Druckschrift 
2 (1477)
Entstehung
Seite
643
Einzelbild herunterladen
 

CapitulumDecimūnonum

ſatiſfaciendū de dānis et expēſis. Secꝰ ſi appelat ex ꝯfidētia iuſte cāe. qꝛ .ſ. credit ſe hr̄e iuſtācām. hec. b. tho. vbi ſupͣ. Itē ꝯdēnato ad mor ſi iuſte hoc fit non licꝫ ei ſe defende̓ violētiā et huiuſmōi. al̓ eſſet mortale. tn̄ tenet̉face̓ vn̄ ſequat̉ mors: puta mane̓ ī loco carceris ſi īuenit aꝑtū. vel ꝯmede̓ ꝯdēn ato admortē famē ſi cibꝰ occulte offerat̉. Sꝫdēnato īiuſte ad mortē licꝫ reſiſte̓ ꝯdēnāti. iudici. ſicut latronibꝰ. ſe defēde̓: niſi forte ꝓpt̓ſcādalū vitādū cum ex hoc aliqͣ gͣuis turbatōtimeret̉. hec. b. tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. lxix. arti. iiij.Inducitur etiam te .§. vij.ſtis in iuditō. Et triplicit̓ p̄t peccare. Primodicēdo falſitatē ſcient̉. talis peccat mortalit̓ẜm. b. tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. lxx. qꝛ facit ꝯͣ iuſticiā ledēs bonū ꝯmune vel ꝓximuꝫ. qꝛ facitꝯͣ octauū p̄ceptū exp̄ſſe. dr̄. loq̄ris ꝯͣ ꝓxi tuū falſū teſtimoniū. Exo. xx. qꝛ ꝑiurat. teſtis iurat. al̓ crederet̉ ſibi ꝙͣtecūqꝫreligionis ſit. extͣ eo. Nuꝑ. Et iurare debꝫ ẜmRaÿ. et Hoſti. dicꝫ totā veritatē quā nouitde re illa. iij. q. ix. Portamur. et non admiſceat falſuꝫ nec aliqͥd de ſuo adijciet. iij. q. ix.Pura. Item de quorūdā ꝯſuetudine addit̉ (bn̄) nulli pādet teſtimoniū. iiij. q. iij. §. Iteꝫin criminali. Poteſt tn̄ remitti iuramentū deꝯſēſu ꝑtiū. extͣ eo. Tuis. niſi in mr̄imoniali. Teſtificādo inſuꝑ falſū aduertent̓ tenet̉ adreſtitutōꝫ omniū exinde ꝓximus amiſit ꝓpt̓eiꝰ teſtimoniū. xiiij. q. vj. Si res. et. ij. q. j. No. Secūdo peccat in teſtificādo id qd̓ eſtſibi dubiū aſſerit ſibi certū. et tal̓ peccat mortalit̉: qꝛ exponit ſe ꝑiculo peccati dānificatōis alteriꝰ: poſſit ꝯͣriū eiꝰ qd̓ dic̄. et etiāpeierat iuret ſe ſcire illud qd̓ neſcit.admitteret̉ eiꝰ teſtimoniū ſi diceret ſe ſcire.quinīmo ſolēt teſtes interrogari: vnde qūcſciāt. Etſi interrogati de ſcīe dicāt nonpalet teſtimoniū. iiij. q. iij. §. Item ſolaꝫ. et inAuten. de teſti. §. Et licet dudū. et tenent̉ adreſtitutōeꝫ ſi in̄ ꝓximus iniuſte dānificaret̉.Debet in ferendo teſtimoniū ẜm. b. tho.ſcd̓a ſcd̓e. q. lxx. id de eſt certꝰ certo aſſere̓. id de eſt dubiꝰ ſubdubio ꝓferre. Ueꝝ qꝛ exlabilitate humane memorie ꝯtīgit qͥs reputat ſe qn̄qꝫ certū de eo qd̓ falſū eſt. ſi qͥsdebita ſolicitudine recogitās eſtimat ſe cer de eo qd̓ falſū ē peccat mortalit̓ hoc aſſerēs: qꝛ dicit falſū teſtimoniū ſe ex intentōne: ſꝫ accidēs ꝯͣ id qd̓ intēdit. hec Tho.Sꝫ nec tenet̉ ad reſtitutōem dānū paſſo. ar.xxiij. q. v. De occidēdis. Non aūt excuſaret̉ apct̄ō ſi ex īpremeditatōne et negligētia ſiex malitia dice̓t falſū: nec etiā vt videt̉ ob reſtitutōem ſi inde ꝓximus dānū incurreret. extͣde iniur̄. et. da. Si culpa. Tertō peccatuꝫꝯmittit̉ mortale pecunia accipit̉ teſtimonio ferēdo etiaꝫ ſi teſtimonio peritatis.

Et huius eſt qꝛ exp̄ſſe facit ꝯͣ iura. cuꝫ hocꝓhibeāt valde iuſte ad vitandū corruptōeꝫveritatis ꝓpt̓ pecuniā. Un̄ dicit Augꝰ. nonlicet teſti vende̓ veꝝ teſtimoniū. xiiij. q. v.ſane. multomagis peccat cum accipit teſtispecuniā ad falſitatē dicendā. vel occultandāperitatē. Poteſt tn̄ teſtis acciꝑe expenſas tm̄ab eo qui ꝓducit: puta ſi ex teſtimonio ferēdo dietā facit. vel etiā oꝑam ſuā et lucrumdimittit. huiuſmōi. iiij. q. iij. §. Uēturis. Accipiēdo aūt pecuniā teſtimonio reſtituat eia accepit. niſi ille d̓diſſet ad corrūpendū teſtē. tūc ei dꝫ dari in cuiꝰ iniuriā accepit. vl̓pauꝑibꝰ erogari. Quarto peccat̉ in omiſſione teſtimonij ferri dꝫ in vtilitateꝫ ꝓximi.Pro cuiꝰ declaratōe diſtīguendū ē ẜm. b. tho.ſcd̓a ſcd̓e. q. lxx. teſtimoniū ſuꝑ aliqua requā qͥs nouit. aut ab eo requirit̉. aut reqͥrit̉. Si requirit̉ tūc ſubdiſtinguēdum: qꝛ autrequirit̉ auctoritate ſui ſuꝑioris ei teneat̉obedire. aut auctoritate ſui ſuꝑioris. Etſipͥmo. i. aucͣte ſui ſuꝑioris ei obedire teneat̉ in hijs ꝑtinēt ad iuſticiā. tūc ſine dubio tenet̉ ferre teſtimoniū in hijs dūtaxat inquibꝰ exigit̉ ab eo teſtimoniū ẜm ordinē iur̄:puta ī māifeſtis quibꝰ p̄ceſſit īfamia. Et īhuiuſmōi omittendo teſtīoniū ferre peccaret:qꝛ ꝯͣ ob̓iam age̓t. et ꝯͣ caritatē iuuādo ꝓxi vel bonū debet. Sꝫ ſi exigat̉ teſtimoniū ab eo in manifeſtis de quibꝰ p̄ceſſitinfamia. tenet̉ ferre teſtimoniū. Si at̄ requirat̉ teſtimoniū eiꝰ aucͣte ſuꝑioris: tuncad liberādū hoīem ab iniuſta morte ſeu quacūqꝫ pena vel falſa infamia vel aliqͦ dāno tenet̉ nihilominꝰ ferre teſtimoniū. Ad qd̓ facitdictū pſalmiſte. Cripite pauꝑem: et egenū demanu peccatoris liberate. Et illud Inno. Neglige̓ poſſis ꝑturbare ꝑuerſos nihiſ aliudē ꝙͣ foue̓. Nec caret ſcrupulo ſocietatis occulte māifeſto crimini deſinit obuiare. lxxxiij.di. Error. Si reqͥrit̉ ſuꝑ hoc. in̄ videt ſeqͥiniuſticiā et dānū ꝓximo notabile in ꝑſona.fama. vel ſub̓a: tenet̉ face̓ qd̓ in ſe ē vt veritateꝫ denūciet ei p̄t ad hoc ꝓdeſſe. Iuxta illudꝓuer. xxiiij. Erue eos ducunt̉ ad mortē. EtRo. j. Digni ſūt morte nōſolū faciūt ſꝫ etiā ꝯſentiūt faciētibꝰ. Et. xxiij. q. iij. on̄dit cumpluribꝰ alijs. c. Et in p̄dicto caſu ẜm Ray. dedāno etiā ſacerdotes alij cl̓ici religioſi tenent̉. xiiij. q. ij. ꝙͣꝙͣ. niſi ſit talis in liceat eis ferre teſtimoniū. vt in ſanguinis.Idē Ul. Suꝑ hijs aūt ad ꝯdēnatōeꝫ alicꝰꝑtinēt tenet̉ ẜm Tho. ad teſtificādū niſi a ſuꝑiore ꝯpellat̉ ẜm ordinē iuris: qꝛ ſi cirea hoc veritas occultat̉ nulli ex hoc ſpāle naſcit̉. etſi īmineat ꝑiculū accuſatori ēcurādū: qꝛ ip̄e ſe in hoc ꝑiculū ſpōte ingeſſit.Alia aūt ē de reo cui ꝑiculū īminet eo nolēte. Vil. etiaꝫ dicit in odioẜ exceptōibꝰ vel

C