Tractatus. xcviij Capitulum. xvj.Fo. ccxj

Tractatus. xcviij Caſed nec adhuc quidem poteſtis: adhuc enim eſtis carnales.Et illud. Sapientiam loquimur inter perfectos. Et illud.Spiritalibus ſpiritalia comparantes: animalis autem homo non percipit que ſunt ſpiritus dei: ſtulticia enim eſt illi.Hoc totū quale ſit: ne rurſus propter hec verba apoſtoli prophanis vocū nouitatibus ſecreta querantur: et ea que debetcaſtoruꝫ ſpiritus corpuſqꝫ vitare/ dicatur carnalis ſuſtinerenon poſſe: ſermone alio ſi dominus donauerit diſputandumeſt: vt iam iſtum aliquando claudamus.Tractatus. xcviij.¶ De eadem lectione.XX verbis domini noſtri vbi dicit. Adhuc multaMVhabeo vobis dicere: ſed non poteſtis portare moIdo. Exortam difficilem queſtionem me recolo¶ Adiſtuliſſe vt inde ocioſius tractaretur: quia illumAmodus competens cōpellebat finireſermonem. Nunc ergoquoniam tempus eſt promiſſa reddendi / pertractetur vt dominus ipſe donauerit: qui cordi noſtro vt proponeretur ingeſſit. Hec eſt autem queſtio. Utrum ſpirituales homineshabeant aliquid in doctrina: quod carnalibus taceant ⁊ ſpiritualibus dicant. Quia ſi dixerimus non habent: reſpondebitur nobis. Quid eſt ergo quod dicebat apoſtolus ſcribensij. ad Corinthios. Non potui vobis loqui quaſi ſpiritualibusſed quaſi carnalibus: quaſi paruulis in chriſto lac vobis potum dedi non eſcam? Nondū enim poteratis: ſed nec adhucquidem poteſtis: adhuc enim eſtis carnales. Si autem dixerimus habēt: timendum et cauendum eſt ne ſub hac occaſione in occultis nefaria doceantur: et ſpiritualium nomine velut ea que carnales capere non poſſunt: non ſolum excuſatione dealbanda: verumētiam predicatione laudanda videantur. Primum ergoſcire debet charitas veſtra ꝙ ipſe chriſtꝰcrucifixus: quo velut lacte paruulos aluiſſe ſe dicit apoſtolus. Ipſa vera caro eius in qua facta eſt vera mors eius / etvulnera vera confixi ſanguiniſqꝫ excuſſi: non eo modo a carnalibus quo abſpiritualibus cogitatur: et illis eſt lac iſtiscibus eſt: quia et ſi non audiūt amplius: intelligūt amplius.Non enim equaliter mēte percipitur: etiam quod in fide pariter ab vtriſqꝫ recipitur. Ita fit vt predicatus ab apoſtolischriſtus crucifixus et iudeis eſſet ſcandalum et gentibꝰ ſtulticia: et ipſis vocatis iudeis et grecis dei virtus et dei ſapiētia. Sed carnalibus paruulus id tantum credendo tenentibus: ſpiritualibus autem capacioribus id etiam intelligendo cernentibus. Illis ergotanqͣꝫ lacteus potus/ iſtis tanqͣꝫſolidus cibus: nō quia hoc illi aliter inpopulis: iſti aliter incubiculis cognouerunt. Sed quod eodem modo vtriqꝫ cumpalam diceretur audiebant: proſuo modo quiqꝫ capiebant.Cum enim chriſtus propterea ſit crucifixus: vt inremiſſiōepeccatorum ſanguinem funderet: qua eius vnigeniti paſſioij. ne diuina gratia commendatur: vt nemo in homine glorie.tur: quomodo intelligebant chriſtum crucifixum qui adhucdicebant. Ego ſum pauli? Nunquid quomodo ip̄e Paulus.vj qui dicebat. Mihi autē abſit gloriari niſi ī cruce domini noſtri ieſu chriſti? De ipſo itaqꝫ chriſto crucifixoet ipſe cibumpro ſua capacitate ſumebat: et illos lacte pro eorum infirmitate nutriebat. Deniqꝫ illa que ſcripſit ad Corinthios alitervtiqꝫ ab ipſis paruulis: aliter a capacioribus poſſe intelligiiiij ſciēs ait. Si quis eſt inter vos ꝓpheta aūt ſpiritualis agnoſcat que ſcribo vobis: quia domini eſt mandatum. Si quisautem ignorat ignorabitur. Solidam profecto voluit eſſeſcientiam ſpiritualium: vbi non ſola fides accommodareturſed certa cognitio teneretur. Ac per hoc illi eaipſa credebāt:que ſpirituales inſuper agnoſcebant. Ignorabitur autē aitqui ignorat: quia nōdum ei reuelatū eſt: vt quod credit ſciat.Quod cum fit in hominis mente/ ipſe dicitur agnoſci a deo:quia deus illum agnoſcentem facit: ſicut alibi ait. Nunc aul. j. tem cognoſcentes deum immo congniti a deo. Neqꝫ enī tūccognouerat eos deꝰ: precognitos et electos ante mūdi cōſtitutionem: ſed tunc eos ſeipſum cognoſcere fecerat. Hoc igitur primitus cognito ꝙ eaipſa que ſimul audiūt ſpiritualesatqꝫ carnales pro ſuo moduloquiqꝫ capiunt: illi vt paruuliiſti vt maiores: illi vt lactis alimentum: iſti vt cibi ſolidamētum. Nulla videtur eē neceſſitas: vt aliqua ſecreta doctrine

taceantur et abſcondantur fidelibus paruulis/ ſeorſum dicenda maioribus: hoc eſt intelligentioribus: et hoc ideo faciendum putetur: quia dixit apoſtolus. Non potui vobis loqui quaſi ſpiritualibus ſed quaſi carnalibus. Hoc ipſum enī j.quod non iudicauit ſeſcire in eis niſi ieſum chriſtum et hunccruciflxum: ipſis non potuit loqui quaſi ſpiritualibus/ ſedquaſi carnalibus: quia id ſicut ſpirituales capere non valebant. Quicunqꝫ auteꝫ ſpirituales inter eos erant: id eſt quodilli tanqͣꝫ carnales audiebant: ſpirituali ipſi intellectu capiebant: vt ſic intelligatur quod ait: nō potui vobis loqui quaſiſpiritualibus ſed quaſi carnalibus: ac ſi diceret. Non potuiſtis quaſi ſpirituales: ſed quaſi carnales capere quodloquebar. Animalis enim homo: id eſt qui ẜm hominē ſapit (ani­ j.malis dictus ab anima: carnalis a carne/ quia ex anima etcarne conſtat totus homo) Non percipit que ſunt ſpiritꝰ deiid eſt: quid gratie credētibus crux conferat chriſti: et putathoc illa cruce actum eſſe tantummodo vt nobis vſqꝫ ad mortempro veritate certantibus/ imitandum preberetur exemplum. Nam ſi ſcirent huiuſmodi homines qui nolunt eē niſihomines quemadmodum chriſtus crucifixus factus ſit nobis ſapientia a deo: et iuſticia et ſanctificatio: et redemptiovt quēadmodum ſcriptum eſt: qui gloriatur in domino glo­ j.rietur: proculdubio non gloriarentur in homine nec carnaliter dicerent. Egoquidem ſum pauli/ ego autem apollo/ egovero cephe: ſed ſpiritualiter/ egoſum chriſti. Uerū illud adhuc queſtionem facit: quod ī epiſtola ad hebreos legit̉. Cū ſiam deberetis ipſi eſſe doctores: iterum doctrina indigetisque ſint elementa ſermonum dei: et facti eſtis opus habēteslacte/ non ſolidocibo. Omnis enim qui lactat inexpertus eſtverborū iuſticie: infans eſt enim. Perfectorum eſt autem ſolidus cibus eorum qui per habitum exercitatos habent ſenſus ad ſeparādum bonum a malo. Hic enim videmus tanqͣꝫdefinitum eſſe quem perfectorum dicit ſolidum cibuꝫ: ⁊ hoceſſe illud quod ad corinthios ſcriptum eſt. Sapientiā loqui? j.mur inter perfectos. Quos autē perfectos voluerit hoc locointelligi: ſubiecit atqꝫ ait. Qui per habitum exercitatos habent ſenſus: ad ſeparandum bonum a malo. Hoc ergo qui inualida et inexercitata mente non poſſunt: profecto niſi fidequodam lacte teneantur: et vt inuiſibilia que non vident: etintelligibilia que nondum intelligunt credant: facile ad vanas et ſacrilegas fabulas promiſſione ſcientie ducuntur: vtet bonum et malum non niſi corporalibus imaginibus cogitent: et ipſum deum non niſi aliquod eſſe corpus exiſtiment:et malum non niſi ſubſtantiam putare nō poſſunt cum ſit potius ab immutabili ſubſtantia mutabilium ſubſtantiarumquidam defectus: quas fecit ex nihilo ipſa immutabilis etſumma ſubſtantia qui eſt deus. Quod profecto quiſquisnon ſolum credit: verumētiam exercitatis interioribus animi ſenſibus intelligit/ percipit/ nouit/ non eſt iam metuēdūne ſeducatur ab eis qui malum putando eſſe ſubſtantiā quānon fecit deus: mutabilem ſubſtantiam faciunt ipſum deumſicut manichei: vel ſi que alie peſtes ita decipiunt: ſed mēteadhuc paruulos quos dicit apoſtolus carnales: lacte nutriēdos. Omnis de hac re ſermo quo agitur vt non ſolum credatur verumētiam intelligatur: ſciatur qꝫ quod dicitur: percipere talia nō valētibus oneroſus eſt: faciliuſqꝫ illos premitqͣꝫ paſcit. Ex quo fit: vt ſpirituales iſta carnalibus non omnimodo taceant propter catholicam fidem que omnibus predicanda eſt: nec tamen ſic diſſerant / vt volentes ea perducere ad intelligentiam non capacem: facilius faſtidiri faciantin veritate ſermonem: qͣꝫ in ſermone percipi veritatem.Propterea dicit ſcribens ad coloſſenſes. Et ſi corpore abſens ſum: ſpiritu vobiſcum ſum: gaudens ⁊ vidēs ordinationem veſtram: et id quod deeſt fidei veſtre in chriſto. Et adtheſſalonicenſes. Nocte ac die inquit abundantius orantes jͣ.vt videamus faciem veſtram: et ſuppleamus que deſunt fidei veſtre. Intelligēdi ſunt vtiqꝫ ita primum cathezizati vtlacte alerentur non ſolido cibo: cuius lactis ad hebreos cōmemoratur vbertas/ eis quos volebat cibi ſoliditate iā paſcere. Propter quod ait. Ideoqꝫ remittentes inicij chriſtiverbum: in conſummationē reſpiciamus. Non iterum iaciētes fundamentum penitentie ab operibꝰ mortuis: et fidei indeum: lauacri doctrine/ impoſitionis manuum: reſurrectioE iiij

E iiij

1. Cor. ij

Galath. v.

j. Cor. iij.

j. Cor. xiii.

j. Cor. iij.

1. Cor. j.

ij. Petri .j.

x

A

j. Cor. ij.

j. Cor. ij.

CHeb̓. v.

j. Cor. j.

Colo. ij.

i. Cor. ij.

Heb̓. vj.

i. Theẜ. iij