Liber
.XVII.
ce et huic ſnīe concordat glo. ſuꝑ exo. c.xxiiij.vbi dicit ꝙ fructꝰ ſilique ſunt p̄dulces ⁊ hn̄tlongitudinē vnius digiti ⁊ pollicareꝫ latitudinem quoꝝ cortex manducat̉. vt di. idem li.xiij. ca. xx. ꝙ aliqui dixerūt eā eſſe ficuꝫ egiptiam. ſed hoc eſt error manifeſtuſ qꝛ in egiptonō creſcit ſed in ſiria.¶ De ſinapi Ca. GLVInapis dicitur aſin qd̓ eſt ſimul ⁊ napꝰ eo ꝙ in folijsnapo ſit ſil̓is. vt dicit Iſi. li. xvij. de ſinapi dicit pli. li. xx. c. xxiiij. Int̓ has quas pitagoras laudauerat herbas aſſerit̉ pͥmam laudem tribuiſſe ſinapi ⁊ dicit eā int̓ herbas obtinere pͥncipatū. calida eſt ⁊ ſicca in qͣrto gradū hūores groſſos ⁊ viſcoſos extenuat atqꝫpurgat. ſerpentu et ſcorpionuꝫ ictus additoaceto ſanat. fungoꝝ venena ſuꝑat. dentiumdolorē mitigat ad cerebꝝ penetrat ⁊ ip̄m mirabilit̓ purgat. ꝯfringit lapidē et menſtruisimꝑat. appetitū ꝓuocat ⁊ ſtomachū ꝯfortat.epilenticos iuuat. ⁊ ydropicos curat. litargicos excitat. ⁊ eos multū iuuat. capillos mudat ⁊ eoꝝ caſum cōpeſcit. incōgruos aūt ſonos auriū et tinnitꝰ tollit. oculorū caligineꝫdetergit ⁊ aſꝑitatē palpebraꝝ lenit. ꝑaliticisſubuenit. qꝛ pͥoros aꝑit ⁊ humorē infūdentēneruos ⁊ laxantē ⁊ inſenſibilitatē inducentēdiſſoluit ⁊ inducit ⁊ ꝯſumit. has ⁊ ml̓tas al̓sipſiꝰ laudes p̄dicat pli. et v̓tuteſ. ⁊ dicit ꝙ maior eſt v̓tus in ſemine. ſemē tn̄ minimū in qͣntitate ⁊ maximū in ptāte. multū ei eſt calefactiuū aꝑtiuū ⁊ ꝯſumptiuū ⁊ ſui multiplicatiuum. ex vno ei grano mimo maxīa planta ꝓducit̉ que fronde flore ⁊ germīe in īmenſumdilatat̉. ſemen eꝰ in q̇buſdā follicul̓ ſiue teciſoblongis ⁊ rotūdis creſcit. ⁊ illa tecarū beneficio vſqꝫ ad maturitatem ꝯſeruat̉. flores autē ſt̓ multū crocei ⁊ odoriferi. ⁊ cū tota herbeſub̓a feruida ſit ⁊ auſtera. flores eiꝰ maxīe abapibꝰ diligunt̉ ⁊ freq̄ntant̉. vt di. pli. ⁊ tn̄ nuqͣꝫ ꝯtingūt flores oliuaꝝ. vt di. pli. li. xx. ca. xij.ita etiā ſe multiplicat. vt vbi ſemel ſeminat̉vix locus inde vlteriꝰ liberat̉ et vbi ſemel cadit ꝓtinus viret. vt di. idem li. xix. ca. ix.¶ De ſemine Ca. CLVI
Emen eſt quod ins agro ſpargit̉ ad gignenduꝫ fructuꝫqͣꝫuis ꝑ quandā appropriatōꝫ dicat̉ aīaliumqd̓ emittit̉ ad ꝓcreandū fetu. vt di. Iſi. ſementis v̓o eſt ſemen frugum qn̄ eſt tempꝰ ſeminandi ſcꝫ actus ſeminatōis. a multis etiā dicebat̉ quodā dea vel dn̄a ſeminationū. ſeminarium v̓o eſt vniuſcuiuſqꝫ rei exordiuꝫ velvaſ in qͣ femen ponit̉ ſeminādū. ſed ſeminiūd̓r qd̓ a ſemīe eſt lucratū. ita di. hug̓. ⁊ ponūt̉v̓ſus differētiales in greciſmo. Eſt aīatoꝝ ſemen campiqꝫ ſatoꝝ. Semētis ꝓprie ſemētinuꝫ qd̓ in archa. Claudit̉ atꝫ ſuo ſparget̉ tꝑeī agro. Seminiū cuiuſqꝫ rei dicat̉ origo. Semen aūt vt di. pli. li. xviij. ca. xxiiij. Semē bonū eſt anniculū bimū vel trimū. Sꝫ vlteriꝰparū valet. ⁊ iō illud granū qd̓ in area ſubſedit ſemini ſeruandū eſt. eſt ei optimū qͦniaꝫgrauiſſimū. ⁊ eſt illud ſemen optimuꝫ qd̓ eſtmagis ponderoſuꝫ ⁊ interiꝰ magis album.ẜm qͣlitatem aūt terre ē ſemen denſiꝰ vel rarius ſeminandū. ſil̓r citius vel tardiꝰ. nam inlocis hūidis celerius ne ſemen ymbre putreſcat. in ſiccis v̓o tardiꝰ vt pluuie ſequant̉. necdiuiacēs ſemē vltro euaneſcat. Eſt aūt ſerēdum minꝰ de ſemine in t̓ra pingui et hūidaqͣꝫ in macra. qꝛ interra pingui in p̓ncipio nimis creſcit ⁊ ꝑ ſui multiplicationeꝫ nimiā infine mutuo ſe deſtruit opprimit ⁊ confunditQd̓ celeriꝰ et citius ſeminat̉ debet eē denſiꝰqꝫ qd̓ tardiꝰ ſolo cōmendat̉. ſemen eī ſerotinū debꝫ eē raꝝ ne nimia denſitate necet̉. Artis quoqꝫ eſt ſemen equaliter ſpargere. naꝫmanus ꝯgruere debet cū greſſu ſemꝑ. qꝛ cūdextro pede. nec eſt trāſferendū ſemen de locis frīgidis ad calidiora nec ecōuerſo. nihil̓qꝫ in ꝯtrariū p̄ripiendum eſt. Semen ſeminatu in macro ſolo raro facit culmū. ſpicaꝫminutā generat ⁊ inanem. pinguia v̓o aruaex vna ſemīs radice fundāt ſegētē nūeroſaꝫ.In autumno v̓o circa eq̄noctiū eſt tempusꝯgruum ſeminatiōi. ſimilit̓ et in vere. ſed inrecta pruma ſerendū nō eſt. qd̓ pꝫ ꝑ hibernaſemīa cū ante prumā ſeminant̉ ſeptima dieerumput. ſed poſt prumā vix infra qͣdraginta. hucuſqꝫ pli. c.xxiiij. Semē itaqꝫ ē granuꝫ