Sancti Auguſtini Homelia. l.
diſcedens: eos quos fugere videt̉ vinciat ad gehēnā. Quiaet ad hoc nobis ſunt inſcripturis ſctīs exēpla ꝓpoſita: velutin meſſe vt palea ſufferat̉ vſqꝫ ad vltimū vētilabrū: vel intrailla rhetia vbi piſces boni cū malis vſqꝫ ad ſegregationeꝫ q̄futura eſt in littore .i. in fine ſeculi equo aīo tolerent̉. Nō enīlij cōtrariū eſt huic loco id qd̓ alioloco dicit apl̓s. Tu qͥs es qͥiudicas alienū ſeruū? Suo dn̄o ſtat aut cadit. Noluit enimhoīem ab homīe iudicari ex arbitrio ſuſpitionis: vel etiā extraordinario vſurpato iudicio: ſed potiꝰ ex lege dei ẜm ordinem eccleſie: ſiue vltro ꝯfeſſum: ſiue accuſatū/ atqꝫ cōuictū.Alioqͥn illud cur dixit. Si qͥs frater nomīat̉ aut fornicator:aut idolis ſeruiēs: et cetera: niſi qꝛ eā nominationē intelligvoluit q̄ ſit in queqͣꝫ: cū ſentētia ordine iudiciario atqꝫ ītegritate ꝓfert̉? Nā ſi noīatio ſola ſufficit: multi dānandi ſunt innocētes: qꝛ ſepe falſo in quoqͣꝫ crimina noīant̉. Nō ergo illiquos monemꝰ agere penitētiā q̄rant ſibi comites ad ſupplicium: nec gaudeāt qꝛ plures inuenerint. Nō enī ꝓpterea minus ardebūt: qꝛ cū multis ardebūt. Nō eſt enī hoc ſanitatiscertū cōſiliū: ſed maliuolētie malū ſolatiū. An forte attēdūtmultos etiā in ipſis honoribꝰ eccleſiaſticis p̄poſitoꝝ et miniſtrorū: nō cōgruēter viuere ſermonibꝰ et ſacramētis q̄ perllꝰ eos populis miniſtrant̉? Omiſeros hoīes qui hos intuēdoxp̄m obliuiſcūtur: qͥ tāto ante p̄dixit vt legi dei potius obtēperaret̉ qͣꝫ imitādi videant̉ illi qui ea q̄ dicūt nō faciūt: ⁊ traditorē ſuū tolerans vſqꝫ in finē: etiā ad euāgelizādū cū ceteris miſit. Tā ſunt autē iſti abſurdi et p̄poſteri ⁊ miſeri: qͥ prepoſitorū ſuoꝝ malos mores imitari eligūt: qͣꝫ per eos predicta dn̄i p̄cepta ſeruare: qͣꝫ ſi quiſqͣꝫ viator remeandū ſibi eſſeexiſtīet in itinere: cū viderit miliaria lapidea lr̄is plena: viādocere etnō ambulare. Cur enī nō potius ſi ꝑuenire deſiderat tales comites intueat̉ et cōſequat̉: qͥ et viā bene demonſtrāt: et in ea ꝑſeuerāt/ atqꝫ alacriter nō ambulāt? Qd̓ ſi iſtideſint vel potiꝰ minꝰ appareāt: nā deeſſe nō poſſunt. Nō enīſic querūt hoīes charitate ſtudioſa qd̓ predicēt ad imitationem: quō querūt iniqͥtate ſuſpitioſa qd̓ murmurent ad deceptionē: partim nō inueniēdo bonos dū ip̄i mali ſint: partimtimēdo inuenire dū mali eſſe ſemꝑ volūt. Sed tm̄ ꝯcedamꝰnō apparere nūc hoīes dignos imitatione. Quiſqͥs hoc putas deū mēte intuere: qͥ homo factꝰ eſt vt te hoīem viuere doij. ceret. Si habitet xp̄s in interiore hoīe per fidē in corde tuo:recordariſqꝫ illud qd̓ iohānes ait. Qui dicit ſe in xp̄o manere debet quēadmodū ille ambulauit et ipſe ābulare: ⁊ ita nōtibi deerit quē ſequarꝭ: et cū te aliꝰ viderit de bonoꝝ inopiacōqueri deſinet. Si enī nō noſti quid ſit recte viuere: diuīaprecepta cognoſce. Fortaſſis enī multi recte viuunt: ſed propterea tibi nullus videt̉: qm̄ qͥd ſit recte viuere ignoras. Siautē noſti: age qd̓ noſti: vt et tu qd̓ q̄ris habeas: ⁊ alijs quodimitētur oſtēdas. Chriſtū aīo attēde: attēde apl̓os quorum.ij. nouiſſimꝰ eſt ille qͥ dicit. Imitatores mei eſtotē ſicut et egoxp̄i: attēde aīo tot martyrū milia. Cur enīte natalicia eoruꝫcōuiuijs turpibus celebrare delectat: ⁊ eoꝝ vitā ſequi honeſtis moribꝰ nō delectat? Ibi videbis nō ſolū viros ſed etiaꝫfeminas: poſtremo pueros et puellas: nec impudētia decipi: nec īiquitate ꝑuerti: nec periculi timore frangi: nec ſeculi amore corrūpi. Ita te nō inueniētem qͥd excuſes: non ſolūpreceptoꝝ ineuitabilis rectitudo: ſed etiā exemplorū innumerabilis multitudocircundabit. Sed de vtilitate ac ſalubritate penitētie: vt qd̓ inſtituimꝰ aliqn̄ peragamꝰ. Si iā deſanitate deſperās addis peccata peccatis: ſicut ſcriptū eſt.6. Peccator cū venerit in ꝓfundū malorū cōtemnet: noli cōtēnere: noli deſperare: clama etiā de ꝓfundo ad dn̄m et dic ei.cix De ꝓfundis clamaui adte dn̄e: dn̄e exaudi vocē meā. Fiātaures tue intēdentes: in vocē obſecrationis mee. Si iniqͥtates obſeruaueris dn̄e: dn̄e qͥs ſuſtinebit? Qm̄ apud te ꝓpitiatio eſt. De tali ꝓfundoniniuite clamauerūt: ⁊ hāc ꝓpitiationē inuenerūt. Faciliuſqꝫ eſt euacuata cōminatio ꝓpheteqͣꝫ humiliatio penitētie. Hicfortaſſe dicis: ſed ego iā baptizatus ſum in xp̄o: aquo om̄ia mihi pctā p̄terita dimiſſa ſūt:o. vilis factꝰ ſum nimis iterans vias meas: ⁊ canis horribilisoculis dei: cōuerſus ad vomitū ſuū. Quo abibo a ſpū eiꝰ: eta facie eiꝰ quo fugiā? Quo frater: niſi ad eiꝰ miſericordiampenitēdo: cuiꝰ poteſtatē peccādo cōtempſeris? Nemo eniꝫis recte fugit ab illo niſi ad illū: ab eiꝰ ſeueritate ad eiꝰ bonita.b tem. Quis enī locus te excipiet fugiētem: vbi eiꝰ preſentia
ſtini Homelia. l.te nō inueniat? Si aſcēderis incelū ibi eſt: ſi deſcenderis adinfernū adeſt. Recipe ergo pēnas tuas in directū et habitain ſpe in extremo huiꝰ ſeculi: etenī illuc manus tua deducetme: et ꝑducet me dextera tua. Quicqͥd enī feceris: quecūqꝫpeccaueris: adhuc in hac vita es: vnde te deꝰ ſi ſanare nolletauferret. Cur ergo ignoras: qꝛ patiētia dei adpenitentiā te Ron̄adducit? Qui enī clamādo tibi ꝑſuaſit vt nō recederes: parcendo clamat vt redeas. Intuere dauid regē: iā vtiqꝫ et ip̄eillius tēporis ſacramēta ꝑceperat. Iā circūciſus erat vtiqꝫ Ca. x.qd̓ patres noſtri ꝓ baptiſmo habebāt. Nā ad hoc dicit apl̓sſanctū abraam ſignaculū iuſtitie fidei recipiſſe. Iam etiam Rom̄vnctꝰ erat vnctione venerabili: qͣ regale ſacerdotiū prefigurabat̉ eccleſie. Repēte autē factꝰ eſt ⁊ adulterij et homicidij ij. Rereus. Nō fruſtra tamen de tā īmani et abrupto ꝓfundo ſceleris penitēs clamauit ad dn̄m dicens. Auerte faciem tuā a Psͣ.peccatis meis: ⁊ om̄es iniqͥtates meas dele. Quo tandē merito: niſi qꝛ item dicit. Iniquitatē meā ego agnoſco: et pctm̄meū ante me eſt ſemꝑ? Quid autē obtulit dn̄o vnde illū ꝓpitiaret ſibi? Qm̄ ſi voluiſſes ſacrificiū dediſſem: vtiqꝫ olocauſtis nō delectaberis. Sacrificiū deo ſpiritꝰ cōtribulatꝰ: corcōtritū et humiliatū deꝰ nō ſpernit. Nō ſolum ergo deuoteobtulit: ſed etiā iſta dicēdo qͥd offerri oporteret oſtēdit. Nō De peenī ſufficit mores inmeliꝰ cōmutare: et a factis malis rece nō ſūtdere: niſi etiā de his q̄ facta ſunt: ſatiſfiat deo ꝑ penitētie dolorem: per humilitatis gemitū: per cōtriti cordis ſacrificiūcooperātibꝰ elemoſinis. Beati enī miſericordes: qm̄ ipſorū Mat.miſerebit̉ deꝰ. Non enī dictū eſt vt tantū abſtineatis a peccatis: ſed et de p̄teritis (inqͥt) dep̄care dn̄m vt tibi dimittā. Ecc̄i.tur. Et petrꝰ iā erat fidelis: iā in xp̄o et alios bapti zauerat.Intuere ergo petrū preſumentē accuſatū: timentē vulnera Mat.tū: flentē ſanatū. Iā etiā poſt aduentum de celo ſpūſſancti: qͥ Act̉. vdam ſimon pecunia voluit eūdem ſpm̄ ſctm̄ emere: ſceleratiſſimū et impiū mercimoniū cogitans: iā baptizatꝰ in xp̄o: ettn̄ penitētie cōſiliū ab ip̄o petro correptꝰ accepit. Dicit etiāapl̓s paulꝰ: qͥ vtiqꝫ fidelibꝰ mittebat epiſtolas. Ne iterū cuꝫ ij. cor.venero ad vos humiliet me deꝰ vt lugeā multos ex his quiante peccauerūt: et nō egerūt penitentiā ſuꝑ īmūdicia et luxuria: et fornicatione quā geſſerunt. Circūſtant ergo nos etprecepta recte faciēdi: et exempla nō tantū recte facientiū:ſed etiā ad recipiendā ſalutē penitentiū q̄ fuerat amiſſa pec9cando. Sed fac̄ incertū eſſe vtrū ignoſcat deꝰ. Quid perdit Ca. xxcū ſupplicat deo qui ſalutē perdere nō dubitauerit cū offenderet deū? Quis enī certus eſt ꝙ etiā īperator ignoſcat? Ettamen pecunia fundit̉: maria trāſmeantur: ꝓcellaꝝ incertaſubeuntur: et pene vt mors vitet̉ mors ipſa ſuſcipit̉. Supplicatur deinde per homīes homini: ſine dubitatione fiūt iſta:cū ſit dubiū quo fine ꝓueniant: ⁊ tamē certiores ſunt claueseccleſie qͣꝫ corda regia. Quibꝰ clauibꝰ quodcūqꝫ in terra ſol Tatuit̉: etiā in celo ſolutū eſſe promittit̉. Et multo eſt honeſtiorhumilitas qua ſequiſqꝫ humiliat eccleſie dei ⁊ laborminorimponit̉: et nullo tꝑalis mortis periculo mors eterna vitat̉.¶ Finis libri quinquagīta homeliarum diui Aurelij Auguſtini.¶ Sequūtur Tituli ſeu Rubrice tractatuum: libri Diui Auguſtini ex euangelio Iohannis.Tractatus primus.In principio erat verbū: et verbū erat apud deum: et deus Ca. j.erat verbum.Fuit homo miſſus a deo cui nomen erat iohannes. ij.Iohannes teſtimoniū perhibet de ipſo. iij.Hoc eſt teſtimoniū iohānis quādo miſerūt ab hieroſolimisſacerdotes ⁊ leuitas. iiij.Et ego neſciebā eū: ſed qͥ miſit me baptizare in aqua. v.De eo qd̓ dictū eſt columbā ſuꝑ dn̄m deſcēdiſſe. vj.Et ego vidi: et teſtimoniū perhibui qꝛ hic eſt filiꝰ dei. vij.calEt die tertia nuptie facte ſunt in chana galilee. viij.Dicit mater eiꝰ miniſtris: quodcūqꝫ dixerit vobis facite. ix.Poſt hec deſcēdit capharnaū ipſe et mater eiꝰ. x.Cū autem eſſet in hieruſalē ieſus in paſcha in die feſto: multi crediderunt in eum. xj.Qd̓ natū eſt de carne caro eſt: ⁊ qd̓ natū eſt de ſpū ſpūs ē. xij Ca. ii
j. q. j. ſignificaſtis.
j. q. j. ſignificaſtis.
NCa. xiij.
Rom̄. xiii.
OCa. xiiij.
j. Cor. iiij.
Prouerb̓.xviij.Pō. cxxix
Nroue. R.xviij.
Ephe. iij.j. Ioh̓. ij.
Prouerꝭxxvj.Pſalm̄.cxxxviijDe verbisdn̄i. ſer. x. h
Mat. xxvjAct. viij.
Ecē. xxj.
Mat. xxvjAct. viij.
Mat. v.
9ea. x.iij.
j Ca. iij.
ij. cor. xij.
Ca. xv.
Mat. xvj.
Rom̄. iiij
ij. Reg. ij.
7 pe. di. j.nō ſufficit.
Rom̄. ij.
Psͣ. l.
Ca. ij.