Expoſitio diue Auguſtini In euangeliū ſcd̓m Iohane
Expoſitio diſ. cnginſtini:guum: vnde manifeſtū eſt eū temporalē natiuitatē ſuam hiccōmemoraſſe: qua incarnatus venit in mundū: non illam ſine initio qua deus erat: per quē pater condidit mūdum. Inhoc ergo ſe dixit natum: id eſt propter hoc natū / et ad hoc veniſſe in mundū: vtiqꝫ naſcendo de virgine: vt teſtimoniū perhibeat veritati. Sed quia nō omniū eſt fides. adiunxit atqꝫait. ¶ Om̄is qui eſt ex veritate: audit vocem meam.Auditvtiqꝫ interioribus auribꝰ: id eſt obaudit mee voci: quod tantūdem valeret: ſi diceret/ credit mihi. Cum itaqꝫ chriſtꝰ teſtimoniū perhibeat veritati: profecto teſtimoniū perhibetſibi. Eius quippe vox eſt. Ego ſum veritas. Et alio locoEgo teſtimonium perhibeo de me. Qd̓ vero ait. Om̄is quieſt ex veritate audit vocem meā: gratiam cōmendauit: quaiij. ſcd̓m propoſitū vocat. De quo propoſito dicit apoſtolꝰ. Scimus quoniā diligentibꝰ deum om̄ia cooperantur in bonumhis qui ſcd̓m propoſitū dei vocati ſunt: ꝓpoſitū ſcilicet vocantis non vocatorū. Qd̓ alibi apertius ita poſitū eſt. Conlaboro euāgelio ſcd̓m virtutem dei ſaluos nos facientis et vocantis vocatione ſua ſancta/ nō ẜm opera noſtra ſed ẜm ſuūpropoſitum ⁊ gratiā. Nam ſi naturā cogitemus in qua creati ſumus / cū om̄es veritas creauerit/ quis nō eſt ex veritateSed non om̄es ſunt quibus vt audiant veritatem: hoc eſt vtobediant veritati et credant in veritatē ex ipſa veritate preſtatur nullis ꝓculdubio precedentibꝰ meritis: ne gratia nōſit gratia. Si enī dixiſſet: om̄is qui audit meam volūtatemex veritate eſt: ideo dictus ex veritate putaret̉ quia obtemperat veritati. Non autē hoc ait ſed ait: om̄is qui eſt ex veritate / audit meā vocem. Ac per hoc nō ideo eſt ex veritate qꝛeius audit vocem: ſed ideo audit: quia ex veritate eſt: id eſtquia hoc illi donū ex veritate collatū eſt. Qd̓ quid eſt aliudqͣꝫ donante chriſto credit in chriſtū? Dixit ei pilatꝰ. Quideſt veritas? Nec expectauit audire reſpōſum: ſſed cū hocdixiſſet iterū exiuit ad iudeos et dixit eis. Ego nullā inuenio in eo cauſam. Eſt autē cōſuetudo vobis: vt vnū dimittāvobis in paſca. Uultis ergo dimittā vobis regem iudeoꝝ?Credo cum dixiſſet pilatus quid eſt veritas: in mentem illiveniſſe ꝯtinuo cōſuetudinē iudeorum qua ſolebat eis dimiti vnus in paſca: et ideo nō expectauit vt reſpōderet ei ieſusquid eſſet veritas: ne mora fieret cū recoluiſſet morem quopoſſet eis per paſca dimitti: qd̓ eum valde voluiſſe manifeſtum eſt. Auelli tamen ex eius corde nō potuit ieſum regemeſſe iudeorū: tanqͣꝫ hoc ibi ſicut in titulo ipſa veritas fixeritde qua quid eſſet īterrogauit. Sed hoc audito ſclamauerūtrurſum om̄es dicentes. Non hunc ſed barrabā. Erat autembarrabas latro.Non reprehendimus o iudei qd̓ per paſcaliberatis nocentē: ſed qd̓ occidiſtis innocentem. Qd̓ tamenni ſi fieret verum paſca nō fieret. Sed vmbra veritatis a iudeis errantibus tenebat̉: et mirabili diſpēſatione diuine ſapientie per homines fallaces eiuſdē vmbre veritas implebatur: quia vt verū paſca fieret chriſtus velut ouis immolabatur. Hinc ea ſequūtur que iniurioſa chriſtopilatus et cohors eius ingeſſit: ſed alia diſputatione tractanda ſuntTractatus. cxvj.¶ Tunc ergo apprehēdit pilatus ieſum ⁊ flagellauit: ⁊ milites plectētes coronā de ſpinis impoſuerūt capiti eius: et veſte purpurea circundederūt eum: et veniebāt ad eū / et dicebant. Aue rexiudeorū. Et dabant ei alapas. Exiuit iterū pilatus foras: et dicit eis. Ecce adduco vobis eū foras vt cognoſcatis quia in eo nullā inuenio cauſam. Exiuit ergo ieſus portans ſpineā coronāet purpureū veſtimentū: ⁊ dicit eis. Ecce homoCū ergo vidiſſent eū pōtifices et miniſtri: clamabant dicentes. Crucifige crucifige eū. Dicit eispilatus. Accipite eū vos et crucifigite. Ego enīnon inuenio in eo cauſam. Reſpōderunt ei iudeiNos legē habemus: et ſcd̓m legem debet moriquia filiū dei ſe fecit. Cū ergo audiſſet pilatꝰ hūcſermonē: magis timuit. Et ingreſſus eſt in preto
In euangeliū ſcd̓m Iohariū iterū: et dicit ad ieſū. Unde es tu? Ieſus autem reſpōſum nō dedit ei. Dicit ergo ei pilatus.Mihi nō loqueris? Neſcis quia poteſtatem habeo crucifigere te/ et poteſtatē habeo dimitterete? Reſpōdit ieſus. Nō haberes poteſtatem aduerſum me vllam: niſi tibi eſſet datū deſuper: ꝓpterea qui me tradidit tibi maius peccatū habetEt exinde querebat pilatꝰ dimittere euꝫ. Iudeiautē clamabant dicētes. Si hūc dimittis: nō esamicus ceſaris. Om̄is enī qui ſe regem facit cōtradicit ceſari. Pilatus ergo cū audiſſet hos ſermones adduxit foras ieſum: et ſedit ꝓ tribunaliin loco qui dicit̉ licoſtratos: hebraice autē gabatha. Erat autē paraſceue paſce hora quaſi ſexta.Et dicit iudeis. Ecce rex veſter. Illi autē clamabant. Tolle tolle: crucifige eū. Dicit eis pilatꝰ.Regem veſtrū crucifigā. Reſpōderūt pōtifices.Non habemꝰ regem niſi ceſarem. Tunc ergo tradidit eis illū vt crucifigeretur.Um iudei clamaſſent non ieſum ſibi a pilato di-M mitti velle per paſca: ſed barrabā latronē: nō ſal-Quatorē ſed interfectorē: nō datorē vite ſed ademꝘ Vptorē. Tūc apprehēdit pilatus ieſum et flagellauit.Hoc pilatus nō ob aliud feciſſe credēdus eſt: niſi vteius iniurijs iudei ſatiati ſufficere ſibi exiſtimarent: et vſqꝫad eiꝰ mortē ſeuire deſiſterēt. Ad hoc pertinet qd̓ idem preſes cohortē ſuā etiā permiſit facere que ſequūtur: aut fortaſſis et iuſſit: qͣꝫuis hoc euāgeliſta tacuerit. Dixit enī qͥd deinde fecerint milites: pilatū tamen id iuſſiſſe nō dixit. ¶ Et milites (inqͥt) plectētes coronā deſpinis īpoſuerūt capiti eiꝰ:et veſte purpurea circūdederūt eum: et veniebāt ad eū et dicebant. Aue rex iudeorū. Et dabant ei alapas.Sic implebant̉ que de ſe predixerat chriſtꝰ. Sic martyres informabātur ad oīa q̄ ꝑſecutores libuiſſet facere perferēda. Sic pauliſper ocultata tremēda potentia: cōmēdabat̉ prius imitanda patientia. Sic regnū qd̓ de hoc mūdo non erat: ſuperbūmundū nō atrocitate pugnādi: ſed patiēdi humilitate vincebat. Sic illud granū multiplicandū ſeminabat̉ horribilicōtumelia: vt mirabili pullularet in gloria. ¶ Exijt iterū pilatus foras: et dicit eis. Ecce adduco eū foras: vt cognoſcatis qꝛ in eo nullā cauſam inuenio. Exijt ergo ieſus portansſpineā coronā et purpureū veſtimentum. Et dicit eis. Eccehomo. HHic apparet nō ignorante pilato hec a militibꝰ facta: ſiue iuſſerit ea/ ſiue permiſerit: illa ſcilicet cauſa quā ſupra diximꝰ: vt hec eius ludibria inimici libētiſſime biberētet vlterius ſanguinēnon ſitirent. Egredit̉ ad eos ieſus portans ſpineam coronā et purpureū veſtimentū: nō clarus imperio ſed plenus opprobrio. Et dicit̉ eis. Ecce homo. Siregi inuidetis: iam parcite quia deiectū videtis. Flagellatꝰeſt ſpinis coronatꝰ eſt: ludibrioſa veſte amictus eſt: amariscōuicijs illuſus eſt: alapis ceſus eſt: feruet ignominia: frigeſcat inuidia: ſed non frigeſcit: inardeſcit potius et increſcit.¶ Cū ergo vidiſſent eū pontifices et miniſtri clamabāt dicētes. Crucifige crucifige eū. Dicit eis pilatus. Accipite eumvos: et crucifigite. Ego enī non inuenio in eo cauſam. Reſponderūt ei iudei. Nos legem habemꝰ: et ẜm legem debetmori: quia filium dei ſe fecit. Ecce altera maior inuidia.Parua quippe illa videbatur velut affectate illicito auſuregie poteſtatis: et tamen neutrū ſibi ieſus mēdaciter vſurpauit: ſed vtrūqꝫ verum eſt. Et vnigenitus dei filius: et rex ⁊ab eo ꝯſtitutꝰ ſuꝑſyon montē ſanctū eius: et vtrūqꝫ nunc demonſtraret: niſi qͣꝫto erat potētiortāto mallet eſſe patiētior.¶ Cum ergo audiſſet pilatus hoc ⁊ verbū magis timuit: ⁊ in Fgreſſus eſt pretoriū iterū et dicit ad ieſum. Unde es tu? Ie hſus autē reſponſum nō dedit ei. H oc ſilentiū dn̄i noſtri ieſu nchriſti non ſemel factū collatis omniū euangeliſtarū narrationibus reperit̉: et apud principes ſacerdotū et apud herodem: quo eū ſicut Lucas indicat miſerat pilatus audiendūIet apud ipſumpilatū: vt nō fruſtra de illo ꝓphetia preceſſe
ſupra. x.s. viij c
ſupra. x.s. viij c
Rom̄. vj.
Ca. xix.
Te xtushꝫ hūcſer-
BTe xtushꝫ hūcſermonem.
Lu. xxiij.
Pſalm̄. ij.
A