Sancti Augur.Homelia .i.Fo
Sancti Anguſtini¶ Diui Aurelij Auguſtini Liber quinquaginta Omeliarū feliciter incipit... ¶ De eo qd̓ propheta dicit in pſalmo: Quis eſthomo qui vult vitā: ⁊ diligit videre dies bonos.Quibus verbis declaratis nos inducit abſtinere a malo ⁊ face re bonū: pacēqꝫ querere ac ſequere eā. qd̓ cohibendo linguā leuiſſime faciemus.Homelia. j.IOcans genus humanuſpiritꝰ dei: in bēdo quid facere ⁊ ꝓmittēdo quid ſperare debeamꝰ: priꝰ mentē noſtrā inflammat ad premiū: vt qd̓ p̄cipit̉ magis bonū amādo: qͣꝫ malū timēdofaciamus. Quis eſt hō inquit quiiij.vult vitam: ⁊ diligit videre diesn x bonos? Sic interrogās quis iſteſit: quaſi poſſit inueniri qui non ſit. Quis em̄ nō vult vitam?Quis nō diligit videre dies bonos? Audi ergo qd̓ ſequit̉: qͥcunqꝫ hoc vis ⁊ diligis homo: audi qd̓ ſequit̉: Oīs homo: cohibe inqͥt linguā tuam a malo ⁊ labia tua ne loquant̉ dolum.Declina a malo ⁊ fac bonū: quere pacē ⁊ ſequere eaꝫ. Horuꝫoīm cetera ſuꝑiora ſunt in p̄cepto: vltimū in p̄mio. Nā vt cohibeamꝰ linguā nr̄am a malo: ⁊ labia nr̄a ne loquant̉ dolum:declinemꝰ a malo ⁊ faciamꝰ bonū. Ut queramꝰ pacē precipitur nobis: vt autē ſequamur eā ꝓmittit̉ nobis. Que iſta paxeſt: niſi quā nō habet mūdus? Que iſta pax eſt: niſi quā nō hꝫiſta vita: que in huiꝰ vite cōꝑatione nec vita eſt? Neqꝫ em̄ dehac vita diceret: Quis eſt homo qui vult vitā: ⁊ ad iſtā vel retinendā vel ꝓducendā preceptis ꝯſequētibꝰ hortaret̉: qͣꝫqͣꝫ⁊ iſtā quis nō velit? Nā ⁊ hec ſaltem optat̉ prolixa: qꝛ eſſe nopoteſt ſempiterna: ⁊ ꝑ hanc pōt homo ꝑuenire ad illā: ſi quēadmodū vult eā longā: ſic velit ⁊ bonā. Quātū eſt aūt in hacvita longū: qd̓ erit aliqn̄ finitū? Et qd̓ erat longū erit nulluꝫ:qꝛ ⁊ qn̄ erat nō ſtabat: ⁊ quādo ꝓducebat̉ nō augebat̉: nec addēdo creſcebat: qꝛ veniēdo recedebat. Quiſquis igit̉ es amator longe vite: eſto potiꝰ bone vite. Nā ſi male viuere voluerlonga vita nō erit verū bonū: ſed erit longūmaluꝫ. Uide autem qͣꝫ ſis abſurdus atqꝫ ꝑuerſus: cū te villam fatearis plusamare qͣꝫ vitā. Uillā vis potiꝰ bonā habere qͣꝫ vitam? Nā vtinhiādo ⁊ male ꝯcupiſcēdo adipiſcaris villā bonā: fraudādoefficꝭ vitam malā. Tn̄ ſi tibi diceret̉ ſi a te q̄reret̉: vtꝝ mallesvilla bona carere ꝑdēdo: an vita mala moriēdo: reſpōderes:te ſi vtrūqꝫ retinere nō poſſes: paratioreꝫ eſſe vt villa tibi auferret̉. Cur igit̉ nō ſic amat̉ vita vt ſit etiā bona: que abs te oībus tuis bonis prefert̉ etiā mala? Cupis certe vt longa ſit licet mala ſit: immo fac vt bona ſit: ⁊ noli timere ne breuis ſit.Nam ſi te ſollicito bene agit̉: te ſecuro cito finiet̉. Succedetei nāqꝫ vita eterna: ſine metu beata: ſine fine longa. De illa qͥppe vita interrogat qui dicit: Quis eſt homo qui vult vitaꝫ: ⁊diligit videre dies bonos? In hac aūt vita iubet nos apl̓usredimere tempꝰ: qm̄ dies mali ſunt. Et quid eſt redimere tēypus: niſi cum opus eſt etiā detrimēto temporaliū cōmodoꝝad eterna querenda ⁊ capeſſenda ſpacia temporis cōparareUnde ⁊ dominꝰ p̄cepit dicēs: Si quis voluerit tecū iudiciocōtendere ⁊ tunicā tuam tollere: dimitte illi ⁊ palliū: Ut ſcilꝫamiſſa re aliqua tꝑali: impēdas ad quietē: qd̓ eras impenſurus adlittē. Qd̓ itaqꝫ nō de vita ⁊ diebꝰ huiꝰ temꝑis loquat̉ſpūs dei dicens: Quis eſt homo qui vult vitā: ⁊ cupit videredies bonos: ſequētia docēt. Talia em̄ p̄cepta ſubiungit quibus obaudiendo vitā ⁊ dies bonos habere poſſimꝰ: vt hec vita quā nūc agimꝰ ⁊ hi dies: pro eiſdē p̄ceptis implendis plerūqꝫ amittēdi ſint. Proinde ſi hāc vitā in qua nūc ſumꝰ intellexerimꝰ in eo qd̓ dictū eſt: Quis eſt hō qui vult vitā ⁊ ꝓpter hāc habendā q̄ connectunt̉ p̄cepta faciamꝰ: quid acturiſumꝰ cum aliquis in malicia potens mortē nobis fuerit ꝯminatꝰ: niſi falſum teſtimoniū dixerimꝰ? Profecto em̄ ſi fecerimꝰ qd̓ hic iubet̉: Cohibe linguā tuā a malo: vt propter hocpreceptū teſtimonij fallaciā recuſemus: quaſi decepti videbimur: qꝛ ꝓpter habende vite cupiditatē p̄ceptū ſeruare ſuſcepimꝰ: ⁊ eaꝫ magis p̄ceptū ſeruādo ꝑdidimꝰ. Porro ſi vi-
5.C.cxiij.tam intellexerimꝰ in eternū beatā: quā poſt iſtam deꝰ dabitobedientibꝰ ſibi: De qua dn̄s dixit ad quendā: Si vis venire ad vitā: ſerua mādata. Tūc vero interrogati: Quis eſt homo qui vult vitā: ⁊ reſpondemꝰ nos velle vitā: etiā ſub ip̄o ꝑcuſſoris ictu veritatē ſeruabimꝰ in teſtimonio: mortē ꝯtemnimꝰ in mundo: vitam ꝯſequimur in celo. Hec de diebus bonis intelligamꝰ: Naꝫ ſi ꝓpter dies preſentis ſeculi qui bonidicunt̉ ⁊ nō ſunt: in ſepultura cordis ꝑ epularum aggeres: inluxuria vinolētie gurgitibꝰ: in turpiſſimis īgluuiū voluptatibꝰ: Si ergo ꝓpter iſtos dies quaſi ꝓpter dies bonos ſuſceperimꝰ p̄ceptū vt labia nr̄a nō loquant̉ dolum: plerūqꝫ talesdies cogūt amatores ſuos loqui dolū: ⁊ tales dies negantureis qͥ nō loquunt̉ dolū. Quid eſt em̄ aliud loqͥ dolū: niſi aliudlabijs ꝓmere cū aliud claudat̉ in pectore? Ad hoc maximeadulatorū exarſit negociū: qui pene ſemperne ꝓhibeant̉ abopimis menſis apparatiſqꝫ cōuiuijs: blādiendo nō tacēt falſum: ne ab his ꝓhibeant̉ ſi amādo deū dixerint verū. Ergoꝓpter iſtos dies quos putāt bonos: vt eis exhibeant̉ loquūtur dolū: ⁊ eis negant̉ ſi nō loquunt̉ doluꝫ. Alij ſunt igit̉ diesboni de quibꝰ admonemur: vt ſi eos videre diligimus cohibeamꝰ a malo linguā: nec dolū loquamur. Nō ſunt de iſto ſeculo dies illi: nō eos habet celū qd̓ tranſiet: ſed qd̓ ꝑmanebitNō eos nouit terra morientiū ſed terra viuētiū. Hos quiſqꝫintellexerit ⁊ dilexerit: linguā cohibet a malo. Et ſi iā terror 1mortis cogat ad malū: labia eiꝰ nō loquunt̉ dolū: ⁊ ſi diebus tifallaciter bonis inuitet̉ ad dolū declinat ⁊ a malo: etiā inter cabona facit bonū: etiā inter mala querit pacē que nō eſt ſuperterrā: ⁊ ſequit̉ eā in illo qui fecit celū ⁊ terram. Proinde fratres ꝯcupiſcite vitaꝫ ⁊ diligite videre dies bonos: vbi nullanox erit: vitā in qua dies malus nō timeat̉: dies bonos in qͥbus nunqͣꝫ finiat̉. Sed ſi hanc mercedem diligitis: cauete neopus cuiꝰ ea merces eſt recuſetis. Illā em̄ pacē querēdoſeqͥmini: queretꝭ aūt manibꝰ vr̄is nocte corā deo ⁊ nō decipie 1mini. Quid eſt aūt manibꝰ veſtris nocte: niſi etiaꝫ in tribulatione? Quid eſt corā deo: niſi in ꝯſciētie puritate? Sic viuendo ⁊ hoc amādo habebitis deū in cōtemplationē ⁊ in illo vitā ſine defectione: dies bonos ſine contenebratione: pacemſine diſſenſione.¶ De eo qd̓ ꝓpheta dicit in pſalmo: Sedēs aduerſus fratrē tuū detrahebas: vſqꝫ ad hoc: Cōſtituā te ante faciē tuā. Homelia. ij. ī qͦ de detractione pͥncipaliter intēdit. de laude etiā ꝓpria tractatpoſt mediū quod in ore ꝓprio ſordeſcat.bReq̄nter fratres chariſſimi cū pſalmiſta cātam:Mverſiculū illū: ꝑ queꝫ detractores ſpiritali gladioferiunt̉. Sic em̄ ait: Sedēs aduerſus fratrē tuum FDIdetrahebas ⁊ aduerſus filiū matris tue ponebasſcādalū. Ꝙ aūt dixit: Sedēs oſtēdere voluit ꝙ nō trāſitoriedetraxerit: nec ei ſurreptū ſit vt male de ꝓximo loqueret̉. Sedēs: id eſt ex ocio: qͣſi ad hoc vacās vt derogaret ꝓximo ſuoHec feciſti ⁊ tacui ⁊cͣ. Nemo frēs chariſſimi falſa ſecuritateſe decipiat: ⁊ putet ſe ante tribunal xp̄i nō eſſe vēturū: nec reddituꝝ de factis ꝓprijs rationē. Ueniet em̄ dn̄s deꝰ noſter etnō ſilebit. Mō em̄ ſilere dicit̉ qꝛ adhuc vindictā ſuſpēdere videt̉. Hec feciſti ⁊ tacui. Quid eſt tacui: niſi nō vindicaui? Seueritatē meā diſtuli: patiētiā tibi ꝓlongaui: penitentiā tuaꝫdiu expectaui. Hecfeciſti ⁊ tacui. Ego aūt cū adhuc expectarē vt te peniteret: tu aūt ⁊ me ꝯtempſiſti: ⁊ apl̓ꝫ audire noluiſti: et ẜm duriciā cordis tui ⁊ cor īpenitēs: theſaurizaſti tibi Rirā in die ire ⁊ reuelatiōis iuſti iudicij dei. Suſpicatꝰ es inique ꝙ ero tibi ſil̓is. Paꝝ ē qꝛ mala facta tua placēt tibi: placere putas ⁊ mihi. Deū qꝛ nō ſtatiꝫ pateris vltorē: vis tenereparticipē: ⁊ tanqͣꝫ corruptū iudicē p̄de ſociū vis habere. Demultꝭ q̄ rapuiſti paruas elemoſynas faciēs ⁊ adhuc peccatanō deſerēs qͣſi corruptū iudicē putas te poſſe redimere: cū ſietiā totū dares ⁊ pctā ipſa nō deſereres: teipſum deciperespecuniā perdēdo ⁊ peccata nō redimēdo. Suſpicatꝰ es inique ꝙ ero tibi ſimilis. Arguā te: Qn̄? Ueniet em̄ dn̄s deꝰ noſter ⁊ nō ſilebit. Arguā te. Et quid faciā arguendo te?. Quidtibi faciā? Mō te nō vides: facio vt videas te: qꝛ ſi videres te⁊ diſpliceres tibi: placeres mihi. Qꝛ vero te nō vidēs placuiſti tibi: diſplicebis ⁊ mihi ⁊ tibi. Mihi cum iudicaberis: tibi
Mat. v.
Ephe. v.
psͣ. xxxiij.
psͣ. xxxiii.
hat. v
A
Rom̄. ij.
Psͣ. xlix.
Decōtinē.tia animeca. xiij
TA
Psͣ. lxxvj
P sͣ. xlix.
Mat. xix.
De cōtintia animeca. xiij.
A
E
D