Tractatus. cv. Capitulum. xvij. Fo. ccxxi

TS.O. 3lingua confiteatur qꝛ dn̄s ieſus chriſtus in gloria eſt dei patris. Hec eſt glorificatio domini noſtri ieſu xp̄i: que ab eiusreſurrectione ſumpſit exordium. Humilitas ergo eius incipit in ſermone apoſtoli ab eoloco vbi ait. Semetipſuꝫ exinaniuit formā ſerui accipiens: ⁊ peruenit vſqꝫ ad mortē crucisClaritas vero eius incipit ab eo loco vbi ait. Propter quod⁊ deus exaltauit eū: ⁊ peruenit quod in gloria eſt dei patrisNam ⁊ ipſum nomē ſi inſpiciantur codices greci ex qua lingua epiſtole apoſtolice tranſlate ſunt in latinum quod hic legitur gloria: ibi legiturλοξα Unde verbum deriuatū eſt ingreco vt diceret̉ δοξασων: quod interpres latinꝰ ait clarifica: cum poſſet etiā glorifica dicere quod tantūdem valet.Et ideo poſſet etiam in apoſtoli epiſtola vbi eſt gloria claritas poni: quod ſi fieret/ tantūdem valeret. Ut autē non recedatur a verborū ſonis: quēadmoduꝫ a claritate clarificatio:ſic a gloria glorificatio deriuat̉: Ut ergo mediator dei ⁊ hominū homo chriſtus ieſus reſurrectione clarificaret̉ vel glorificaret̉: prius humiliatus eſt paſſione. Non em̄ a mortuisreſurrexiſſet: ſi mortuꝰ nō fuiſſet. Humilitas cl̓aritatꝭ eſt meritum: claritas humilitatis eſt premium: ſed hoc factū eſt informa ſerui. In forma vero dei ſemper fuit ſemper erat claritas: immo non fuit quaſi iam non ſit: nec erit quaſi nondumſit. Sed ſine initio: ſine fine ſemper eſt claritas. Quod ergoait: pater venit hora clarifica filium tuuꝫ: ſic intelligendumeſt tanqͣꝫ dixerit. Uenit hora ſeminande humilitatis: fructūnon differas claritatis. Sed quid ſibi vult quod ſequit̉: (vtfilius tuus clarificet te? Nunquid etiaꝫ deus pater humilitatem pertulit carnis ſiue paſſionis: ex qua illum clarificarioporteret? Quomodo igitur eū clarificaturus erat filius cuius claritas ſempiterna: nec ex forma humana potuit videriminor: nec in diuina poſſet eſſe amplior. Sed iſtam queſtionem in hunc ſermonē nolo coartare: aut hinc eum facere longiorem.Tractatus. cv.¶ Sicut dediſti ei poteſtatem omnis carnis: vtomne quod dediſti ei det eis vitam eternam: heceſt autem vita eterna vt cognoſcant te ſolum veꝝdeum: et quem miſiſti ieſum chriſtū. Ego te clarificaui ſuper terraꝫ: opus cōſummaui: quod dediſti mihi vt faciam: ⁊ nunc clarifica me tu paterapud temetipſum claritate quaꝫ habui prius qͣꝫmundus eſſet apud te.omM Lorificatum a patre filiū ẜm formam ſerui quaꝫQ Ipater ſuſcitauit a mortuis ⁊ ad ſuam dexteraꝫ collocauit: res ipſa indicat ⁊ nullus ambigit xp̄ianꝰASed qm̄ non tantū dixit: pater clarifica filiū tuūſed addidit etiam. (vt filius tuus clarificet te. Imerito queritur quomodo patrem clarificauerit filius cum ſempiternaclaritas patris nec diminuta fuerit in forma humana: nec augeri potuerit in ſua perfectione diuina: ſed in ſeipſa claritaspatris nec minui nec augeri poteſt. Apud homines autē provij. culdubiominor erat: quādo in iudea tantūmodo deus notix. erat. Nondum a ſolis ortu vſqꝫ ad occaſum laudabant puerinomē dn̄i. Hoc autē qꝛ per euangeliū chriſti factum eſt vt ꝑfilium pater innoteſceret gentibꝰ: profecto patrem clarificauit ⁊ filius. Si autē tantūmodo mortuꝰ fuiſſet filiꝰ nec reſuirexiſſet: proculdubio nec a patre clarificatus eſſet nec patrēclarificaſſet. Nunc autē reſurrectione clarificatus a patre: reſurrectionis ſue predicatione clarificat patreꝫ. Hoc quippeapperit ordo ipſe verboruꝫ. Clarifica inquit filiū tuum: vt filius tuus clarificet te. Tanqͣꝫ diceret. Reſuſcita me vt innoteſcas toto orbi per me. Deinde magis magiſqꝫ pandens quomodo clarificet patrē filiꝰ. ſſicut dediſti inquit ei poteſtateꝫomnis carnis: vt omne qd̓ dediſti ei det eis vitam eternamOmnē carnem dixit omnē hominē a parte totū ſignificans:quēadmodū rurſus a parteſuperiore ſignificatus eſt homototus: vbi ait apoſtolus. Omnis aīa poteſtatibus ſublimio-ribus ſubdita ſit. Quid em̄ dixit omnis aīa: niſi oīs homo?Et hoc aūt quod poteſtas chriſto a patre data eſt omnis car.j. nis: ẜm hominē intelligendū eſt. Naꝫ ẜm deū omnia per ip̄ꝫfacta ſunt: ⁊ in ipſo condita ſunt oīa in celo ⁊ in terra viſibi-

lia ⁊ inuiſibilia. Sicut ergo dediſti ei poteſtatē (inquit) oīs Ccarnis: ita te glorificet filius tuꝰ. id eſt notum te faciet omnicarni quam dediſti ei. Sic em̄ dediſti: vt omne qd̓ dediſti eidet eis vitā eternā. Hec eſt aūt inquit vita eterna: vt cognoſcant te ſolum verum deū: ⁊ quem miſiſti ieſum xp̄m. Ordoverborū eſt. vt te ⁊ quēmiſiſti ieſum xp̄m cognoſcāt ſolum verum deū. Conſequēter em̄ ⁊ ſpirituſſanctꝰ intelligit̉: qꝛ ſpiritus eſt patris ⁊ filij: tanqͣꝫ charitas ſubſtantialis ⁊ conſubſtantialis amborum: quoniam nō duo dij pater et filius: nec tresdij pater ⁊ filius ⁊ ſpirituſſanctꝰ: ſed ipſa trinitas vnus ſolusverus deus. Nec idem tn̄ pater qui filius: nec idē filius quipater: nec idem ſpūſſanctus qui pater ⁊ filius: qm̄ tres ſūt pater ⁊ filius ⁊ ſpūſſanctus: ſed ipſa trinitas vnus eſt deꝰ. Si ergo eo modo te glorificat filius ſicut dediſti ei poteſtateꝫ oīscarnis: ⁊ ſicut dediſti vt omne quod dediſti ei det eis vitameternā: ⁊ hec eſt vita eterna vt cognoſcantte. Sicte igit̉ filiꝰglorificet: vt omnibꝰ quos dediſti ei te cognitū faciat. Porro ſi cognitio dei eſt vita eterna: tantomagis viuere tēdimꝰqͣꝫtomagis in hac cognitione ꝓficimꝰ. Non autē moriemurin vita eterna: Tunc ergo dei cognitio perfecta erit: qn̄ nullamors erit. Sūma dei tunc clarificatio: qꝛ ſumma gloriā: quegrece dicit̉. δοξα. Unde dictum eſt δοξασων: quod latini quidā interpretati ſunt clarifica/ quidam glorifica: a veteribꝰ autem gloria qua glorioſi homines dicunt̉: ita eſt diſfinita. Gloria eſt frequens de aliquo fama cū laude. At ſi homo laudatur cū famecreditur: quomō deus laudabit̉: quando ipſe videbitur: Propter quod ſcriptū eſt. Beati qui ha­ pbitant in domo tua: in ſecula ſeculorū laudabunt te. Ibi eritdei ſine fine laudatio: vbi erit dei plena cognitio: ⁊ qꝛ plenacognitio ideo ſumma clarificatio vel glorificatio. Sed priꝰhic clarificatur deꝰ dum annunciatꝰ hominibꝰ innoteſcit: etper fideꝫ credentiū predicat̉. Propter qd̓ dicit. ¶ Ego te clarificaui ſuper terrā: opus conſummaui quod dediſti mihi vtfaciam Non ait: iuſſiſti: ſed dediſti vbi cōmendatur euidēsgratia. Quid em̄ habet qd̓ non accepit etiā in vnigenito hua.mana natura? An non accepit vt nihil mali ſed bona faceretomnia: quādo in vnitatē perſone ſuſcepta eſt a verbo per qd̓facta ſunt omnia? Sed quomodo ꝯſummauit opus quod accepit vt faciat: cū reſtet adhuc paſſionis experimentum: vbimartyribꝰ ſuis maxime prebuit qd̓ ſequerent̉ exemplū. Unde ait apoſtolꝰ petrus: Chriſtus paſſus eſt pro nobis relin j.quens nobis exemplū vt ſequamur veſtigia eius: niſi qꝛ conſummaſſe dicit qd̓ ſe cōſummaturū eſſe certiſſime nouit. Sicut longe ante in ꝓphetia preteriti temporis vſus eſt verbisquādo poſt annos plurimos futuꝝ fuerat quod dicebat. Fo­ sͣ.derūt inquit manus meas ⁊ pedes meos/ dinumeraueruntfᶠomnia oſſa mea. Non ait fodient ⁊ dinumerabunt. Et in hoc lxip̄o euangelio: omnia inqͥt: que audiui a patre meo nota feci S.vobis: quibꝰ ait poſtea: adhuc multa habeo vobis dicere: ſꝫ tl̓.nō poteſtis portare modo. Qui em̄ certis et immutabilibuscauſis omnia futura predeſtinauit: qd̓ facturꝰ eſt fecit. Naꝫ⁊ per ꝓphetam dictū de illo eſt. Qui fecit que futura ſūt. Secundū hoc etiā: quod ſequit̉ dicit. ¶Et nūc clarifica me tupater apud temetipſum: claritate quā habui prius qͣꝫ mundusFeſſet apudte. Nam ſupra dixerat. Pater venit hora clari τfica filium tuum: vt ⁊ filius tuus clarificet te. In quo verboꝝordine oſtenderat prius a patre clarificanduꝫ filiū: vt patrēclarificaret ⁊ filius. Modo auteꝫ dixit: ego te clarificaui ſuꝑterram: opus conſummaui quod dediſti mihi vt faciā: ⁊ nūcclarifica me: tanqͣꝫ prior ipſe patrem clarificauerit: a quo deinde vt clarificetur expoſcit. Ergo intelligendum eſt vtroqꝫverbo ſuperius vſum ẜm id qd̓ futurum erat: eoqꝫ ordine qd̓futurū erat: clarifica filium vt te clarificet filius: modo verovſum fuiſſe verbo preteriti temꝑis: de refutura vbi ait. Egote clarificaui ſuper terram: opus conſummaui quod dediſtimihi vt faciam. Deinde dicendo: ⁊ nunc clarifica me tu paterapud temetipſum quaſi poſterius eſſet clarificandꝰ apatrequem prius ip̄e clarificauerat: quid oſtendit niſi ſuperiꝰ vbiait/ ego te clarificaui ſuꝑ terrā: ita locutū ſe fuiſſetanqͣꝫ fecifſet qd̓ facturꝰ eſſet. hic aūt popoſciſſe vt pater faceret ꝑ quodillud filius facturꝰ eſſet. id eſt vt pater clarificaret filiuꝫ: perquam filij clarificationem etiam filius clarificaturus eſſetpatrem. Deniqꝫ ſi dere que futura erat ponamus etiam futuri temporis verbum: vbi pro tempore futuro poſuit ipſe

Ro. xiij.

Iohan. j.

psͣ. lxxvi.Psͣ. xlix.

.sͣ. xv. ca. ettracta.lxxxvj. a.S. xvj. b. ettrac. xcvj. a

Coloẜ. .j.

pͣ. lxxxiſſ.

j. Cor. iiij.

j. Pet̓. ij.

Al̓. fieret

Al̓. fieret

B

C