VLiber
fleumatis ꝓpriū receptaculū eſt pulmo. Exquo patet ꝙ epar naturalis v̓tutis eſt prīcipium fundamentū pͥme digeſtionis ſtomacho maximū iuuamentū. ſecūde v̓o digeſtionis in ſub̓e ſue cōcauitate eſt ꝑfectiuuꝫ puri ab impuro ſeꝑatiuū. ſingulis mēbris nutrimenti trāſmiſſiuū. amoris venerei excitatiuū. diuerſaꝝ paſſionū receptiuū. Patit̉ eīqn̄qꝫ ex nimia caloris intēſione. Un et poriaperiunt̉ interiꝰ. ex quoꝝ aptione v̓tus euaneſcens remiſſiꝰ oꝑat̉. qn̄qꝫ ex nimia frigiditate ꝯuerſionē attracte ſuccoſitatis ī naturāſanguineā impediēte. et ex hͦ ſepiſſime cōtingit idropiſim generari. cū idropiſis nihil aliud ſit ẜm ph̓m niſi error v̓tutis digeſtiue inepatis ꝯcauitate. hac eī v̓tute errāte ⁊ in ſuaoꝑatione deficiēte. neceſſe eſt ſanguineꝫ corrumpi q̇ indigeſto corpꝰ qͦd inde nutrit̉ ī tumeſcendo extendit̉. vn̄ et īdropiſis generat̉.Itē patit̉ ep̄ar ex ſubſtātie ſue mala cōplexion. ⁊ hͦ ẜm humoꝝ qͣttuor diſtemperantiaꝫin ip̄ius eſſentia dn̄antem. Itē patit̉ ex viaꝝeius opilatiōe. Cōtingit enī ſepe humoremgroſſum ⁊ viſcoſum ī venis epatis adunariUn̄ cuꝫ ſanguis clauſus exire nō pōt cauſaeſt cōſtrictiōis ⁊ opilatiōis. Itē etiā acciditex nimio calore humorē ſanguineū deſiccāte ⁊ ſub̓am venarū epatis ꝯtrahēte ꝙ nō poteſt ſanguis libere diffundi ad alia membracorꝑis nutriēda. Hoc idē aūt aliqn̄ pōt contingere ex nimia frigiditate humores ꝯgelāte. et meatꝰ epatis ꝯſtringēte ⁊ ad mēbra nutrienda diſcurſum ſanguīs ꝓhibēte. Itē idēetiā accidit ex apoſtemate ſub̓am epatis aggrauāte. ⁊ putredinē in ipſiꝰ ſub̓a generāte.Itē idē accidit ex incluſa ventoſitate pellicūlas ipſiꝰ epatis extendēte et ex membroꝝ inordinatiōe dolorē ⁊ merorē inducēte. Itē ſepe patit̉ ex immoderato fluxū ſanguīs q̇ accidit ex venaꝝ ab ipſo egredientiū apertiōe⁊ hoc ꝯtingit ex nimio ſanguīs acumine. vl̓ex nimia repletiōe. vel ex debilitate v̓tutiſ retentiue vel ex nimio exercitio ⁊ labore. ſic̄ dic̄Cōſtan. Ad hec de natura ⁊ ſignis cōplexionis epatis dicit Gal̓. in tegni. Signuꝫ epatis qn̄ eſt calidū. eſt amplitudo venaruꝫ nōpulſatiliū. ſuꝑ quē locū dicit Haly. qn̄ dn̄at̉
⁊ vincit calor in epate. fit ep̄ar maiꝰ et venaeius maior dilatat̉ ⁊ magnificata eſt. Magnificant̉ oēs vene nō pulſatiles in omnibꝰmēbris. ⁊ caleſit ſanguis ⁊ generat̉ qn̄qꝫ colera citrina. ⁊ ꝑ ꝓceſſum tꝑis poſt ſtatu adoleſcentie adurit̓ colera citrina. et ſit ex ea colera nigra ⁊ diuerſe aliquādo ex tali colera accidūt paſſioneſ. aliqn̄ autē nimio calori ep̄atis cordis reſiſtit frigiditas. nā a corde veluta mēbro ſuꝑiore et nobiliore ep̄ar ī ſuis actionibus moderat̉. et hͦ idē dicit Ariſto. li. xiij.vbi p̄ponit cor eꝑati tanqͣꝫ p̓ncipiū eiꝰ regitiuū. It̓ di. Ga. ꝙ frigiditas epatis ex calorecordiſ tꝑat̉. et ſignuꝫ frigiditatis et ſiccitatisepatis ē ſtrictura venaꝝ ⁊ paucitas ſanguinis ſicut humiditatis eiuſdē ſignū eſt mollicies venarū ⁊ ſanguis multitudo. Itē ideꝫdicit Haly. ꝙ ep̄ar eſt fons humiditatis corporis. vn̄ cū ſit radix hūoris ſi ſit ep̄ar ſiccuꝫnō poterit aliqd̓ membꝝ corpꝰ ꝯuertere adhumorē vel humiditatē vt eiꝰ poſſit reſiſtere ſiccitati. Intendit̉ aūt ⁊ remittit̉ ſiccitas ⁊humiditas epatis ẜm cordis diſpoſitioneꝫ.Epar ergo eſt mēbꝝ nobile cuiꝰ alterationealterat̉ corpꝰ ⁊ influit nutrimentū ⁊ v̓tutesnutritiuas ⁊ in mēbra reliqua inferiora ſinemedio. ad ſuꝑiora v̓o mediāte corde ẜm iudicium Gal̓. Ecōuerſo aut ponit Ariſto. li.xiij. ꝙ cor facit omnia p̄dicta mediāte eꝑate.que autē verior ſit opinio aliorū iudicio derelinquo. Et hec de ꝓprietatibus epatis dicta ſufficiant.Ca. XI.¶ De felleEl eſt dictū eo ꝙſit folliculꝰ geſtans humorē ex dominio colere rubee amariſſimumvt dicit Iſi. Eſt enī ciſtula fellis quedaꝫ pellicula ſuꝑ gibbū epatis collocata. ⁊ habꝫ duos furculos. ꝑ vnuꝫ deportat̉ colera rubeaad inteſtina vt ꝑ ea v̓tus expulſiua cōfortet̉.vt etiā acumīe ſuo inteſtina meliꝰ expurgēt̉Per aliū aūt deportat̉ colera ad ſtomachūvt ſua caliditate v̓tutē adiuuet digeſtiuam.Eſt igit̉ fel membrū calidū et etiā ſiccuꝫ. gibꝰbo quoqꝫ epatis ſuꝑpoſitū eſt ꝓpriū colererubee receptaculū. Cuius eſt iuuamentumg 2