Diui Auguſtini De Tempore.
Omnes ergo habent oculos ad laudandā fidem: ſed quādoillam exigunt reddi ſibi. Nam quādo ab eis exigit̉: claudūtoculos: nolunt eam videre qͣꝫ pulchra ſit. Aut forte ſtulta inſania ꝓpterea nolunt reddere ne perdāt: quomodo timet qͥsreddere pecuniā: cū reddiderit eā: nō habebit. Nō ſic redditur fides: ⁊ reddit̉ ⁊ habet̉. Mirū dictu: immo ſi nō redditurnon habet̉. Redēptio anime viri: diuitie ipſius. Merito illiij. vaniſſimo diuiti inſultauit deus: vt admoneret nos ne taliaimitaremur. Cui regio fructuoſa ſuccedens: turbauit hominem copia plus qͣꝫ īopia. Cogitauit enī apud ſe dicēs. Quidfaciam: quo cōgregem fructus meos? Et cū eſtuaſſet artatꝰtādem ſibi viſus eſt cōſiliū inueniſſe. Sed vanū ꝯſiliū. Hocj. enim cōſilium non inuenit prudentia: ſed auaricia. Deſtruā(inquit) veteres apothecas mīores ⁊ nouas faciā ampliores: et implebo eas: ⁊ dicam anime mee. Anima: habes multa bona: ſatiare: iocūdare. Ait illi. Stulte in quo tibi ſapiēsvideris? Stulte qͥd dixiſti? Dico anime mee. Habes multabona: ſatiare. Hac nocte auferet̉ a te anima tua: hec q̄ paraj. ſti cuiꝰ erunt? Quid enī prodeſt homini ſi totū mundū lucretur: anime autē ſue detrimentū patiat̉? Ideo redemptio aīeviri: diuitie eius. Has ille vanus et ſtultus diuitias non habebat. Animā quippe ſuā elemoſynis nō redimebat: fructꝰperituros cōdebat. Recōdebat inqͣꝫ perituros fructus periturus: nihil largiens dn̄o ad quē fuerat exiturus. Quā fronv. tem habiturꝰ erit in illo iudicio: cū audire ceperit. Eſuriuiet nō dediſtis mihi manducare: Animā enī ſuā ſuperfluis ⁊nimijs epulis ſatiare cupiebat: pauperū tot inanes ventresſuperbiſſimꝰ cōtemnebat. Neſciebat pauperū ventres apothecis ſuis eſſe tutiores. Qd̓ enī recōdebat in illis apothecis ſuis: fortaſſis et a furibꝰ auferebat̉. Si autē recōderet inpaupeꝝ vētribus: in terrā quidē digerebat̉: ſed in celo tutiꝰſeruabat̉. Ergo redemptio anime viri: diuitie ipſiꝰ. Et qd̓yiii. ſequitur. Pauper autē non ſuffert minas. Pauper ſcilicetinanis iuſtitia: nō habens intus ſpūs plenitudinē: ornamenta ſpiritalia: ſupellectilē ſpiritalē: totūqꝫ illud qd̓ oculis nonvidet̉: ſed mente plus cernitur. Non habens hec intus: nonſuffert minas. Quādo ei dictū fuerit ab aliquo potente: dichoc verbū cōtra inimicū meū: dic falſum teſtimoniū: vt egoquē volo opprimā et domem: forte tentat. Nō facio: nō mihiadduco peccatū. Tantū negat: quouſqꝫ diues minari incipiat. Sed quia pauper eſt non ſuffertminas. Quid eſt: paupereſt? Non habet diuitias interiores quas martyres habuerunt: qui ꝓ veritate ac fide chriſti oēs minas ſeculi cōtēpſerunt. Nihil de corde perdiderūt: in celo quātum inuenerūt?Pauper ergo nō ſuffert minas. Non poteſt dicere diuiti cogenti ſe ad alicuiꝰ iniuriā: aut falſum teſtimonium nō facio.Non habet intus vnde reſpōdeat. Non eſt theſauro interiore ſolidatus et plenꝰ. Non eſt qͥ dicat: quia nō habet vnde dicat. Non eſt qui dicat. Quid mihi facturus es qui minaris:Ut multū: ablaturus qd̓ habeo. Tollis qd̓ relicturus ſum.Tollis qd̓ et ſi non tollas: dū viuo forſitan perditurus ſum.De archa interiore nihil perdo. Cum mihi minaris auferreqd̓ habeo: vere vis auferre quod intus habeo. Sed illud potes auferre et habere. Fidem ſi minando abſtuleris: et egoperdo: et tu nō habebis. Non ergo facio qd̓ hortaris: nō curo qd̓ minaris. Sed potes ſeuiendo etiā de patria me pellere. Nocuiſti ſi illuc me expuleris: vbi deū meū inuenire nōpoſſum. Forte valebis etiā occidere. Ruente carnali domoincolumīs habitator abſcēdo: et ad illū cui ſeruo fidem ſecurus exibo: et te amplius nō timebo. Uide enī quid minaris:vt falſum teſtimoniū dicam: mortem minaris: ſed corporisPlus ego eū timeo qui dixit. Os qd̓ mentit̉: occidit animāHis diuitijs intus plenꝰ et opimus: talia mināti vel meliorareſpōdet. Pauper autē nō ſuffert minas. Simus ergo di7uites: et timeamꝰ eſſe pauperes. Queramꝰ ergo impleri cornoſtrū diuitijs ab illo qͥ vere diues eſt. Et ſi forte vnuſqͥſqꝫveſtrū intrat in cor ſuū ⁊ illic diuitias iſtas nō inuenit: pulſet ad diuitē. Fiat ante ianuam diuitis illius pius mēdicusvt ſit illo donāte diues impletus. Et vere fratres mei: paupertatē noſtram: egeſtatē noſtrā debemꝰ dn̄o deo noſtro cōviij. fiteri. Hanc confitebat̉ publicanus: qͥ nec oculos ad celū audebat leuare. Non enī habebat cū qua ſubſtātia leuaret oculos ſuos homo peccator. Attendebat ad inanitatē ſuam: ſedplenitudinē dn̄i cognoſcebat. Nouerat ſe ad fontem venire
ii De Tempore.ſitientem. Aridas fauces oſtēdebat: pie vbera implēda pulſabat. Dn̄e inquit: tūdens pectus: oculos deijciens in terrā:ꝓpitius eſto mihi peccatori. Dico ego: quia iam ex aliquaparte diues erat: cū iſta cogitabat ⁊ petebat. Nam ſi adhucomnimodo pauper erat: huiꝰ cōfeſſionis gēmas vnde ꝓferebat? Sed tamen abūdantior et plenior de templo deſcendit iuſtificatus. Ille autē phariſeus ad orationē aſcendit: ⁊nihil r̓ogauit. Aſcēderūt (inquit) ad templū adorare. Iſterogat: ille non rogat. Sed ille vnde orat? Sūt qui ſe diuitesputant: nihil habētes. Dn̄e (inquit) gratias tibi ago qꝛ nonſum ſicut ceteri homines. Iniuſti: raptores: adulteri: ſicutetiā hic publicanꝰ. Ieiunobis in ſabbato: decimas do oīmque poſſideo. Iactauit ſe: ſed inflatio eſt iſta: nō plenitudo.Diuitem ſe putauit nihil habēs: pauperē ſe ille cognoſcit iāaliqͥd habens. Ut nihil aliud dicā: habebat ipſam cōfeſſionis pietatē. Et deſcenderūt ambo. Sed iuſtificatꝰ (inquit)publicanꝰ ille magis qͣꝫ ille phariſeus. Quia om̄is qui ſe exaltat humiliabitur: et qui ſe humiliat exaltabitur.¶ Item in eadem dn̄ica: Homelia de eo qd̓ ſcriptum eſt in euāgelio ſcd̓m Mattheū. Attendite ꝓa falſis ꝓphetis qui veniūt ad vos ⁊cͣ. que habetur in libro. ij. de ſermone dn̄i inmōte. ca. xxvij.et. xxviij. Et inter ſermones de Uerbis dn̄i. ſer.xij. fo. xliij.¶ Dominica nona: De timore domini et verahumilitate. Sermo. j.Auid ꝓpheta ⁊ pſalmiſta: qui teſte ſcriptura: ẜm¶ Acor dei electus fecit om̄es voluntates eius. Ipſe cofratres chariſſimi qͥd creator noſter in his appetat et diligat quodā loco oſtēdit: ita dicēs. Quisſicut dn̄s deus noſter: qͥ in altis habitat: et humilia reſpicit ⁊in celo et interra? Si ergo dn̄s altiſſimꝰ cuius excellentie etmagnitudinis non eſt finis: in om̄i creatura ſua: et ea que inſupernis: et ea q̄ in infimis eſt cōſtituta: in angelis videlicetet in hominibꝰ humilitatē ꝯſiderat et probat: quātū neceſſeeſt nobis humilitati ſemꝑ ſtudere: ipſamqꝫ in omnibꝰ cōſeruare: vt ſic placeamus cōditori noſtro? Quāta autē ſit verehumilitatis virtus: facile ex verbis dn̄i agnoſcit̉: qui vt ſuꝑbiam phariſeoꝝ damnaret: dixit. Om̄is qͥ ſe exaltathumilia ⁊bitur: ⁊ qͥ ſe humiliat exaltabit̉. Humilitatis qͥppe paſſibus ēad celi culmina cōſcendit̉: quia deus excelſus nō ſuperbia ſꝫhumilitate attingit̉. De quo dictū eſt. Deꝰ ſuperbis reſiſtithumilibꝰ autē dat gratiā. Unde et in pſalmis dicit̉. Excelſus dn̄s et humilia reſpicit: ⁊ alta a longe cognoſcit. Altapocſuit ꝓ ſuperbis. Humilia vero reſpicit vt attollat: alta .i. ſuꝑba cognoſcit vt deijciat. Diſcamus humilitatē per quā deopropīquare poterimꝰ: ſicut ipſe in euāgelio ait. Diſcite a mequia mitis ſum et humilis corde ⁊ inueniētis requiē animabus veſtris. Per ſuperbiā mirabilis angelorū creatura cecidit de celo: ꝑ humilitatē dei fragilitas humane nature aſcēdit in celū. Honeſta eſt enī inter homines humilitatis ꝯſuetudo: ſicut ſalomon ait. Ubi fuerit ſuꝑbia: ibi erit et cōtumelia: vbi autē humilitas: ibi et ſapiētia. Item alius ſapiens.Quāto (inqͥt) maiores: tāto humilia te in om̄ibꝰ: ⁊ corā deoinuenies gratiā. Item deꝰ per ꝓphetā ait. Ad quē aūt reſpiciam: niſi ad humilē et quietū et trementē verba mea? Quicūqꝫ humilis et qͥetus nō fuerit: nō poteſt in eo habitare gratia ſpūſſancti. Deus humilis factus eſt noſtre ſalutis cauſa:erubeſcat homo ſuperbꝰ eſſe. Ꝙͣtum humilitate inclinaturcor ad ima: tantū ꝓficit in excelſo. Qui enī humilis erit: exaltabit̉ in gloria. Primus humilitatis gradus eſt: veritatisſermonē humiliter audire: memoriter retinere: volūtarie ꝑficere. Eam quippe quā non inuenerit humilē veritas fugitmentē. Quāto quis humilior erit de ſeipſo: tanto maior eritin cōſpectu dei. Superbꝰ vero quāto glorioſior apparet inter hoīes: tanto deiectior erit ante deū. Qui enī ſine humilitate bona opera agit: in ventū puluerem portat. Itē ſcriptura dicit. Quid ſuꝑbit terra et cinis: dū vēto ſuperbie diſpergitur: qd̓ ieiunijs et elemoſynis ꝯgregare videt̉? Noli o homo in virtutibꝰ gloriari tuis: quia alterū habiturus eris iudicem nō teipſum. In cuiꝰ ꝯſpectu teipſum in corde tuo ſtudeas humiliare: quatenꝰ ille te exaltet intēpore retributio-
Luce. xii.
Mat .xxv.
Mat. xvi.
Kꝓuer. xiij.
Sap̄. j.
Mꝓuer. xiij
Lu. xviij.
L
N
Ꝙ
Mat. vij.
Sermoccxiij.A
5ccxiij.A
Lu. xiiij.et. xviij.
Lu. xiiij.et. xviij.⁊957. ij..Pſalm̄.cxxxvij.
Psͣ. cxij.
Ecc̄i. iij.Eſa. lxvj.
Iaco. liijPſalm̄.cxxxvij.
Ecc̄i. x.
puerb̓. xj.
2 1Eſa. lxvj.
Mat. xj.
j. Petri. v.
TX
B