Tractatus. ij.Capitulū. j. Fo. cxxxij

Tractatus. ij.percipere poſſe ſapientiaꝫ ſi ſe illi luci ⁊ calori admouerint:⁊ amittere poſſe ſapiētiā ſi inde malo affectu receſſerint. Cūvideatis ergo iſta omnia eſſe mutabilia: quid eſt qd̓ eſt/ niſiqn̄ tranſcendit omnia que ſic ſunt vt non ſint? Quis ergo hoccapit: aut quis quomodocūqꝫ intenderit vires mētis ſue: vtattingat quomō poteſt ad id quod eſt: vt cum ad id vtcunqꝫmente attigerit/ poſſit ꝑuenire? Sic eſt em̄ tanqͣꝫ videat qͥſqꝫde longinquo patriā: ⁊ mare interiaceat. videt quo eat: ſꝫ habet qua eat. Sic ad illā ſtabilitatē noſtrā: vbi quod eſt: eſt: qͥhoc ſoluꝫ ſemꝑ ſic eſt vt eſt: volumꝰ ꝑuenire: interiacet marehuiꝰ ſeculi qua imus ⁊ ſi iam videmus quoimus. Nam multi nec quo eant vidēt. Vt ergo eſſet ⁊ qua iremus: venit indead quē ire volebamꝰ. Et quid fecit? Inſtituit lignū: quo mare trāſeamus. Nemo em̄ poteſt tranſire mare huiꝰ ſeculi: niſi cruce xp̄i portatꝰ. Hanc crucem aliquādo complectit̉ ⁊ infirmus oculus. ⁊ qꝛ nō videt longe quo eat: nō ab illa recedat⁊ ipſa illū ꝑducet. Itaqꝫ fratres mei hoc inſinuaueriꝫ cordibus veſtris: ſi vultis pie et chriſtiane viuere: herete chriſtoẜm id qd̓ pro nobis factꝰ eſt: vt perueniatis ad euꝫ ẜm id qd̓eſt ⁊ ẜm id quod erat. Acceſſit vt pro nobis hoc fieret: qꝛ hocpro nobis factꝰ eſt vbi portent̉ infirmi ⁊ mare ſeculitrāſeant ⁊perueniāt ad patriā: vbi iam naui nō opus erit: qꝛ nullū mare tranſibit̉ meliꝰ eſt ergo nō videre mente id quod eſt ⁊ tamēa chriſti cruce nō recedere: quā videre illud mente ⁊ crucemchriſti ꝯtemere. Bonū ē ſuꝑ hoc ⁊ optimuꝫ ſi fieri poteſt: vt⁊ videatur quo eunduꝫ ſit: ⁊ teneat̉ quo portet̉ qui ꝑgit. Hocpotuerunt mētes magne montiū. Ꝙꝛ montes dicti ſūt quosmaxime illuſtrat lumē iuſticie: potuerunt ⁊ viderūt illud qd̓eſt. Nā videns iohānes dicebat: In principio erat verbum⁊ verbū erat apud deū: ⁊ deus erat verbum. Uiderunt hoc: ⁊vt peruenirent ad id qd̓ videbant delonge a cruce xp̄i nō receſſerūt: ⁊ humilitatē xp̄i nō contēpſerunt. Paruuli ergo qͥhoc nō poſſunt intelligere nō recedētes a cruce ⁊ a paſſione ⁊a reſurrectione xp̄i: in ipſa naui ꝑducunt̉ ad id qn̄ nō videntin quanaui ꝑueniunt ⁊ illi qui vident. At vero quidā philoſophi huiꝰ mūdi extiterūt ⁊ inquiſierūt creatorē per creaturā.j.qꝛ poteſt inueniri per creaturā euidēter dicēte apoſtolo. Inuiſibilia em̄ eius a ꝯſtitutione mūdi. per ea que facta ſunt intellecta ꝯſpiciunt̉: ſempiterna quoqꝫ virtꝰ eiꝰ ⁊ diuinitas: vtſint inexcuſabiles. Et ſequit̉. Ꝙꝛ cū cognouiſſent deū non ſicut deū glorificauerūt: aut gratias egerunt: ſꝫ euanuerūt incogitationibꝰ ſuis: ⁊ obſcuratū eſt inſipiēs cor eoꝝ. Et vndeobſcuratū eſt? Sequit̉ ⁊ dicit apertiꝰ: Dicentes em̄ ſe eſſe ſapientes ſtulti facti ſunt: viderūt quo veniendū eſſet: ſꝫ ingrati ei qui illis preſtitit qd̓ viderūt: ſibi voluerunt tribuere qd̓viderūt ⁊ facti ſuꝑbi amiſerūt qd̓ videbant: ⁊ cōuerſi ſunt inde ad idola ⁊ ſimulachra ⁊ culturas demonuꝫ: adorare creaturā ⁊ contēnere creatorem. Sꝫ iam iſti eliſi iſta fecerūt. Utaūt eliderent̉ ſuꝑbierāt. Cū auteꝫ ſuꝑbirent: ſapiētes ſe eſſedixerunt. Hi ergo de quibꝰ dixit: qui cū cognouiſſent deumnō ſicut deū glorificau erūt: viderūt hoc qd̓ dicit iohannes:qꝛ per verbū dei facta ſunt oīa. Naꝫ inueniunt̉ iſta ⁊ in librisphiloſophoꝝ: ⁊ qꝛ vnigenitū filiū habet deꝰ per quem factaſunt oīa. Illud potuerūt videre qd̓ eſt: ſed viderūt de longe.Noluerunt tenere humilitatē xp̄i: in qua naui ſecuri ꝑuenirent: ad id qd̓ longe videre potuerunt: ⁊ ſorduit eis crux xp̄i.Mare tranſeundū eſt: ⁊ lignū contēnis? Oſapiētia ſuperba:irrides crucifixū xp̄m: ipſe eſt quem longe vidiſti. In principio erat verbū: ⁊ verbum erat apud deū: ⁊ deus erat verbumSed quare crucifixus eſt? Ꝙꝛ lignū tibi humilitatis eiꝰ neceſſariū erat. Suꝑbia em̄ tumueras ⁊ longe ab illa patria ꝓiectus eras: ⁊ fluctibꝰ huiꝰ ſeculi īterrupta eſt via: ⁊ qua traeatur ad patriā nō eſt niſi ligno porterꝭ. Ingrate: irrides eūqͥ ad te venit vt redeas. Ipſe factꝰ eſt via: ⁊ hoc ꝑ mare. Indeinmari ambulauit: vt oſtenderet in mari eſſe viaꝫ. Sed tu qͥmō ipſe ambulare in mari nō potes: naui portare: ligno portare. Crede in crucifixū: ⁊ poterꝭ peruenire. Propterea crucifixus eſt. vt humilitatē doceret: ⁊ qꝛ ſi ſic veniret vt deꝰ: nōagnoſceret̉. Si em̄ ſic veniret vt deꝰ: nō veniret eis qui videre deū non poterāt. Non em̄ ẜm id qd̓ deꝰ eſt: aut venit aut deſcendit. cum ſit vbiqꝫ preſens ⁊ nullo loco cōtineat̉: ſed ẜm qd̓venit: quod apparuit homo. Ꝙꝛ ergo ſic erat hō vt lateret inillo deus: miſſus eſt ante illum magnus hō: per cuiꝰ teſtimoniū inueniret̉ pluſqͣꝫ homo. Et quis eſt hic? Fuit homo. Et

quomō poſſet iſte verū de deo dicere miſſus eſt a deo: Quidvocabatur? Cui nomē erat iohannes. Quare venit? Hicvenit in teſtimoniū vt teſtimoniuꝫ perhiberet de lumine: vtomnes crederēt per illū. Qualis iſte qui teſtimoniū ꝑhiberet de lumine? Magnū aliquid iſte iohānes: ingens meritūmagna gratia magna celſitudo. Mirare: plane mirare: ſꝫ tāqͣꝫ montē. Mons autē in tenebris eſt: niſi luce veſtiat̉. Ergotm̄ mirare iohānē: vt audias qd̓ ſequit̉. ¶ Nō erat ille lumē:Ne cum montē putes lumen eſſe: naufragiū in monte facias linō ſolatium inuenias. Sꝫ qͥd debes mirari? Montem tanqͣꝫmontem. Erige autē te ad illuꝫ qui illuminat montes: qꝛ adhoc erectꝰ eſt vt prior radiatꝰ excipiat et oculis tuis ſaucijsnunciet. Ergo nō erat ille lumē. Quare ergo venit? Sꝫ vt teſtimoniū ꝑhiberet de lumine. Vt quid hoc? Ut om̄s crederent ꝑ illū. Et de quo lumīe teſtimoniū ꝑhiberet? Erat luxvera. Quare addituꝫ eſt vera? Qꝛ ⁊ homo illuminatꝰ dicit̉lux. Sed vera lux illa eſt que illuminat. Nā ⁊ oculi noſtri dicunt̉ lumina: ⁊ tn̄ niſi per noctē lucerna accendat̉: autper diēſol exeat. lumina iſta ſine cauſa patent. Sic ergo ⁊ iohanneserat lux: ſed nō veralux: qꝛ illuminatus. Tenebre erat: ſꝫ illuminatione factꝰ eſt lux: niſi em̄ illuminaret̉: tenebre erat. ſicut oēs impij quibus iaꝫ credētibus dixit apl̓s. Fuiſtis em̄ Ealiqn̄ tenebre: Nunc aūt qꝛ crediderāt quid? Nūc aūt lux inquit in dn̄o. Niſi adderet in dn̄o: nō intelligeremꝰ: Lux inquit in dn̄o: tenebre nō in dn̄o. Fuiſtꝭ em̄ aliqn̄ tenebre. Ibiem̄ nō addidit in dn̄o. Ergo tenebre ī vobis: lux in dn̄o. Sic⁊ ille nō erat lux: ſed vt teſtimoniū perhiberet de lumīe. Ubiaūt eſt ipſa lux? ¶Eratlux vera: que illuminat oēm hominēvenientē in hūc mundū) Si omnē hominē venientē: ⁊ ip̄ꝫ iohannē. Ipſe ergo illuminabat: a quo ſe demōſtrari volebat.Intelligat charitas veſtra. Ueniebat ad mētes īfirmas adcorda ſaucia: ad aciē anime lippiētis. Ad hoc venerat vndepoſſet aīa videre qd̓ perfecte eſt: qm̄ plerūqꝫ ꝯtingit: vt in aliquo corꝑe radiato cognoſcat̉ ortꝰ eē ſol: quem oculis viderenō poſſumꝰ: qꝛ ⁊ qui ſaucios habēt oculos/ idonei ſūt videreparietē illuminatū ⁊ illuſtratū a ſole vel mōtē vel arborē: autaliqͥd hmōi idonei ſunt videre. ⁊ in alio illuſtrato/ demōſtratur illis ortus ille: qui videndo adhuc minꝰ idoneam aciemgerunt. Sic ergo illi oēs ad quos xp̄s venerat minus idoneierant eū videre: radiauit iohannē: ⁊ per illū cōfitentē a ſe radiatū: a ſe illuminatū nō qui radiaret ⁊ illuminaret: cognitꝰeſt ille qui illuminat: cognitꝰ eſt qui illuſtrat: cognitꝰ eſt quiimplet. Et quis eſt? Qui illumīatinquit oēm hominē veniētem in hūc mundū. Naꝫ ſi illinc nō recederet: nō eſſet illuminandꝰ. Sꝫ ideo hic illuminandus: qꝛ illinc receſſit vbi homoſemꝑ poterat eſſe illuminatus. Quid ergo ſi venit huc: Ubierat? ¶ In hoc mundo erat. Hic erat ⁊ hūc venit. Hic erat τ7per diuinitatē: ⁊ huc venit per carnē: qꝛ cū hic eſſet per diui­ ranitatē: a ſtultis ⁊ cecis ⁊ iniquis videri nō poterat. Ipſi iniqͥ betenebre ſunt: De quibꝰ dictuꝫ eſt. Lux lucet in tenebris: ⁊ tenebre eam nō comprehenderūt. Ecce hic eſt ⁊ mō ⁊ hic erat:⁊ ſemper hic eſt ⁊ nunqͣꝫ recedit ⁊ nuſqͣꝫ recedit. Opꝰ eſt vt habeas vnde videas qd̓ tibi nunqͣꝫ recedit. Opus eſt vt tu nonrecedas ab eo: qui nuſqͣꝫ recedit. Opus eſt vt tu nō deſeras: ⁊nō deſereris. Noli cadere ⁊ nō tibi occidet. Situ feceris caſum: ille tibi facit occaſum. Si auteꝫ tu ſtas: preſens eſt tibi.Sꝫ nō ſtetiſti: recordare vndececideris: vndete deiecit quipriorte cecidit. Deiecit em̄ te nō vi: nō impulſu: ſed voluntate tua. Si em̄ malo nō ꝯſentires ſtares illuminatꝰ maneres.Mō aūt qꝛ iam cecidiſti: ⁊ factus es ſaucius corde vn̄ videriilla lux nō pōt. venit ad te talis: qualē poſſis videre: ⁊ talemſe hominē p̄buit: vt ab hoīe quereret teſtimonium. Ab homine q̄rit teſtimoniū deꝰ: ⁊ deus teſtē habet hoīem. Habet deꝰteſtē hoīem: ſed ꝓpter hoīem. Tā infirmi ſumꝰ vt ꝑ lucernaꝫqueramꝰ diē: qꝛ lucerna dictus eſt ipſe iohannes dn̄o dicente. Ille erat lucerna ardens ⁊ lucēs ⁊ vos voluiſtis exultaread horā in lumine eius. Ego aūt habeo teſtimoniū maiꝰ iohāne. Ergo oſtēdit qꝛ ꝓpter hoīes voluit per lucernā demōſtrari ad fidē credentiū: vt per ip̄am lucernā inimici eiꝰ confunderent̉. Illi em̄ inimici: qui illū tētabant ⁊ dicebant. Dic̄ Rnobis in qua poteſtate iſta facꝭ? Interrogabo inqͥt ⁊ ego vosvnū ſermonē: dicite mihi. Baptiſmū iohannis vn̄ eſt: de celo an̄ ab hominibꝰ? Et turbati ſūt ⁊ dixerūt apud ſemetip̄osSi dixerimꝰ de celo: dicturus eſt nobis. Quare ergo nō creſ iij

ſ iij

Roma.

Marci. xj.

Al̓. lr̄alux.

Iohā. v.

DAlia littera non habet hoc.

Epheẜ. v.

C