde mō nō obligat. hec ille. ¶ Itē qͥ emit inſeruū vl̓ ancillā qͥ ab īitio cū fuit captꝰ ī bello iuſto erat xp̄ianꝰ vel xp̄iana ꝙͣuis he̓ticalibeꝝ dimitte̓ dꝫ. nec pt̄ petere p̄ciū ab ip̄o ẜuo: ſed ab eo a quo emit ſi īuenit. al̓ ſibi īputet. ſicut ⁊ qͥ emit rem alienā ignorāt̉ cōptaveritate dꝫ reſtitue̓ dn̄o eiꝰ. vel ſi ignorat dominū pauꝑibꝰ erogare nō ſibi retine̓. Si aūtnō erat xp̄ianꝰ ſed ſarracenꝰ. turcus. vl̓ tartarus. ⁊ hmōi. talē in ſeruū emptū vendere pt̄.⁊ poſtea baptizatū piū eſt certo tꝑe ꝯueniētiex ẜuitio habito euꝫ libere dimitte̓. ſi tn̄ benevtit̉ lib̓tate: nō tn̄ neceſſariū. ¶ Itē ſi qͥs īpedit īiuſte aliquē ab officio vel bn̄ficio iā obtento. puta ꝓcurans ſibi auferri ex aliqͣ ſiniſtra cauſa ⁊ falſa: tenet̉ ad ſatiſfaciendum detoto. ẜm Tho. ⁊ Ricar. ī. iiij. diſ. xv. Secus ſiiuſte hoc ꝓcurat: puta qꝛ meret̉ pͥuari ex defectu ſuo. Sed ſi īpedit a bn̄ficio ꝯſequendo.nō tenet̉ ad tantū quātū ē bn̄ficiū: ſed ad arbitriū boni viri. ẜm Tho. ⁊ Ricar. Qd̓ ītelligendū vr̄ qn̄ hoc facit ex odio ⁊ malitia. Nāſi face̓t vt ſibi vel amico ſuo magis ꝓuideret̉ꝙͣ illi: puta teſtator aliqͥs vult legare Titō cētū ⁊ ego rogo ꝙ potiꝰ leget mihi vl̓ cuidā ꝑſone mihi magis dilecte. et ille facit ſic. talisẜm Pe. de palu. in. iiij. nulli tenet̉. quia nulliaufert ius ſuū. Nā illi nullū ius erat acqͥſitū⁊ nemini facit īiuriā qui vtit̉ iure ſuo. Cuilibet em̄ licet ſe recōmendare alteri vt ſibi donet vel leget p̄cipue cum indiget.Item queritur..§. vij.vtꝝ clerici teneāt̉ reſtitue̓ illos fructꝰ qͦs voluptuoſe ꝯſumūt nō faciētes ẜuitiū ī eccl̓ia.ſ. officiādo. ℟o. ẜm Archid̓. diſ. xliiij. vtiqꝫ tenent̉. ⁊ hoc triplicit̓. Prīo rōne dati. Nā illabona tali eccl̓ie ideo data ſūt vt offerant̉ preces ⁊ ſacrificia ꝓ ip̄is qͥ dederūt. et ex reſiduoalant̉ pauꝑes. Ad qd̓ facit v̓bū Hiero. dicentis. Tibi o ſacerdos d̓ altario viue̓ nō luxuriari ꝑmittit̉. diſ. xliiij. §. j. Et qͥ hoc nō facit īfidelit̓ agit. Scd̓o rōne ſacrilegij. qꝛ defraubāt totā eccl̓iam quā ſuis p̄cibꝰ ⁊ officijs iuuare debēt ⁊ ei ꝓdeſſe. vnde Alexander papa.Ipſi ſacerdotes ꝓ ppl̓o int̓pellāt ⁊ pct̄a populi cōmedunt. quia p̄cibꝰ ſuis ea delent. jͣ. q. j.Ipſi. Tertō rōne odij. qꝛ ꝓuocant iram dei ꝯͣppl̓m Gregꝰ. Cū is qͥ diſplicet ad int̓cedendūmittit̉. irati animꝰ ꝓculdubio ad deteriora ꝓuocat̉. di. xlix. §. j. Qd̓ veꝝ ē qn̄ ppl̓s ē cā malitie ſac̓dotis. ¶ Sꝫ qͥd ſi facit ẜuitiū eccl̓ie:

fructibꝰ. ⁊ rō ē. qꝛ mali mīſtri or̄ones ꝯmūesvt officia miſſe ꝓſūt viuis ⁊ d̓fūctis. ẜm Thoin. iiij. ¶ Sꝫ qͥd de horis omiſſis. nūqͥd tenet̉reſtaurare totū: ℟o. ẜm Archid̓. ex eqͥtate deberet ſibi īiūgi ī pnīa ſi poſſet: ſꝫ tn̄ n̄ ē neceſſarium: ſed ī hoc pnīa eſt arbitraria ſicut inalijs. Et idem ſentire videtur Pe. de palu. in.iiij.Capl̓m tertiū Ubi ſit fienda reſtitutō.Vantū ad tertiū principale .ſ. vbi fienda eſt reſtitutio.Tirca hoc diſtinguendū. qꝛ aut ꝑſona cui fiēda ē reſtitutō ſcit̉ autīq̄rendo ſciri p̄t. aut oīno ignorat̉. ſi aūt ſcit̉vel inqͥrēdo īueniri pt̄ ip̄e vel eius heres ip̄omortuo. in loco vbi facta eſt rapina. vſura vl̓dānū ſi vterqꝫ ibi ē. vel vbicūqꝫ adīuicē ꝯueniūt creditor ⁊ debitor. ſi aūt alt̓ ē abſens a loco vbi facta ē vſurpatō vel dānificatō. mittetur expēſis eiꝰ qͦ ſe abſentauit de loco. Si igit̉is cui facienda ē reſtitutō eſt abſens puta ꝙmutauit domiciliū mittet ſibi rem ablatā ſeupecuniā ip̄e qͥ abſtulit expēſis illiꝰ cui hꝫ reſtituere. ſi v̓o ſe abſentauit a dicto loco is qͦ remꝑſurpauit. ſuis ꝓprijs expēſis tranſmittet reꝫvel pecuniā. ẜm Hoſti. ⁊ Io. an̄. Et hoc ꝑ talem modū ꝙ nō detegat̉ pct̄m ſi peccatuꝫ eſtoccultum. ar. ij. q. j. Si peccauerit. vl̓ etiā pt̄creditori ſignificari p̄cipue qn̄ eſt multuꝫ remotus a debitore occulte vel manifeſte ẜm ꝙexpedit. et ẜm ꝙ creditor ordinat vel de mittenda illa re. vel reſeruanda. vel alicui dāda.ſic agat debitor et liber erit. Si autem ſuo ꝓprio motu rem illam deſtinaret ſeu pecuniādebitor. ⁊ in via ꝑiret vel auferret̉. ſibi ꝑiret⁊ adhuc teneretur ad ſatiſfactionem. ẜm Io.in glo. vel etiam ſi ſperatur cito venturus adlocum poteſt rem ſibi ſeruare. et ẜm Tho. etHoſti. ⁊ Io. an. in edem ſacram deponere velalio tuto loco. Aut ſi res eſt parui valoris etcreditor multū diſtans ⁊ habūdās. poteſt ẜmVil. ꝓ aīa eiꝰ pauꝑibꝰ erogari. Si ignoraturnec ꝑqͥrendo īueniri pt̄ cui reſtitutio fieri dꝫtunc eroganda eſt res ablata vel p̄cium eiuspauꝑibus ꝓ anima illiꝰ in loco illo vbi factaeſt rapina. vſura vel damnū. vl̓ in loco ī quoinhabitatis cui fienda eſt reſtitutio. Et hocideo. quia meliꝰ eſt ꝙ vicini ſentiant cōmodūinde ꝙͣ extranei. Tum etiā quia viſil̓ius ē ibireꝑiri damnū paſſū vel heredē eius. Ita notat Hoſti. io. an. ⁊ Io. de ligna. vel fiat ſaltemhec erogatio ad arbitrium dioceſani vbi factum eſt damnū vel rapina. ẜm Raÿ. Si tn̄nō ꝯmode fieri poſſet ī dicto loco cū hoc n̄ ſitneceſſariū. pt̄ tūc ⁊ debꝫ alubi fieri. ẜm Vil.