Liber
VI
ſua groſficie nō poteſt trāſire ꝑ ſtrictos meatus ⁊ anguſtos. Potꝰ etiā vt dicit Cōſtā.et etiaꝫ Auicē. diuerſificat̉ tripl̓r. Eſt ei potꝰqͥ eſt tātū potꝰ. vt aq̄ q̄ nō eſt corꝑis nutritiua. et eſt potꝰ qͥ eſt potꝰ ⁊ cibꝰ. ſicut vinū. qd̓vt dicit Cōſtan. ꝑ oēs ꝑtes corꝑis portat cibū nutries ⁊ calefaciēs ſpūm ⁊ etiā ſangͥneꝫ⁊ calore cōfortās naturalē. ⁊ eſt potꝰ medicinalis q̇ nō exhibet̉ ẜm viā potus. ſꝫ potiꝰ ẜmlegē ⁊ regulā medicinē. ſicut ſyrupꝰ oximeloccizucara ⁊ hmoi. Sicut aūt dicit Cōſtan.in ſanitate cuſtodiēda ⁊ infirmitate curādaaqua eſt neceſſaria. ⁊ iō oportet ꝙ medicusaquaꝝ ꝯditiōes non negligat cognoſcere etnaturas vt laudādas tribuat ⁊ caueat nonlaudādas. Aquaꝝ aūt quedā eſt ſapida. qdā nō ſapidā. Aqͣ ergo ſapida in ſub̓a clarafontana aeris oriētalis. leuis cito calefiens.cito frigeſcēs. Hmōi aūt vt dicit ꝯſtan. in ſanitate cuſtodiēda eſt laudabil̓ nō grauanscito enī exit cibu. ꝑ h̓ enī ꝙ eſt clara. patet ꝙſordibꝰ nō eſt intermixta. ꝑ hͦ aūt ꝙ eſt leuispatet ꝙ nō eſt indigeſtibilis. ꝑ hͦ aūt ꝙ e citocalefiēs ⁊ cito frigeſcēs ptꝫ ꝙ ſub̓e eſt ſubtiliſUn̄ ſi vis ſcire de duabꝰ aqͥs q̄ ſit ſubtilior īſub̓a ⁊ laudabilior ad bibēdū. intingue vnūpannu lineū bn̄ mundū in vna. ⁊ alium bn̄mundū in aliā. ⁊ expone ſoli. q̇ pͥus erit ſiccꝰin aqͣ. ſubtiliori ē intinctꝰ Scd̓o pꝰ hāc aqͣmcōmēdabilis eſt aqͣ fontana ſeptetrionalis.q̄ eſt int̓orientē ⁊ aqͥlone polita fluēs verſuſaqͥlonē. ꝑ hͦ enī ꝙ libere exponit̉ vetis ſeptentrionalibꝰ. ex motu vetoꝝ ſubtiliat̉. eſt in hyeme calide nature. ⁊ frigide in eſtate. Friguſenī ſeptētrionale fugat calores ad interiorafontiū ſibi obiectoꝝ. q̇ coadunatꝰ frigiditatiobuiat ⁊ reſiſtit ⁊ aquā fontis aliquatulumcalefacit. In eſtate v̓o ecōtrario calor aerisvincens fugat frigiditate ad capita fontiuꝫ.q̄ ibi cōdunata aquaꝫ frīgefacit. vt dicit macro. ⁊ ꝯſtan. Itē aqua fluēs fortit de mōtibꝰſuꝑpetrā vel arena limpidiſſimā. ſic̄ alicuiꝰmagni flumīs ſecūdū gradū obtinet ſanitatis. vt dicit ꝯſtan. aqͣ v̓o pluuial̓. vt dic̄ ꝯſtan.melior eſt alijs aqͥs ⁊ lapidior. leuior. ⁊ mundior. ſicut dicit Ipoc̄. in ipericonoxomaton.Pluuia inqͣt eſt fumꝰ aqͣꝝa ſole attractaꝝ
Natura enī ſolis nō niſi qd̓ ſubtiliſiimū eſtattrahit. ⁊ iō ceteris aqͥs melior eſt ⁊ digeſtibilior. ſꝫ ꝓpter ſui ſubtilitatē vicina ē putrefactioni. tn̄ vt dicit ꝯſtan. ex putredine non eſtvitupanda. ſed ex ſubtilitate ſua potiꝰ ē laudāda. oīs enī aqua corruptionē cito admittens eſt ſubtilis. ledit enī qn̄ eſt putrida. qͥaraucitatē generat atqꝫ febres. ſꝫ nō putridaoptima eſt. ⁊ ideo a putredine eſt cauenda.Itē dicit Cōſtan. Aqua qͣ ex tenuiſſima colligitur pluuia melior eſt naturalit̓. que verodeſcēdit cū tonitrū melior eſt poſt hāc. Naꝫtonitrꝰ ſuo motū pluuiā ip̄am ſubtiliat. dic̄etiā Cōſtan ꝙ q̄cunqꝫ frequēter bibit aquāfrigidā. nō euadit frigidas egritudines ſaltēin ſenectute. Aqͣ v̓o calida vt dicit Cōſtan. ieiunū ſtomachum lauat a ciboꝝ fecibꝰ. purgat fleuma. ⁊ oēm putredinē vētris purgat⁊ mūdificat. ventrē ſoluit. naturā alleuiat etcōfortat. eiꝰ in frequens vſus nocet. ſtomachum enī remollit. digeſtiuā v̓tutē turbat ⁊impedit. et ſanguinē de naribꝰ manare facit̉Itē calida aqua laudabilior eſt ieiunis mane. maxime his q̄ de nocte crapulati ſūt. Dicit eī Auicē Teſtificati ſunt inqͥt antiq̇ ſapientes ꝙ aqua cocta eſt minoris inflationis⁊ facilioris penetratiōis. qͥa corꝑa ei ꝑmixtaactiōe ignis diſſoluunt̉. ⁊ deſcēdere compellunt̉. ⁊ ſubiugit. torpidi inquit medicoꝝ eſtimati ſunt ꝙ ſubtiliꝰ exalet ꝑ decoctionem. etqd̓ groſſiꝰ eſt remaneat. ſꝫ hͦ falſum ē. ex partibus eī cōſimilibꝰ ꝯſtat aq̄ ſub̓a tota. tamēpoſſet fieri decōctio tāta ꝙ nihil remaneretniſi fex ⁊ ꝑs terreſtris. vt ptꝫ in aqͣ ex qͣ fit ſalꝑ violenta decoctionē. Aque autē ex niue ⁊grandine reſolute ceteris ſunt illaudabiliores p̄ter aquas lacuales ⁊ paluſtres Iſte aqͣomnes ſunt cauēde. qͥa vt dicit Cōſtan. ſplenem magnificāt. ep̄ar ⁊ ſtomachū ꝯfundūtcutē horridam faciūt. et varias febres faciūtlapides gignūt. Si aūt penitꝰ vitari n̄ pn̄t.autoritate auicē bulliāt̉. Dicit aūt ariſ. in li.meih̓oꝝ. ꝙ aqͣ niuis l̓ glaciei caloris ſolutōead pͥorē ſubtilitatē n̄ redibit. aqͣ v̓o inſipidaeſt q̇druplex ẜm ꝯſtā. aliqͣ eī eſt ſalſa. alia ſulphurea. alia alūioſa. alia metallina. Salſavero vt dicit̉ ventrem emollit mordicando