CapitulumQuartum
pi cedens. ⁊ hmōi. ferre ſnīaꝫ in iudicio eccleſiaſtico ⁊ alia hmōi. ꝑmutatio dignitatis vl̓bn̄ficioꝝ eccleſiaſticoꝝ ꝓ cōmodo tꝑali. Igitur exige̓ vel exactus ſolue̓. aut ꝓmitte̓ autpaciſci ꝓ aliqͦ predictoꝝ ſpūali ꝯſequendo ꝓpecunia ſeu re q̄ precio p̄t extimari al̓ ipſuꝫſpūale hr̄e nō poſſet. exp̄ſſa ſimonia ē que ꝑeccleſiā puniri pt̄. Unde dicit̉. j. q. ij. c. ꝙͣpio.Ceſſet oīs pactio: ceſſet oīs ꝯuentio. Sed etſine pactione exp̄ſſa vel exactione ſi qͥs ꝯferat aliqͦd ſpūale pͥncipalit̓ hac intentōne vtꝓpt̓ illud recipiat tꝑale. puta audit cōfeſſionem. vel dicit miſſaꝫ. vel ꝯfert ordinē vel beneficiū pͥncipalit̓ qꝛ ſꝑat ꝓpt̓ hoc ſe habituꝝpecunia vel aliud p̄ciabile. Et ſil̓r qͥ dat aliquid tꝑale pͥncipaliter vt recipiat ſpūale vteuchariſtia. ordinē ſacꝝ. beneficiū et hmōi:ſimoniā ꝯmittit mentalē que mortale eſt ẜmTho. raij. inno. hoſti. et Al. Sed penitenciatollit̉ mentalis ſimonia. extͣ de ſimonia. mādato. Ubi aūt non fit pactio vel exactio necprīcipalis ītentio ad tꝑalia in collatōne ſpiritualiū vel receptōne. ſꝫ gͣtis ⁊ elemoſinalit̓det̉ et accipiat̉ ad ſuſtentatōeꝫ nature vl̓ obreuerenciā ſacramētoꝝ vel ad ꝯẜuandū laudabileꝫ ꝯſuetudinē locoꝝ. licite ⁊ ſine ſimonia dari ⁊ accipi pt̄. Un̄ dr̄ a Gregͦ. Eiꝰ oblatio nullā culpe maculā ingerit q̄ nō ex ābientis petitione ꝓceſſit. j. q. ij. ſicut ep̄m. Quietiā mediatores in hmōi ſūt ſimoniaci ſunt.vn̄ ⁊ ꝑ eccleſiā grauit̓ puniunt̉ .j. q. j. ſi quisep̄us. De his omnibꝰ ſupͣdictis q̄ dicunt̉ ſpiritualia habes. infra ī. §. ſequēti. .§. ij.Reuertēdo ad primum mebydiuiſionis cū .ſ. dicit̉. Pecunia tua. Ibi notat̉ illud qd̓ inducit ad tantū flagitiū. quidem̄ eſt aliud hoc niſi pecunia. Sꝫ aduertendū ꝙ vt dīc Augꝰ. Totū quicqͥd habēt hoīesin t̓ra quoꝝ ſunt dn̄i pecunia vocat̉ ſeruꝰ.ager. vas. arbor. pecus. ⁊ hmōi. ideo pecuniavocata qͣſi a pecu: qꝛ quicqͥd antiqͥ habebātin pecoribꝰ habebāt. j. q. iij. totū. Poteſt etiāpecunia dici quicqͥd p̄cio tꝑali extimari ſeumēſurari pt̄ nonſolū pecunia nūerata ī monetis auri ⁊ argenti ⁊ eris. vel ea que ꝯmunit̉ ꝯſueuerūt vendi et em̄i. vt vaſa aurea etargentea. aīalia. agri. ⁊ hmōi. ſedetiaꝫ p̄cesex qͥbꝰ acquirit̉ fauor ppl̓aris. et obſeqͥa corporalit̓ p̄ſtita. Un̄ dīc Gregꝰ. in omel̓. ꝓpheta ſcꝫ ijſaias. xxxiij. ca. cum deſcriberet virūiuſtū. ait. Beatus qͥ excutit manus ſuas abomī munere. nō dixit tm̄ a mune̓ ſꝫ ab omnimunere: qꝛ aliud ē munus a manu. aliud abobſequio. aliud a lingua. Munus a manu ēpecunia .ſ. nūerata vel ſimile. Aunus ab obſequio ē ẜuitus indebite īpenſa. Aunꝰ a lingua eſt fauor .ſ. mundanꝰ. hec Gregꝰ. j. q. j.ſunt nōnulli. Et ꝑ quodlibet hoꝝ muneꝝ cūintuenit in ſpūalibꝰ ꝯmittit̉ ſimonia. vt idē
Gregꝰ. dīc. Et aꝑtius Urbanus papa. Quicūqꝫ inqͥt res eccl̓iaſticas. id ē ſpūalia q̄ dona dei ſūt nō ad hoc qd̓ īſtitute ſūt: ſꝫ ad ꝓpͥalucra. mune̓ lingue. vel indebiti obſequij velpecunie largit̉ vel adipiſcit̉: ſimoniacꝰ eſt.jͣ. q. iij. ſaluator. Et ꝙͣtuꝫ ad munus a linguaſciendū ꝙ ſiqͥs p̄latus ꝯfert bn̄ficiū eccleſiaſticū ſeu dignitatē eccl̓iaſticaꝫ vel aliqd̓ ſacͣmentū ad p̄ces alicuiꝰ hac ītentōe pͥncipalivt eiꝰ p̄cibꝰ ꝯferēti laus vel fama acqͥrat̉ velꝯtrariuꝫ euitet̉: ſimoniaꝫ ꝯmittit. Etſi p̄cesporrigunt̉ ꝓ īdigno ab alio de bn̄ficio curato vl̓ ſimplici: ⁊ ille qͥ porrigit ⁊ qͥ exaudit ſimoniā ꝯmittit ſi ad p̄ces factas pͥncipalitermouet̉. Si ꝓ digno ⁊ ad idoneitatē reſpicit̉nō ad p̄ces pͥncipalit̓: nec rogās nec ꝯferensmale facit nec ſimoniā ꝯmittit. Si v̓o qͥs ꝓſe p̄ces porrigat de bn̄ficio ſimplici nō reputat̉ ſimonia: ſi al̓ eſt dignꝰ. Nā ſi indignꝰ ſimoniacꝰ reputat̉. Et ſil̓r ſimoniam inducūtp̄ces ꝓ ſe porrecte de bn̄ficio curato etiāſi al̓ſit dignꝰ: qꝛ rōe ambitōis ⁊ p̄ſumptōis reputat̉ eoip̄o indignꝰ ẜm. b Tho. ī. iiij. diſ. xxv.⁊ ſcd̓a ſcd̓e. q. c. ⁊ Raij. licꝫ ꝙͣtū ad iſtud vltimū ī curia ꝯtͣriuꝫ pͣcticet̉. ⁊ de hoc īfra ī. c.v. §. ix. Ꝙͣtū ad munꝰ ab obſeqͥo reputat̉ ſimonia: qn̄ qͥs ẜuiret alicui p̄lato obſeqͥo inhoneſto. videlꝫ ꝓ vtilitate tꝑali ipſius p̄lativel ꝯſanguineoꝝ ip̄ius. ſꝫ qͦ ad obſequia honeſta videliꝫ ordinata ad vtilitatē eccl̓ie velp̄lati rōnabilē nō reputat̉ ſimonia. ita tn̄ ꝙnō pͥncipalr̄ ẜuiēs faciat ꝓpt̓ illud ꝯſequendū. Unde Gregꝰ dīc. Eccleſiaſticis vtilitatibꝰdeſeruientē eccl̓iaſtica oꝫ remuneratōe gaudere. xij. q. ij. De hoc infra. eo. §. Aunꝰ aūt amanu eſt cū dat̉ pecunia et hmōi. ¶ Ubi tn̄ſciendū ꝙ pecunia pt̄ dari et recipi ꝓ ſpūalire vl̓ circa ſpūalia licite ⁊ ſine ſimonia qͥnqꝫmodis .ſ. rōne p̄miatōnis. ſuſtentatōis. ꝓuocatōnis. punitonis ⁊ vitande vexatōis. ¶ Etpͥmo qͥdeꝫ modo .ſ. premiatōis ꝓbat̉ ſic. Quipult remiſſionē pct̄ōꝝ ꝯſeqͥ: dꝫ ſi pt̄ elemoſinas dae̓ pauꝑibꝰ. iuxta illud danie. iiij. Peccata tua elemoſinis redime. Et Ambro. Peccatis tuis venūdatꝰ es .ſ. diabolo: redime tepecunia tua. de pnīa. diſ. j. medicina. dꝫ etiāqͥs pro adeptōne gl̓ie tꝑalia dare. iuxta illudLu. xv. Facite vob̓ amicos de māmona iniqͥtatis ⁊cͣ Et Gregꝰ dīc. Regnū celoꝝ tantūvalet quantū habes. Ubi etiā eſt notandū ꝙnō ſic ē ītelligendū hoc. tanꝙͣ res magͣ quecunqꝫ poſſeſſa q̄ dat̉ ſit p̄ciuꝫ regni celoꝝ vtꝓpͥe emat̉: ſꝫ ip̄m meritū qd̓ ibi acqͥrit̉ in dādo dr̄ ꝑ ſimilitudinem qͣſi p̄ciuꝫ. qꝛ ſicut p̄cioacqͥrit̉ res q̄ n̄ habebat̉. ita elemoſinis ⁊ meritis alioꝝ bonoꝝ q̄ fiūt acqͥrit̉ regnū celorū. Nō em̄ poteſt attinge̓ meritū nr̄m ad ꝑfectā rōneꝫ emptōis triplici rōne. pͥmo qꝛ exhoc merito nr̄o deo qui dat ip̄m regnū nihil