Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

Liber

XIX

puritate. Alij aūt liquores omnes ſicut ⁊ humores ex qͦuattuor elementis conſtituntur.ſimplices tn̄ dicunt̉ qui cuꝫ alijs nō miſcentur. Simplices etiaꝫ dicunt̉ in quibꝰ ſimplices elementoꝝ qualitates ex pͥma cōpoſitione dominant̉. ⁊ que a terreſtri feculētia naturaliter vel accidētalit̓ plus colant̉. Scd̓m autem varias cōmixtones liquoꝝ ⁊ qualitatūelementariū p̄dominantes cōplexiones varios ſortiunt̉ odores pariter ⁊ ſapores. Nāilli liquores in quibus p̄dominat̉ calidū cuhumido ſunt dulciores. in quibꝰ autem calidum cū ſicco ſunt acutioreſ. in quibus verop̄exiſtit frigidum cum ſicco ſunt acetoſioreſet ſtipticiores. ſed in quibꝰ frigidum cuꝫ humido ſunt guſtui inſipidioreſ. vtꝫ in ptiſanaet hmoi. Quidaꝫ aūt liquores de quibuſdāarboribus inciſis corticibꝰ ꝑ attractionemcaloris ſolaris ſponte egrediunt̉ vt balſamꝰet terebintina lacrima. que calore pͥus mundant̉ ⁊ in mirre ſubſtātiā indurant̉. Quidāvero de fructibus arboꝝ per exp̄ſſionem colligunt̉ vt vinū oleum ficera ⁊ hmōi. Quidāvero ꝑ exuſtionem ignis liquidiores ꝑtes qͥrundam lignoꝝ in extremitatibꝰ educentesmagno artificio acquirunt̉ vt colophonia.pix liquidā oleuꝫ iumiperi ⁊ ſimilia. Quidaꝫautem ex herbarū ſuccis expͥmunt̉ vt opiuꝫalōē et hmoi. qui poſtea calore ignis vel ſolis deſiccant̉. Et quidam ex rore celi extremaflorum ꝑfundentes ⁊ ſe circa eorū ſuꝑficieminuiſcantes apum miniſterio cōponunt̉ vtmel. Et quidam ex venis terre hauriūtur vtaqua ſalinatiua. nitroſa. aluminoſa et hmoide quibꝰ arte vel natura fit ſal nitrū alumenet hmōi. De his omnibꝰ liquorum differentijs ꝓprietatibus ⁊ cauſis ſufficient̉ dictū eſtſuꝑra in li. xvij. de herbis ⁊ arboribus ⁊ earuluccis. ⁊ lib̓. xvj. de venis terre. ⁊ libro. viij. depaſſionibus aeris vbi tangit̉ de natura manne ⁊ mellis que dicunt̉ de aere generari. Demelle tn̄ aliqua ſunt hic dicenda. ⁊ de lacte ſero et butiro que de aīalium vberibus emungunt̉. de quibꝰ ſuꝑius eſt omiſſum.De liquore in ſpeciali et primo deCa. LIImelle

El ut dicit yſido.libro. xx. dicit̉ a melliſſe grece id eſtaꝑibus latine. Sic enim apes vocant. nam apum ſolertia mirādo nature artificio parant̉ mella que pͥmitꝰ de rore aerisſunt creata ⁊ in arundinū folijs adinuenta.Un̄ ⁊ virgiliꝰ. Protinꝰ aerei mellis celeſtiabona. Vnde adhuc in india ⁊ in arabia inueniunt̉ in ſimilitudineꝫ ſalis ramīs ⁊ folijs dependentia. vt dicit idem. Eſt autē omne melgeneraliter dulce. Sardum tn̄ eſt amarumabſinthij cauſa cuius copia illius regionisapecule nutriunt̉. Dicunt autē medici q̇ dererū tractant naturis p̄cipue Gal̓. ꝙ mel pueris ⁊ iuuenibus ⁊ ꝑfectis viris in quibꝰ abundat calor cibus eſt inutiliſ ⁊ nociuus. ſenibus aūt qui parua vita laborant ⁊ frigore dicit cum vino veteri ⁊ cibis calidis cōuenire.Hucuſqꝫ Iſi. li. xx. ca. j. Eſt itaqꝫ mel liquordulciſſimus a materia puriſſima arte medicinali generatus. cui tn̄ ⁊ ex calore apis mellis ſubſtātiam cōponentiſ. ⁊ admixtione alicuius calidi ſe cum mellis ſubſtantia admiſcentis acumen cū dulcedine eſt admixtumUn̄ et mellis dulcedo ceteris eſt magis calida ſed minus humida vt dicit yſa. Mel igit̉cum ſit habens multū caloris ⁊ aereitatis etminus terreſtritatis ⁊ aqueitatis ꝓpter ſiccitatem tam terre qͣꝫ ignis. multū habēs ſiccitatis ⁊ acuminis ⁊ minus frigiditatis ⁊ humoris. ⁊ ideo iudicat̉ mel caliduꝫ ⁊ ſiccum infine ſecundi gradus. Tn̄ quia ſubſtātia eiuseſt vicina temꝑamento ⁊ mediocritati. multum eſt mundificatiuū. lauatiuū ⁊ ſubtiliatiuum. ⁊ ſuo calore groſſoꝝ humorum in corpore inciſiuū et humorum putridorū expulſiuum. Quia enī mel caliduꝫ acumini eſt ꝓpinquuꝫ. et ideo inteſtinorū eſt pungitiuuꝫet ad feces expellendas cōmotiuū. Item tal̓dulcedo ſicut mellis multum eſt habes acuminis ⁊ caloris. non tn̄ opilat meatum ſplenis ⁊ epatis. ſicut ⁊ illa in quibuſpura dulcedo inuenit̉. vt dicit yſaac. ca. de quatuor differētijs dulcedinis ⁊ ſaporis. Eſt itaqꝫ mel ratione equalitatis ⁊ temꝑamēti multuꝫ nature ꝯueniens ⁊ amicum. ſui ad mēbra multūK 3