Iermo. xviij. In natali dn̄i. Sermo. xiiij. Fo. ccxlo.
Sermo. xvij. In naDiatō cepta venire contēdit? Sed vos qui deoſeruitis et eius prescepta cuſtoditis/ potēs eſt vobis cōcedere vitam eternā: quicum pr̄e ⁊ ſpiritu ſancto viuit ⁊ regnat ī ſecula ſeculoꝝ. Amē.uꝫ ¶ In eodem feſto. Sermo. xiiij. In quo dicit ꝙis. maria regnuꝫ tenet virginitatis qꝛ regem genuitcaſtitatis eāqꝫ factam eſſe feneſtram celi.¶Aſtiſſimū marie virginis vteꝝ: ſpōſi ꝟginis clauvl ¶ ¶Lſum vētris cubiculū: filij virginis ſignaculuꝫ: merito pleniſſime collaudarē/ ſi meſſem metereꝫ quē¶ Ꝙnō ſeminarē. Deniqꝫ ſic apl̓s dicit. Quecūqꝫ ſemiVnauerit hō: hec ⁊ mētet. Uerū eſt: oīno verū eſt: hec omnē hominē metere q̄ſeminauit: ſicut ipſe filiꝰ virginis in quadā lexv. ctione euāgelij ait. Meto inqͥt vbi nō ſeminaui: ⁊ colligo vbinō ſparſi. Dicat ſolus hodie natꝰ ex virgine filiꝰ marie. Meto vbi nō ſeminaui: ⁊ colligo vbi nō ſparſi. Dicat ⁊ maria. Etego te filiū generaui: ⁊ virginitatē meā nō violaui. Regnuꝫteneo virginitatis: ⁊ regē genui caſtitatis. Ingredienteꝫ etegrediētē habui in palatio vētris filiū imꝑatoris: ⁊ de manibus meis nō amiſi clauē regni pudoris. Porta facta ſum celi: ianua facta ſum filio dei. Illa porta facta clauſa: quā in viſione diuina. Ezechiel vidit ꝓpheta: de qua in me dicit proiel̓. phetizās. Uidi portā in domo dn̄i clauſaꝫ: ⁊ dixit ad me angelus. Porta hec quā vides nō aperiet̉: ⁊ hō non trāſit ꝑ eāet clauſa erit in eternū. Sed mirabilior ꝓphetie adimpletioQuid eſtporta īdomo dn̄i clauſa: niſi qd̓ maria ſemꝑ erit intacta? Et qͥd eſt hō non trāſit per eā: niſi qꝛ ioſeph nō cognouit eā? Et qͥd eſt ꝙ dn̄s ſolus intrat et egrediet̉ per eā: niſi qꝛſpūs ſanctus īpregnauit eā? Et quid eſt clauſa erit in eternūniſi qꝛ erit maria virgo ante partū: virgo ī partu: virgo poſtpartū? Dicat gͦ maria. Porta factaſum celi: ianuāfacta ſumxx. filio dei. Illi facta ſum ianua clauſa: qui poſt ſuā reſurrectionem ingreſſus eſt ꝑ oſtia clauſa: qͥegreſſus eſt paruꝰ ad ſuoscrucifixores: ad diſcipulos autē ſuos clauſo cenaculo oſtij iningreſſus eſt clauſtra. Qui natꝰ de vētre meo: me matrē dimiſit intactā. Adimpleuit ventrē meū diuinitate: et vterū meūnon euacuauit caſtitate. Exiuit de vētre meo gigāteo curſumagnificus: et vēter meꝰ nō eſt pudore vacuatꝰ: nec in cōceptione inuēta ſum ſine pudore: nec in parturitione inuētaſūcum dolore. Omira ⁊ laudabilis inter feminas: in qua ab an-gelo ſalutat̉ virginitas; ſola īpregnata nec vitiata: exonerata nec vacuata: qꝛ ſic ē ab angelo ſalutata. Aue maria gratiaplena: dn̄s tecū. Felix vmbilicus caſtitatꝭ: quē amplexus nōtetigit maritalis. Cōſidero cōceptū tuū beata virgo: ⁊ expaueſco. Intueor partū ⁊ ꝯtremiſco: adoro filiū tuū ⁊ reuiuiſcoEnarra obſecro mihi: quō meruiſti dici mater dn̄i: ⁊ ſponſafilio dei? Qd̓ rogo īdica mihi: ſed tn̄ colloquēti tecū ignoſcemihi. Ignoſce inqͣꝫ mihi qd̓ audeā ſeruꝰ vtinā vel bonꝰ: ⁊ nōetiā inutilis ⁊ malus ſeruꝰ: et ideo malus ſeruꝰ: qꝛ nō tecū cūtremore loquor vt ſeruꝰ: ignoſce ergo mihi qd̓ audeā cū ſpōſa dn̄i mei fabulari: et tamē indica mihi quō poterit dei filiꝰperte generari. Audite fratres: audite mariā nobiſcū loquētem: carne abſentē: ſpiritupreſentē: verecundia virginitatisvultū auertentē a collocutore: ⁊ indicāte quō impregnata ſita creatore. Erā inqͥt maria in domo mea puella iudea: ex ſemine dauid regis generata: adulta facta ſum: et deſpōſata ſūcōiugi: ⁊ placui alteri/ nō interueniēte adulterio: ſed intercedente ſpiritu ſancto. Deſpōſataſū homini iudeo: ⁊ placui homini deo. Deſponſauit me vir iudeus / ⁊ amauit me chriſtusdeus. Ignorauit quidē ſpōſus meus ioſeph qd̓ me amaſſetdeꝰ meus/ ⁊ putauit qd̓ adulterio īpregnatus eſſet vēter meus. Nā ignaro ioſeph ſpōſo meo venit ad me quidā magnuschriſti paranymphus/ nō pr̄iarcha primꝰ aūt ꝓpheta egregius: ſꝫ gabriel ille archāgelus: facie rutilās: veſte coruſcāsingreſſu mirabili: aſpectuterribili: viſitauit ⁊ ꝑturbauit meꝫſalutauit et grauidauit: dixitqꝫ mihi. Auegratia plena: dn̄stecum. Dominus inquit tecū: ſed pluſqͣꝫ mecū. In me autē licet ſit dn̄s memetipſum creauit dominus/ per te autē genitꝰeſt dominus. Ita eſt dn̄s tecum: vt ſit in corde tuo: ſit in vtero tuo: adimpleat mentē tuā: adimpleat carnē tuam / ꝓcedatformoſus de vtero tuo: tanqͣꝫ ſpōſus de thalamo ſuo: egrediatur rex de cubiculo ſuo/ ꝓcedat princeps ex aula regali: itahō. vt ꝟginitateꝫ tuā nō faciat violari. Dixiqꝫ ei: Quō fiet iſtud:ivt ego graueſcā pudico et īmuniſſimo marito: qm̄ virū penitus nō cognoſco? Deſpōſataſū homini iuſto: ſi cū illo non cō
uenero: vn̄ erit qd̓ generabo. Sed ſi pōt fieri vt cōcipiā intacta ⁊ generē clauſa: īdica modū / ⁊ paratū inuenies cormeū.Omnibꝰ enī modis exopto me ego deo meo vt habeā prolē:et nō perdam pudorē. Refert angelus. Gabriel modū cōceptionis: qd̓ in verbo fieret ſaluatoris: ⁊ ita ait ad eam. Oinqͥtmaria ꝟgo dei/ ſpōſa dei/ dilecta dei/ famula dei / mater dei:ſi hunc a me modū reqͥris quō virgo cōcipias: virgo parias:et poſt partū virgo ꝑmaneas: vel quō fiat inte qui fecit te: audi me: ⁊ ne ꝑturberis. Spūs ſanctꝰ ſuꝑueniet in te: ⁊ virtꝰ al 2tiſſimi obūbrabit tibi. Ita enī te virtꝰ altiſſimi obūbrabit vtnec eſtū patiarꝭ libidinis ⁊ mater ſis creatoris. Neſcit interea ioſeph marie ſpōſus: qͥd cū maria ageret angelus: ſubitoqꝫ ioſeph ītuitu familiari ⁊ licētia maritali aſpicit mariā cōiugem ſuā. Uidit eā greſſibꝰ grauari: intellexit marie vterūgrauidari. Turbat̉ ioſeph hō iuſtus ꝙ mariā nunqͣꝫ de templo dn̄i acceperat ⁊ nōdū cognouerat: ⁊ grauidā ſentiebat: ⁊quā nō meruerat in cōiugij honorē: iā haberet in cōfuſionē:ſecūqꝫ diu eſtuās diſputat dicēs. Un̄ hoc cōtigit qd̓ euenitNon cognoui/ nō noui/ non tetigi/ nō violaui/ nō grauidaui.Heu heu quid cōtigit: qͥd putas euenit: per quē maria ſic cecidit quē ſibi pluſqͣꝫ me adulātē īuenit? Ego enī cū licentiāhabere maritalē: ante thoꝝ nuptiarū puellarē nō vexaui pudorem. Timui multūqꝫ ꝑtimui: qd̓ in illo moyſitico libro legis ſentētiale verbū perſcriptū cū legeret̉ audiui. Ꝙ quecū Dqꝫ virgo paternā domū fedauerit adulterio: moriēda lapidibus ſubiacebit. Sil̓iter ⁊ vir qͥ pudoris veſtimentū patri nōdetulerit: corāqꝫ teſtibꝰ replicauerit: pudoriſqꝫ ſignaculū nōdemōſtrauerit: moriēdꝰ ⁊ ipſe cū virgine erit. Utroſqꝫ gͦ libidinarios hac moyſes ſnīa ferire voluit: ſimulqꝫ adulteroſ perire mādauit. Sic nāqꝫ ait. Auferte opprobriū de domo iſrl̓:et oīs qͦ audierit timebit: ⁊ nō agit īpie. Hāc moyſi ſnīam p̄cauebā: ipſamqꝫ luxuriā ī meo corꝑe refrenabaꝫ: maxime qꝛdauid filiū me eē ſciebā: ⁊ regali me fūctū ſacerdotio p̄noſcebā. Sꝫ qm̄ nihil miꝝ ē: nihil nouū: nihil occultū: nihil abſcō-ſum qd̓ nō reuelabit̉: ⁊ occultū qd̓ nō in publico veniat: inda Huid regꝭ filia: recolohyſtoriā. Dauid rex vr̄ie cethei mulierē ij.audacia extulit regali/ nec eū timor terruit parētalis. Quidgͦ faciā? qͥd agā? Anxior: gemo: doleo: curro: cōſiliū q̄ro: necpenitꝰ īuenio. Prodo adulteriū/ aut taceo ꝓpt̓ opprobriū:Si ꝓdidero: adulteriū qͥdē nō ꝯſentio: ſꝫ neuū crudelitatꝭ incurro qꝛ ẜm libri moyſi ſnīam: lapidādā eſſe cognoſco. Si tacuero malū ꝯſentio: ⁊ cū adulterꝭ portionē meā pono. Qm̄ gͦ I1tacere malū ē: adulteriū ꝓdere peius ē: ne ꝑ me fiat homīcidiū: dimittā eā ꝯiugio. Cogitauit inqͥt ſic̄ euāgeliū dicit: occulte dimittere mariā cōiugēſuam. Cogitauit qd̓ eēt rea de ꝓadulterio: cū iā eēt deterior ī mēte huiꝰ ſuſpitiōis mala ꝯcͣeptio. Sꝫ nō timeat maria dauid illiꝰ magni regꝭ filia: qm̄ ſicin dauid veniā contulit ſermo propheticus: ſic mariā liberatangelus ſaluatorꝭ. Ueniat mater domini caſta: ī qua nō fuitvirilis appetitio ſed ſpiritꝰ ſanctus: quā non violauitioſephvir iudeus: ſed ſolus impregnauit omnipotens deꝰ: que noncōmixta eſt nec ioſephſpōſa: nec cognita viro: ſed ſoli omnipotēti deo. Inuoca virgo ſancta deum tuum: dauid patremtuū: nō illuꝫ dauid adulteriofuſcatū ⁊ vrie cethei homicidiodiuulgatū: ſꝫ illū dico dauid forti manu p̄liatū: diu cū diabolo alt̓catū. Mittat de celo āgelū ſuū/ ⁊ viſitet ī ſomnis ſpōſūtuū. Suſpēdat iudiciū moyſes ſuū: ne ioſeph vīdicet adulteriuꝫ tuū. Parat itaqꝫ ioſeph aīm ī tꝑe: qͦ mariā poſſit occultedimittere. Ecce iteꝝ ꝟginis ille ꝑanymphus: non hō ſed gabriel angelus ille cōſpicuus: celi curſor eqͥſſimus: medio noctis libramine: dicit ad ioſephin viſionē. Ioſeph fili dauidcur tantū tribularis: qͥd multū cōtriſtaris: cur in ſomno cogtādo deſudas: quare vigilādo triſtis ambulas: cur de mariamalā tibi īgerꝭ ſuſpitionē: cū ip̄a tibi gn̄atura ſit ſaluatorē?Aufer zelotypie animū ex ea. Ipſe enī ē dn̄s qui īpregnauiteā. Ideo triſtis eſt aīa tua: qꝛ quecūqꝫ legiſti in ꝓphetia/ nōintellexiſti in maria. Hinc ē oīs triſticia tua/ qm̄ ſpōſam tuānondū cognouerꝭ ⁊ grauidā ſenſerꝭ: nec aliud ī ea niſi adulteriū ſuſpicarꝭ. Ioſeph fili dauid/ natꝰ nō ſolū ex gn̄e ſacerdotali: verūetiā ex regali/ filiꝰ ꝓphetaꝝ: ſociꝰ ſcribaꝝ. Ille deꝰqui ſcripſit mirabilia ī lege ſua: ip̄e fecit mirabilia in cōiugetua. Quid aūt ſunt mirabilia/ niſi q̄ hoībus ſunt īpoſſibiliaꝫMirabilia gͦ dei in lege nō legiſti: qd̓ ſi etiā legiſti: qͣre nō intellexiſti? Ipſa lex quā qͦtidie legis ſine graphio ſcripta ē in 1tabulis lapideis. Lege ⁊ ītellige qd̓ panē in heremo terra ꝓ ꝑ
Elibro. l. homel̓. xliiica.
Ezechiel̓.xliiij.
Annotatōnūeralisordinisſermonuꝫhuiꝰ oꝑis
Gal̓. vj
Mat. xxv
Ser. xvii
Luce j
Iohā. xv
R
D
C
Luce. j.
GMat. x.ij. Reg. xj.
Mat. j.
Deut. xxij
0
Psͣ. xlix.
Deūt. ix.Exo. xvj.
H
I