Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

Liber

.XVII.

farinam molūt ſine ꝑfuſione aque p̄cedēte.Ordeum frugū omniū molliſſimū eſt ī medulla. ⁊ ſeri nō vult niſi in ſicca ⁊ ſolida terravn̄ ꝓpter ſue ſubſtantie mollicie multū citorapit ad maturitateꝫ. nec videt̉ aliqd̓ ſemenminus calamitoſum quo ad corruptioneꝫ.qꝛ citius creſcit ⁊ recolligit̉. ⁊ anteqͣꝫ triticuminuadat corruptio vel rubigo. Inter omniavero creſcētia frumenta viliorē habet paleāet humiliorē ſtipulam. ſed multū habet laudabileꝫ medullā quādo modo debito parat̉et farinam accuratiſſimā ſeu polenta. vt dic̄pli. Eſt aūt vt dicit yſa. in die. ordeum granufrigidum ⁊ ſiccū virtutem habēs colatiuamet mūdificatiuā ⁊ exiccatiuā. ⁊ parum habetventoſitatis reſpectu fabe. minus tn̄ nutritfaba qͣꝫ ordeum. qͣꝫuis etiā ſit magis naturaliter inflatiua. nec enī bene ſemꝑ corpus nutriunt que ꝑ ventris folliculos ſiue corꝑis ſeextendūt. vt dicit idem. Multi aūt ſunt vt dicit pli. qui plus vtunt̉ ordeo in medicina qͣꝫin cibo. Inde tn̄ fit potus mudificanſ. corpꝰnutriens ⁊ reſtaurans. ſpūalia mēbra recreans ⁊ mūdificans. de ordeo etiā contuſo decortice mūdato ⁊ cum aqua mūd̓a decoctoſit medicinalis potuſ. quā phiſici p̄tiſanamvocāt. cuius v̓tus eſt ſitis extinctiua. ſanitatis cuſtoditiua. febril̓ caloris alteratiua. ſedde ꝑtiſano quere infra littera t. De palmaCa. CXVIAlma eſt arborpvictorialis. ſic dicta vt dicit Iſi. li.xvij. ꝙ manus victricis ſiue obtinentis victoriā eſt ornatus. vel qꝛ eſt ad modum palme homīs habēs ramos. Eſt autēarbor nobilis ⁊ inſignis ſempiterne pulcritudinis ⁊ viroris. diuturnis veſtita frondibus ſine vlla ſucceſſione cōſeruans folia ſuatempore hyemis ⁊ eſtatis. ⁊ quia ē arbor annoſa durans in v̓tute et virore ꝑ multa tempora. iō ad ſimilitudinē auis fenicis q̄ ml̓tisviuit annis. palma a grecis fenix eſt vocata⁊ cum ſit arbor fructifera fructus ferēs delectabiles ⁊ ſuaues. nō tamē in omnibꝰ locisvbi creſcit p̄cipit fructus maturitatē. frequēter tamē in ſyria ⁊ in egipto fructus eius da

ctili a ſimilitudine digitorū ſunt vocati. quorum nomīa variant̉. nam alij vocantur palmule ſimiles mirabolanis in forme diſpoſitione. differunt tamē penitus in ſapore cumiſti ſint ſaporisdulciſſimi ⁊ iocundi. mirabolani vero ſaporis ſūt horribilis et amari. alijvocant̉ thebaici e et nicholani. alij mutalesquos greci canathos vocant. hucuſqꝫ Iſid̓.Eſt autē palma vt tāgit gloſa ſuꝑ pſalmiſtāarbor magne ꝓceritatis ⁊ altitudinis. ſed tn̄ad cedri altitudinē non ꝑtingit. Cuiuſradixeſt aſpera ⁊ rotunda. in ꝓfundo ipſius terrevalde fixa. truncus aūt eius ſolidꝰ eſt ⁊ cōꝑactus ⁊ imputribilis firmitatis. cortex eiꝰ circa truncū durus ⁊ rugoſus. ⁊ quodāmodopungitiuꝰ ⁊ maxime verſus terrā. ⁊ ideo difficilis eſt ad ſcandendū ⁊ cū difficultate ꝑtingitur ad eius fructu. folia eius piramidaleꝫhabent formā ad modū gladij. qͣꝫuis autempalma dura ſit circa ſtipitem ⁊ aſpera. in ſuperioribꝰ tamē iocundi eſt aſpectꝰ in ramorum pulcritudine ⁊ in coma. in lūmitate ramorum portat fructus ſuos et nō in mediofoliorum. vt dicit pli. lib. xviij. Cuius fructuſeſt tanto vnctuoſior dulcior ⁊ ſapidior qͣntoīmediatiꝰ ſolis radijs appropiquat. In multis ſiquidem regionibꝰ creſcit. ſed nō ita fructificat ſicut in regione feruidā ſolis ſpiculisꝯtinue reꝑcuſſa ⁊ leni terra labuloſa ⁊ vitroſa. ⁊ ideo palmiſ iudea eſt inclita. vt dicit pli.li. xviij. ca. v. Item idem. palmarū duplex eſtſpecies. maſculus ⁊ femina. maſculus pͥmofloret. femina poſt in germen ꝓrumpit. necfructificat femia niſi ita ſit ꝓpinqua maſculo vt ſaltē mediante vento odore maſculi femina ꝑfundat̉. Idem etiā dicit Ariſto. librovegetabiliū. Et quādo ſeminant̉ oportet vtmaſculi ⁊ femine ſemina ꝑiter ſeminent̉ ⁊ bina ⁊ bina ſint cōpoſita. et ex ſingulis erupitplanta. vnde quatne plātule ex eis coaleſcūtque ad inuicētandem coadherent. ⁊ ad moduꝫ alicꝰ retis mutuo miro nature artificōſe connectūr. nec bene creſcit nec etiā fructificat femia ſine maſculo. īmo ſi arbor abſcidatur maſcula femina poſt biduū ſterileſcit. ſꝫaſperſis folijs ⁊ floribꝰ maſculi circa radicēsfemine. femina ex vicinitate maſculi quaſi ex