Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

ca. ij. Sūt aūt timpora ẜm ꝯſtan. oſſa vtrimqꝫ poſita. in lateribꝰ oculoꝝ cōſtituta q̇dēaliqͣntulū ſt̓ mollia et neruoſa fuit neceſſariū ꝓpt̓ ſenſuꝫ motu oculoꝝ ꝑficienduꝫ. timpora ad inſtrumēta ſenſuū mediantibꝰ neruis ſpūs aīalis defert̉ eadē ẜmanathomiā ſpūs vital̓ qͣſdā arterias a corde ad cerebꝝ demandat. Vnde ꝓpt̓ neruoꝝſenſibiliū ꝓpt̓ arteriaꝝ venaꝝqꝫ pulſatiliūī loco timpoꝝ colligatiā. timpora ſt̓ paſſibilia faciliora ad leſionē. vn̄ aīal ꝑcuſſum inloco timpoꝝ facili morit̉. qꝛ ſicut di. Ariſ.li. xix. ꝑcuſſio cadit ſuꝑ oſſa timpoymortalis eſt qꝛ ſi in eis ꝯtingit vulnuſaīal ꝑiclitat̉.Et accidit qꝛ humor eſt in timporibꝰ cito exit ꝓpt tenuitatē oſſiuꝫ. timpora citiuscaneſcūt ꝓpter humoris paucitatē et ficcitatem in eis dominantē ꝓpter ꝯuertibilitatēad naturā frigiditatis. Itē timpora interiꝰvilloſa ſunt aliqͣntulū. vn̄ humorē a cerebroveniente recipiunt ſomnū oculis inducutEt ſi illi villi fuerint cōpreſſi eliquatiōemꝯtenti hūoris oculos ſacrimare faciunt. De auribus Capl̓m XIIAOriſ eſt īſtrumentuꝫ auditꝰ eſt dicta auris a vocibus hauriendis aūt qꝛ greci ipſāvocē audenſidem vocāt. vn̄ dicunt̉ auresſi audeſ. vox enī reꝑcuſſa eaꝝ amfractꝰ ſo facit. ſenſum excipiūt audiendi. Summa auris ꝑticula d̓r pinula. pinum ei antiq̄acutū vocant. hec Iſi. eſt aūt auris ꝓpriedam ſub̓a cartilaginea que duabus cauſisfuit neceſſaria. defendit enī ne q̇d nociuū inauditū cadat ſicut oculos defendūt cilia.terea auditu adiuuāt. vox ꝑcuſſi aeris venerit ad cartilaginē ibi fortit̉ coadunatur. vn̄ intrat foramina ſunt auditꝰ ꝓpriainſtrumēta. Sūt aūt hec foramīa in petroſo oſſe ꝯſtituta in q̇bus nerui deſcendentesa cerebro ſunt infixi. ſenſuꝫ et motu auribuſdeferēteſ īmutatōꝫ vocis a foramībꝰ receptā iudicio aīe deferentes. et ſūt hec foramina ſicut torcular trāſuerſa et ne frigidusaernimis cito intret. interiores pāniculoſſiue neruos ledat ne aliqͥd nociuū incidat

qd̓ auditꝰ impediat inſtrumētū vt d̓r ī pantegni li. iiij. ca. xv. patit̉ auris multiplicit̓. qꝛaliqn̄ ex apoſtemate in aure exiſtēte vndeſanies egredit̉ ab aure. Itē ex vermibꝰ foramen ab extrinſeco intratibꝰ vel ex putridishuoribꝰ intrinſecꝰ naſcentibꝰ quoꝝ ſignuꝫeſt prurigo intra auricl̓as titillatio ſentit̉eoꝝ motio. Item ex ſuꝑflua carne atqꝫ verruca patit̉ auricula quādo mali hūores inea adunant̉. Item patit̉ ex mala diſpoſitiōenerui aurē ingredietis. ſicut patet ī ſonitutinnitū hmoī que ꝯtingūt ex vetoſitate inpaniculiſ cerebri ſe claudēte in ꝑte nerui auricularis. Itē patit̉ ex groſſis hūoribꝰ illic ſemouētibus tūc ſentit̉ grauitas capitis.ſonitū tinnitū. Item deficit auditꝰ ex defectu v̓tutis audibilis vel ex ꝯtractōne neruiſenſibil̓ ſicut in ſenibꝰ ꝯtingere ꝯſueuit. Iteꝫaliqn̄ fit ſurditaſ puer ꝓcreat̉ in vtero qnnat̉a negligit inſtrumentū auditꝰ ꝑforarehoc ē ꝓpt̓ ſui defectōꝫ vel ꝓpt̓ materiā quaꝫinuenit ſibi natura inobedientē. Itē patit̉ exacuta egritudine colerici humores ad cerebꝝ aſcēdenteſ auditū impediūt. hos adiuuat ſi digeſtione colera purget̉. vn̄ dicit̉ inamphoꝝ. ſurdis ſi ſolutio colerica ſuꝑuenerit ſurditatē tollit hucuſqꝫ ꝯſtan. Item dicitAriſt. li. xij. inſtrumētū auditꝰ plenū eſt ſpūnaturali qꝛ ſicut ſpūs natural̓r facit ī venismotū pulſatilē. ſic in aure facit v̓tuteꝫ auditus ꝓpt̓ hoc addiſcunt̉ res ſenſū audituſEt d̓r ibi creatio auriū fuit manifeſta telaet ꝯtinens fuit tenuis et ꝓpter ſubtilitateꝫauditꝰ ipſius. Debilitat̉ aūt auditꝰ timporibꝰ huidē ꝯplexionis p̄cipue in frequent̉coeuntibꝰ et ꝓpter ꝑturbatiōꝫ ſpirituum ꝑficiunt auditū. vt dicit idē Ariſt. frequens nimis coitꝰ corꝑi et cordi nocet. ideꝫdicit Haly. Itē ẜm ariſt. li. xij. in rōnali aīaliaures ponūt̉ naturalit̓ in medio capitis rotundi qꝛ auris in vna ꝑte recte ſed potiꝰvndiqꝫ vocū et ſonoꝝ differētias ꝯp̄hendit.in aīalibꝰ v̓o quādrupēdibꝰ quē caput hn̄tinclinatū ad terrā et ſūt eleuati. corꝑis ſt̓aures in ſuꝑiori ꝑte capitis vt ptꝫ in bobusaſinis equis motꝰ auriculaꝝ hmōī aīalium ſunt multi ꝓpt̓ eleuatōnes ſui loci. et qꝛ