CapitulumVndecimum

gr̄a. Inter ꝯiuges cōtractus mr̄imonij dicitobligatōeꝫ mutuā vt effectū in ordine ad mutuū ꝯſenſū qui eſt cā. gͦ inter quoſcūqꝫ eſt obligatō vere ſortis ꝯceſſe reſtituende de ꝯſenſuptiū. inter eos ē cōtractus mutui: ſed int̓ cōmune et emptorē ē huiuſmodi obligatō. gͦ ⁊cͣ.vtraqꝫ ex ſuperioribꝰ patꝫ maior ex dictis. b.tho. minor ex ſcripturis adductis. Preterea arguo ex dictis oppoſitoꝝ dicentiū ꝙ mutuū nō ꝯficitur niſi vbi ex meo fit tuuꝫ quiaeſt obligatō que ꝯtrahit̉ accedente re et ꝯſenſu. igit̉ cum de meo fit tuū cū acceptōne rei ⁊acceſſione ꝯſenſus ibi eſt mutuū: ſed ſic eſt inꝓpoſito. gͦ ⁊cͣ. maior loquētiū ē. minor poteſtapparere nōſolum ex dictis in principio huiꝰꝯcluſionis adductis: ſed etiā qꝛ qd̓ tenes meūeſt. quia cū mihi debeat̉ ſors ex emptōe iurisde nouo ſcribat creditor et ꝯmunitas ſe debitorem eſſe obligat. et ego aſſentio vt maneatapud eā: et ꝓmittit̉ ꝓuiſio debiti mihi vt creditor. gͦ ⁊cͣ. ¶ Preterea inter quoſcunqꝫ ſuntvel fiūt ea que requirunt̉ ad cōtractū muturinter eos ē ꝯtractus mutui: ſꝫ inter emptorē⁊ ꝯmune ſunt et fiūt ea que reqͥrunt̉ ad ꝯtractū mutui. gͦ ⁊cͣ. maior eſt no. minor ꝓbat̉. qꝛnō plus videt̉ requiri ad p̄dictū ꝯtractuꝫ mutui ꝙͣ creditor. ſors ꝯceſſa ꝯmuni. deinde debitoris ꝯſenſus. et obligatō inter vtrūqꝫ: ſꝫ hecſunt inter p̄fatos vt tam ex dictis ꝙͣ ex factoapparet. igitur inter eos ē mutuū. Nec p̄t diciꝙ emptor nō ꝯcedit ſortē ꝯmunitati. cū d̓ ſuavolūtate et ꝯſenſu ſors cuius ius eſt ſuum exemptōne manet cum ſuo vſu apud ꝯmunitatem. Nec p̄t dici ꝙ ꝯtractus nō ſit cū ꝯmunitate: ſꝫ cum quibuſdā officialibꝰ ꝯmunitatisemptor tractat. qꝛ ſi ex hoc negat̉ cōtractus:pari rōne negabit̉ fuiſſe inter pͥmos ⁊ ꝯmunitatē qꝛ pͥmi nō niſi qͥbuſdā officialibꝰ ꝯmunitatis tractauerūt ſcribentibꝰ et recipiētibꝰpecuniā. Nec p̄t negari talis cōtractus: quiaſors non debet̉ emptori a cōmunitate īmo deiure ip̄i emptori debet̉. Qd̓ ꝓbatur pͥmo. qꝛ excui ꝯmunitas ſe obligat ⁊ ꝓmittit de ſorte debet̉ ip̄a ſors: ſꝫ emptori cōmunitas ſe obligatet ꝓmittit de ſorte. gͦ ⁊cͣ. maior patet. quia alſe obligaret iniuſte et raperet ſi alteri deberetur minor patet ex ſcriptura et ſtatuto.Tercia concluſio queᵐ. §. xx.eſt ꝙ lucrum qd̓ hn̄t dicti emptores a ꝯmunitate eo mō quo hn̄t eſt illicitū et ſapit vſurā.ſic ꝓbat̉. Credere ⁊ ꝯcedere ſortē ſub rōne crediti vel alicuius capitalis ſola ſpe et intentōelucri hn̄di eſt vſura: ſed in huiuſmōi ꝯtractuꝯceditur ſors ſub rōne crediti vel capital̓ ſola ſpe et intentōe lucri hn̄di. gͦ talis ꝯtractusſapit vſurā. maior eſt in. c. ꝯſuluit. de vſu. vbireprobatur ſpes lucri. Spes .n. et intentō advoluntatē ꝑtinent. illud gͦ qd̓ ſolū mouet voluntatē ad predictā ꝯceſſionem ⁊ credentiam

ſortis ⁊cͣ. eſt lucꝝ ſperatū. gͦ ibi eſt vſura. maior iſtius ꝓ ſimili nota ē. cū finis intentus ſitmouens agentē ad actū. minor ꝓbat̉. qꝛ illudeſt cā quo poſito vel āmoto res vel actus ponit̉ vel āmouet̉: ſꝫ illo lucro poſito vel āmoto ponit̉ vel āmouet̉ dicta ꝯceſſio. gͦ illud lucrū eſt ſola et tota cauſa. Iſtā nō alit̓ ꝓbo niſi ꝑ ꝯfeſſionē hominū ita facientiū. ¶ Preterea lucꝝ qd̓ oportet reſtituere ē iniuſtū ⁊ illicitū ⁊ nō alia cauſa niſi qꝛ vſurarie extortuꝫ:ſꝫ lucrū ex huiuſmōi emptōe oportet reſtituere. gͦ ⁊cͣ. maior patet qꝛ ſi iuſtū. nō oportet reſtituere. minor patꝫ ex. c. ſuꝑius allegatis. Inꝓpoſito aūt nō ē alia cā reſtituēdi niſi qꝛ vſurariū. gͦ ⁊cͣ. Satis tn̄ ꝓbat hāc huiꝰ rōnis cōcluſionē qd̓ hactenus fieri ꝯſueuit. Inſtituebant̉ .n. officiales ad remittendū cuilibet p̄fatū lucꝝ: qꝛ hēbat̉ ꝯſcientia ſicut d̓ vſura.P reterea ſicut vt dicūt in ꝯtrariū arguentesqͥ non ē creditor in ſorte ſiue cui ſors nō ē debita nō eſt vſurarius. ſic ꝑ oppoſitū arguendoqui eſt creditor in ſorte et cui ſors eſt debita ſirecipit lucꝝ vel acceſſionē ſortis a ꝯmunitate modo ſuꝑius allegato ē vſurarius: ſꝫ p̄fatꝰemptor eſt creditor in ſorte ⁊ ſibi ſors debeturet accipit p̄fatū lucꝝ intentū et datū ꝓ ſorte.gͦ ē vſurarius. maior patet ꝑ Aꝝ. qꝛ ſicut negatō eſt cā nō cauſe: ita affirmatō eſt cā cāe.minor qͣntū ad ſingulas ſuas ꝑtes ē ꝓbata ſuperius. ¶ Preterea qui mutuū ꝯcedit corrupta intentone .ſ. inde hn̄di lucꝝ ē vſurariꝰ: ſedp̄fatus emptor ꝯcedit ſortē ſeu capitale corrupta intentōe. gͦ eſt vſurarius et tenet̉ reſtituere. maior patꝫ auctoritate iuris. d̓ vſu. c. cōſuluit. minor apparet. quia corrupta intentioſcd̓m theologos et iura vocat̉ qn̄ mutuat̉ ꝓpt̓ſolam ſpem lucri vt fit in ꝓpoſito. ¶ Etſi dicatur ꝙ in ꝓpoſito nr̄o non ē ꝯtractus mutuiex forma: et ideo nō eſt vſura. ℟o. ꝙ hoc nonvalet nec excuſat. qꝛ ſaltem ē vſura ex fraude.vt extͣ. de emp. et bendi. ad nr̄am. Et ſanctusTho. ſcd̓a ſcd̓e. q. lxxviij. dicit ꝙ vbi venditurres plus iuſto p̄cio ꝓpter dilata ſolutōnem eſtpſura. igitur vbi ꝓpter ſortis expectatōem intēdit̉ vel recipit̉ lucrū vel expectat̉. vſura ē:et ſic eſt in ꝓpoſito. ¶ Preterea ſi ponat quispecuniā apud mercatorē et lucrum ānuatimſcd̓m ꝯſuetudineꝫ recipiat iam hic vſurariꝰ ē:ettn̄ nullus cōtractus inter eos eſt vſurariusex forma. ¶ Preterea ſuccedens heres vſurario nullū ꝯtractum facit cū debitoribꝰ: ⁊ tamērecipiens capitale cū lucro vſurarius eſt.Nec p̄t dici ꝙ non ſit expectatō tꝑis qꝛ venditor totum vēdit ſimul emptori: qꝛ nec venditor nec emptor poſſunt habere pro ſorte ſibi aꝯmunitate debita illud lucrū. quod ꝓ retentaſorte dat̉ niſi in t̓minis aſſignatis a ꝯmunitate: īmo expectāt vt ī ſtatuto t̓mīo ex eis det̉.¶ Probantur predicta .ſ. ꝙ ex expectatione