De tēpore.Diui Auguſtini

tentiam: quocūqꝫ iudicio iudicaueritis: iudicabit̉ de vobisNullus ſe veſtrū inebriet: qꝛ ebriꝰ inſano ſimillimus ē. Nolite in hoībus bibēdo noīa veſtra delere de celo. Sūt quidēmulti (quod peius eſt) qui nō ſolū ſeipſos inebriant: ſed etiāalios cogūt et adiurāt: vt amplius qͣꝫ expeditbibant: et indeſepe inter eos naſcunt̉ iurgia ⁊ homicidia. Nunqͥd ꝑpēditisfratres: cuius iſi in hoc ſequātur voluntatē? Ebrioſi enim:(ait apl̓s) et homicide: regnū dei non poſſidebunt. Obſecrovos dilectiſſimi patres ⁊ matres: fratres ⁊ ſorores: ꝑ nomenij dn̄i noſtri ieſu xp̄i: et ꝑ regnū venturū eius ac iudiciū: vt ſubtrahatis vos ab omni hoīe ambulāte inordinate: ⁊ digne ambuletis vocatione qua vocati eſtis: nec negligatis honoremveſtrū: neqꝫ paruipendatis redēptionē q̄ eſt in chriſto Ieſu.Filij dei nūcupati eſtis: qꝛ verus filiꝰ dei vos liberauit. Studete bonis moribus tāto parēti placere: quatenus vos nō vtnequiſſimos ſeruos perpetuā tradat ad penam: ſꝫ vt chariſſimos filios ſupernam ducat ad patriā: vt ſitis coheredes filijeius ieſu chriſti: cum quo viuit et regnat deus in vnitate ſpirituſſancti: per omnia ſecula ſeculorum. Amen.¶ In Anniuerſario dedicatiōis eccleſie vel altaris. Sermo. j. In quo dicit ꝙ tēplis manufactis quicquid agitur totum in templo corporisnoſtri ſpiritali edificatione completur.Uotienſcunqꝫ fratres chariſſimi altaris vel tēpliIfeſtiuitatē colimꝰ: ſi fideliter ac diligēter attendiij.mus: ⁊ ſancte ac iuſte viuimꝰ: quic qͥd in tēplis manufactis agit̉: totū in nobis ſpiritali edificationecōpletur. Non enī mētitus ē ille qͥ dixit. Tēplū enī dei ſctm̄eſt qd̓ eſtis vos. Et iterū. Neſcitis qꝛ corpora veſtra templūſunt ſpūſſancti qͥ in vobis ē? Et ideo fratres chariſſimi: quianullis precedētibꝰ meritis: ꝑ gratiā dei meruimꝰ fieri tēplūdei: quantū poſſumus cū ipſiꝰ adiutorio laboremus: ne dn̄snr̄ in tēploſuo: hoc ē in nobiſip̄is inueniat qd̓ oculos ſue maieſtatis offendat: ſꝫ habitaculum cordis nr̄i euacuet̉ vitijs ⁊ꝟtutibus repleat̉: claudat̉ diabolo: ⁊ aperiat̉ xp̄o: ⁊ ita laboremus vt nobis bonorū operū clauibus ianuā regni celeſtisaperire poſſimꝰ. Sicut enī malis operibꝰ qͣſi quibuſdā ſerisac vectibus vite nobis ianua claudit̉: ita abſqꝫ dubio bonisoꝑbꝰ aperit̉. Et iō fratres chariſſimi vnuſquiſqꝫ conſideretcōſcientiā ſuā: et qn̄ ſe aliquo crimine vulneratū eē cognouerit: prius or̄onibus: ieiunijs vel elemoſynis ſtudeat mūdarecōſcientiāſuā: ⁊ ſic euchariſtiā preſumat accipere. Si enimagnoſcens reatū ſuū ip̄e ſe a diuino altari ſubtraxerit cito adiiij. indulgentiā diuine mīe ꝑueniet. Qꝛ ſicut qͥ ſe exaltat hūiliabitur: ita ecōtrario: qͥ ſe hūiliat exaltabit̉. Qui enī ſicut dixi:agnoſcis reatū ſuū ipſe ſe hūiliter ab altari eccleſie ꝓ emendatione vite remouere voluerit: ab eterno illo ⁊ celeſti cōuiuio excōicari penitꝰ nō timebit. Rogo vos fratres diligēterattēdite: ſi ad mēſam cuiuſcūqꝫ potētꝭ hoīs nemo p̄ſumit cūveſtibꝰ cōſciſſis ⁊ inqͥnatis accedere: quātomagis a cōuiuioeterni regis: id ē ab altari dn̄i dꝫ ſe vnuſqͥſqꝫ inuidie vel odijveneno ꝑcuſſus: iracūdie furore repletꝰ cū reuerētia ⁊ hūiliͣ. v. tate ſubtrahere? ꝓpter illud qd̓ſcriptū eſt. Uade priꝰ recōciliare fratri tuo ⁊ tūc veniēs offeres munꝰ tuū Et iteꝝ. Amice.xij. quō hūc intraſti nō habēs veſtē nuptialē? Sic enī hꝫ textuseuāgelicelectiōis ꝙ qͥdā fecerit nuptias filio ſuo: ⁊ ītraueritvt videret ſil̓ recūbētes: ⁊ vidēs ibi hoīem nō habentē veſtēnuptialē: dixit ad eū. Amice quō hūc intraſti nō habēs veſtēnuptialē? Et illo obmuteſcente: dixit miniſtris. Ligate illimanꝰ ⁊ pedes: et proijcite eū in tenebras exteriores: ibi eritfletꝰ ⁊ ſtridor dētiū. Ecce qͣlē ſētētiā merebit̉ audire qͥ ad cōuiuiū nuptiale .i. ad altare dn̄i: aut ebrioſus: aut adulter: autodiū in corde retinēs: p̄ſumit accedere? Auertat. hͦ deꝰ a nob̓Dfratres chariſſimi: ⁊ cōcedat vt mala iſta aut nunqͣꝫ velimusadmittere: aut ſi admiſſa fuerīt ſine vlla mora penitentia velpace ſtudeamꝰ ſanare ⁊ largioribus elemoſynis feſtinemusabluere: ne forte ſi cū pctōrū vulneribꝰ an̄ tribunal eterni iudicis venerimꝰ: ab illa et̓na eccl̓ia: et ab illa celeſti hieruſalēꝑpetua excōicatiōe ſeꝑemur. Cōſiderate fratres: rogo vosſi hodie aliqͥs a cōuētu eccl̓ie huiꝰ ꝓ aliquocrimine ꝓijciat̉foras: ī quāto dolore vel tribulatiōe erit aīa ſua? Et ſi intolerabilis dolorē de illa eccl̓ia foras ꝓijci: vbi ille qͥproijcit̉ etmāducare ⁊ bibere ⁊ cū hoībus loqui pōt: ⁊ hꝫ ſpe vt iteꝝ me

reatur ad eccl̓iam reuocari: quantus putatis dolor ille erit ſialiqͥs ꝓ criminibꝰ ſuis ab illa eccleſia q̄ ī celis ē a cōuētu angelorū vel ſctōrū oīm cōgregatione fuerit ſeparatus: cui nechoc ſolū ſufficiet ad penā ꝙ foris ꝓijcitur: ſꝫ inſuꝑ ī tenebrasexteriores eterno incendio cōcremandus excludit̉. Qui enīin illa celeſti hieruſalē excōicari meruerit: nō ſolū hͦ pene habebit ꝙ nec māducare vel bibere poterit: ſꝫ etiā flāmas infernales ſuſtinebit: vbi ē fletꝰ ⁊ ſtridor dētiū: vbi vlulatꝰ: lamētatio ⁊ penitētia ſine vllo remedio: vbi ē vermis ille qui nonmoritur: ⁊ ignis qͥ nunqͣꝫ extinguit̉: vbi mors querit̉: et nō in­ Eſuenit̉. Quare in inferno mors querit̉: ⁊ nō inuenit̉? Qꝛ qͥbusin hͦ ſcl̓o vita offert̉ ⁊ nolūt accipere: in infernoquerūt mortēet nō poterūt inuenire. Ubi erit nox ſine die: amaritudo ſinedulcedine: obſcuritas ſine lumine: vbi nec diuitie: nec parentes: nec cōiuges: nec filij: nec vicini potuerūt ſubuenire: vbinihil peccator inueniet: niſi qd̓ de hͦ ſcl̓o caſte ⁊ iuſte viuēdoꝑ elemoſynaꝝ largitatē trāſmiſerit. Hec gͦ cogitātes fratreschariſſimi: tā caſti: et tā ſobrij: et tam pacifici ad iſtud altaredeo auxiliāte ſtudeamꝰ accedere: vt ab illo eterno altari nonmereamur excludi. Qui enī ad iſtud altare caſto corꝑe ⁊ mūdo corde cū mūda ⁊ ſecura cōſciētia venit: ad illud altare qd̓in celis ē felici trāſmigratione ꝑueniet. Ad extremū fratreschariſſimi nō eſt graue nec laborioſuꝫ qd̓ ſuggero: hͦ dico qd̓vos frequēter facere aſpicio. Oēs viri qn̄ ꝯmunicare deſiderāt: lauat manꝰ ſuas ⁊ om̄s mulieres nitida exhibēt lintheamina vbi corpus xp̄i accipiāt. Nō eſt graue qd̓ dico fratres:quō viri lauat aqua manꝰ ſuas: ſic elemoſynis lauēt̓ cōſcientias ſuas. Similiter ⁊ mulieres quō nitidū exhibēt lītheolūvbi corpꝰ xp̄i accipiāt: ſic corpꝰ caſtū ⁊ cormundū exhibeātvt cū bona cōſciētia xp̄i ſacramēta ſuſcipiāt. Rogo vos frēsnūqͥd eſt aliqͥs qͥ ī archaſordibꝰ plena velit mittere veſtē ſuāEt ſi ī archaſordibꝰ plena veſtis nō mittit̉ p̄cioſa: qͣ frōte inaīa q̄ pctōrū ſordibꝰ inquinat̉ xp̄i euchariſtia ſuſcipit̉? Et qꝛiſtis veriſſimis exēplis loqͥ cepimꝰ: etiā et hͦ̓ qd̓ nō noſtis inſinuo. Nō puto eſſe aliquē hoīem qͥ in archaſua vbi p̄cioſasveſtes hꝫ repoſitas acqͥeſcat aūt carbonem viuū aūt qͣlēcūqꝫſcīt illā includere Quare hͦ fratres? Aꝛ timet ne cōburant̉ veſtimēta qͥbꝰ ī feſtiuitate induit̉. Rogo vos fratres: qͥ ī archaſua nō vult ſcintillā ignis includere: qͣre ī aīa ſua flāmā iracūdie nō timet accēdere? Sꝫ qͣre hͦ fiat: manifeſte ⁊ euidēter cognoſcimꝰ. Iō enī ī archā ignē nō mittimꝰ: qꝛ diligimꝰ veſtēnoſtrā? Flāmā ꝟo iracūdie iō nō extīguimꝰ: qꝛ nō ſolū nō diligimꝰ: ſꝫ etiā odio habemꝰ aīam nr̄am: ẜm id qd̓ ſcriptū eſt.Qui diligit iniqͥtatē odit aīam ſuā. Et iō fratres chariſſimi Fexēpla iſta attētiꝰ cogitātes: arcellas interiores .i. cōſciētiasnr̄as qͣꝫtū poſſumꝰ cū dei adiutorio cuſtodire diligētius ſtudeamꝰ: vt cū dies iudicij aduenerit: ī illa eterna ⁊ btā eccl̓iavbi nūqͣꝫ habitare poterit malꝰ: vn̄ nūqͣꝫ exiturꝰ eſt bonꝰ: nōcū pānis veteribꝰ foras ī tenebras exteriores excluſi appareamꝰ: ſꝫ ſtola immortalitatꝭ induti: caſtitatꝭ vel iuſticie gēmis ornati: elemoſynaꝝ luce veſtiti audire mereamur. Ueītebn̄dicti pr̄is mei ꝑcipite regnū. Et illd̓. Serue bone ⁊ fideliſintra in gaudiū dn̄i tui. Ad quod gaudiū nos dn̄s ſua protectione ꝑducat. Qui viuit et regnat in ſecola ſeculorū. Amen.¶ Eodem die. Sermo. ij. In quo dicit ꝙ eccleſie feſta recte colūt qͥ ſe filios eccl̓ie eē cognoſcūt.Ecte feſta eccleſie colūt: qͥ ſe eccleſie filios eē recō?Dgnoſcūt. Hec enim oīm credētiū mater ē: q̄ natosta morte regenerat ad ſalutē. Hec ē poſt ſynagogāQ. rquidē vocata. ſed anteſynagogā ꝓmiſſa. Hecenīiam ī primo hoīe prefigurata eſt. Nam ſicut ex ade latere fa­ Ebricata eſt eua: ita ex xp̄i corꝑe ⁊ vulnere redēpta creuit eccleſia. Hec inter archā diluuio exundāte ẜuata: crucis bn̄fi­ Eciū ⁊ baptiſmatis myſteriū p̄ſignauit. Hāc ſara ſterilis ⁊ de­ Eſperata ī ſenectute vnico pignore fecūdata p̄cinit: qd̓ eccl̓iavnicum: id eſt dilectiſſimum deo populum ſeculo iam ſeneſcente progenuit. Hec eſt regina illa: de qua ad dominum dicitur. Aſtitit regina a dextris tuis in veſtitu deaurato circū­ Iamicta varietate: id eſt diuerſarum circundata precioſo decore ꝟtutū. Hec eſt illa regina: q̄ venit a partibꝰ ethiopie au idire ſapiētiā ſalomonis. Sed hec non ta ex vna regiōe qͣꝫ exvniuerſis mūdi partibꝰ reges paritura cōuenit: ſicut etiameuāgeliſta cōmemorat. Regina auſtri venit a finibꝰ terre au-

j. Cor. iij.1. Cor. vj.

Mat. vij.

j. Cor. vj.

Luc. xi.et. xviij.

Ser. cclij.

ij. Theſ. ij.

ot xxii.

Mat. xxij.

Matth̓. v

G

M

C

Gen̄. xii.Gen̄. xxj.

Gen̄. vij.Gen̄. xxj.

iij. Reg. x.

Ser. ccliij.A

Gen̄. ij.

Psͣ. xliiij.

Psͣ. xliiij.

ꝑꝑatt xxx

Eſa. lxvj.T8

Mat. xij.

Psͣ. x.G

E

F