CapitulumViceſimūquartū
pirtutis .i. ſcd̓m ꝙ recta ratio requirit ſcd̓mquā aliquid eſt ꝯſiderandū ex ꝑte dantis elemoſinaꝫ. ⁊ aliqͥd ex ꝑte recipientis. Ex partidantis eſt ꝯſiderandum ꝙ illud qd̓ eſt in elemoſinas eroganduꝫ ſit ei ſuꝑfluū. nonſolumreſpectu ſuip̄ius qd̓ eſt vltra illud qd̓ eſt neceſſarium nature ſiue vite ſue ꝓprie: ſed ⁊ reſpectu alioꝝ quoꝝ cura ſibi incumbit. quiapͥus oportet ꝙ vnuſquiſqꝫ ſibi ꝓuideat et hisquorum cura ſibi incūbit. ⁊ poſtea de reſiduoaliorum ſubueniat neceſſitatibꝰ ratione quorum dicitur neceſſarium ꝑſone ẜm ꝙ ꝑſonadignitatem importat. ſicut et natura primoaccipit ſibi ad ſuſtentationē ꝓprij corporis qd̓eſt neceſſarium miniſterio v̓tutis nutritiue.Suꝑfluū autē erogat ad generationem altirius ꝑ virtutem generatiuaꝫ. Et ad hoc facitqd̓ dicit xp̄c Luc̄. xj. Quod ſuꝑeſt date elemoſinam et ecce oīa munda ſunt vobis .i. nullāīmunditiam auaritie ex temporalibꝰ cōtrahetis ſic diſpenſando. Et Hieroꝰ. Aliena rapere ꝯuincit̉ qͥ ſibi vltra neceſſaria retine̓ ꝓbat̉. diſ. xlij. §. j. Ex ꝑte aūt recipiētis reqͥritꝙ neceſſitatē habeat. alioqͥn nō eſt ratō quareei elemoſina detur. Sed cū nō poſſit ab aliquo vno om̄ibus neceſſitateꝫ habentibꝰ ſubueniri: non oīs neceſſitas obligat ad preceptum: ſed ſolū illa ſine qua qͥs ſuſtentari nōpoteſt. Et in hmōi habꝫ locū qd̓ ait Ambro.Paſce fame morientem: ſi non pauiſti occidiſti. diſ. lxxxvj. c. Paſce fame. Sic gͦ bare elemoſinam de ſuꝑfluo eſt de p̄cepto. et ſimiliterdare elemoſinam ei qui eſt in extrema neceſſitate. al̓ dare elemoſinam eſt de conſilio: ſicut de quolibet meliori bonodantur cōſilia.Sunt autē ſuꝑflua nature ⁊ ꝑſone de neceſſitate p̄cepti eroganda. quia licet ſint iſtiusꝙͣtū ad ꝓprietatem: tn̄ ſūt ⁊ alioꝝ habentiumneceſſitatē qͥ inde ſuſtentari poſſent ꝙͣtuꝫ advſū. Un̄ Ambro. diſ. xlvij. Sicut hi. inqͥt. Nemo ꝓpriū dicat qd̓ ꝯmūe eſt .i. alijs ꝯmūicandū tꝑe neceſſitatis ẜm glo. ⁊ ſeqͥt̉. pluſꝙͣ ſufficeret ad ſumptū ⁊ violenter obtentum eſt.Eſurientiū eſt panis quē tu detines. Nudorūveſtimentum qd̓ tu recludis. Miſerorum ſeucaptiuoruꝫ redēptio eſt ⁊ abſolutio pecuniaquā in terra defodis. Tātoꝝ gͦ te ſcias īuadere bona quantis poſſis preſtare quod velisi. debes velle. hec ibi. ¶ Iteꝫ nota qd̓ dictumeſt de neceſſitate nature ⁊ ꝑſone hoc iudicandum ē ẜm ꝙ ꝓbabiliter eſtimari poteſt. Necoportet ꝯſiderare ad om̄es caſus qui poſſuntꝯtingere ī futuꝝ. hoc em̄ eſſet de craſtino cogitare: quod dn̄s ꝓhibet. Sed debet iudicariſuꝑfluū et neceſſarium ſcd̓m ea que ꝓbabiliter ⁊ vt in pluribꝰ occurrūt. Idem ipſe Tho.in. iiij. diſ. xv. vbi dicit et addit ꝙ caſus extreme neceſſitatis iudicandus eſt quando apparent ſigna ꝓbabilia future neceſſitatis extre
me niſi eis ſubueniat̉. vt cuꝫ quis vibet pauperem indigentē cibo vel potū vel alijs neceſſarijs ⁊ hoīes īpotentes vel pigros ad ſubueniendum illi nec paupereꝫ poſſe ſibi ꝓuidere.Nec eī expectanda eſt vltima et extrema neceſſitas: qꝛ tūc forte nō poſſet natura iuuariiam defecta. Dicit etiā. b Tho. ꝙ n̄ tenet̉ qͥsquerere quis habeat neceſſitatem: ſed ſufficitvt his qui veniūt ad noticiam ſuam ſubueniat. Item qd̓ tenet̉ indigentibus ſubuenire vtdictū eſt quilibet de arte ſua: medicus in medendo infirmis pauꝑibus et procurando medicinas. aduocatus in aduocando. iuris conſultus in conſulendo. et ſic de alijs.Pro maiori decla .§. iiij.ratōne huiꝰ materie. Nota que breuiter dicitDuran. in. iiij. diſ. xv. Dicit em̄ ꝙ cum vſusbonoꝝ exterioꝝ ſit ordinatus ad ſubueniendū neceſſitatibꝰ vite pn̄tis. ſubuenientia iſtadebet eſſe ordinata ẜm caritatē qua quis tenet̉. prīo ſibi. ſcd̓o ꝓximo .i. ꝯiūctis. tertō extraneis. Neceſſitas aūt quā qͥs patit̉ ī neceſſitatibꝰ ⁊ bonis exterioribꝰ poteſt eē duplex.abſoluta ⁊ conditionata. Abſoluta qn̄ om̄iabona tēporalia q̄ quis habet ei ſunt adeo neceſſaria ꝙ ſine eis non pt̄ viue̓. Et hec vocat̉neceſſitas nature. Conditionata v̓o qn̄ ſūt eineceſſaria ad ſui ſtatus decentiā ⁊ ꝯſeruatōꝫ.⁊ hec dicit̉ neceſſitas ꝑſone. inqͣtū ꝑſona nominat dignitatē ⁊ ſtatum. Dicendum gͦ ꝙ illud qd̓ eſt neceſſariū nature neceſſitate abſoluta nō eſt p̄ceptū dare īmo illicitū: qꝛ plustenetur ſibi ꝙͣ alij. Illud aūt qd̓ eſt neceſſarium ad decentiā ſtatus ſolum ex p̄cepto daridebet ꝑ reuelationē ſtatus alteriꝰ: quia nullus tenet̉ verecunde viuere in ſtatu ſuo vt releuet aliū ad decentē ſtatū. Qd̓ autē eſt ſuꝑfluum vtriqꝫ neceſſitati nature .ſ. ⁊ ſtatus dꝫbari ex p̄cepto ẜm illud Luc̄. xj. Quod ſuꝑeſt date elemoſinam. Nec eſt dubium quin ſitp̄ceptū reſpectu illoꝝ qui ſūt in extrema neceſſitate. quia ſi illud ex p̄cepto dandum eſtqd̓ ē neceſſariū ꝓprio ſtatui: a fortiori ⁊ oē illud qd̓ ſuꝑfluit. De illis aūt qͥ nō ſūt ī extrema neceſſitate licet ſint ī magna verecundianō audeo diffinire nec plene ꝯdēnare maioreꝫꝑtē diuitū: ſed ẜm auctoritatē Ioh̓. ſupͣ allegatā que nōſolū loquit̉ de neceſſitate extrema ſꝫ notabili ⁊ verecūda videt̉ ſonare hoc..§. v.Nota igitur ex predictis pͥmo ꝙ nō dare elemoſinam qd̓ ꝑtinetad hoc vitiū inhumanitatis tunc eſt mortale qn̄ quis ſuꝑflua vltra .ſ. neceſſaria nature⁊ ꝑſone habens non ſubuenit patienti extremam neceſſitatē quā nouit ẜm Tho Ricar.⁊ Duran. in. iiij. diſ. xv. ⁊ Heruen̄. ī quolibꝫ.Scd̓o cum quis ſciens extremā neceſſitateꝫ