Sancti Auguſtini Homelia. l.
ingemiſcat: cui nō pnīam ſic eſſe diſpliceat? Quis non totahumilitate ſupplicās diuino adiutorio ſe exaudibilem prebeat: donec trāſeat oīs iſtatentationū materies atqꝫ vmbraterrena: et ille qͥ nunqͣꝫ deficit iā nobis illuceſcat ſempiternꝰij. dies ⁊ illumīet abſcōdita tenebraꝝ et manifeſtet cogitationes cordis: ettunc laus erit vnicuiqꝫ a deo: Deinde qͣꝫuis ſeqͥſqꝫ gloriet̉ ſic hr̄e corpus edomitū vt mūdo crucifixꝰ ab oīopere malo: in ẜuitutē redacta mēbra caſtiget: ne iā regnetpctm̄ in eiꝰ mortali corpore: ad obediendū deſiderijs eiꝰ ſoj. lū vnū verū deū colat: nulli ſimulacrorū ritui deditꝰ: nullisſacris demonioꝝ irretitꝰ: nō accipiēs inuanū nomē dei ſui:quietē ſempiternā certꝰ expectās: debitū honorē parentibꝰreddēs: nec cruentꝰ homicidio: nec fornicatiōe turbatꝰ: necfurto fraudulētꝰ: nec mēdacio duplicatꝰ: nec rei vel vxorisaliene cōcupiſcētia ſordidꝰ: nō in ſuis etiā rebꝰ aut luxuriadiffluat: aut areſcat auaricia: nō ſit ꝯtētioſus: nō maledicusvēdat poſtremo oīa ſua ⁊ det pauperibꝰ: ⁊ ſequat̉ xp̄m: atqꝫtheſauro celeſti radicē cordis infigat. Quid videt̉ addi poſſe ad tā plenā iuſtitiaꝫ? Tn̄ nolo gloriet̉. Intelligat hec oīalij p̄ſtita ſibi eſſe: nō a ſe exiſtere. Quid enī habꝫ qd̓ nō accepit?Qd̓ ſi acceperit: qͥd gloriat̉ qͣſi nō acceperit? Eroget ſane pecuniā dn̄icā: cōſulat ꝓximo ſicut ſibi ſentit eſſe ꝯſultū vel cōſulendū: nec putet ſatis eſſe ẜuare integrū qd̓ accepit: ne div. cat̉ ei. Serue neqͣꝫ et piger dares pecuniā meā: ⁊ ego veniēscū vſuris exigerē: ne auferat̉ ab eo qd̓ accepit: ne ꝓijciat̉ intenebras exteriores. Quā vehemētiſſimā penā ſi timere debent illi qͥ ſeruare integrū pn̄t qd̓ acceperūt: q̄ ſpes illorū eſtqͥ hoc īpie ſcelerateqꝫ diſperdūt? Uerſabit̉ gͦ iſte in rebꝰ humanis nō carnalis ſꝫ ſpiritalis acqͥſitionis deuinctꝰ officionō quidē negotijs ſecularibꝰ obligatꝰ: ſed tn̄ qꝛ militat deonō ocio deſidie torpidꝰ ⁊ abiectꝰ. Det̓ gͦ ſi pōt ſuas elemoſinas oēs cū hylaritate: ſiue cū carnalibꝰ neceſſitatibꝰ pauperū erogat aliqͥd: ſiue cū panis celeſtis diſpēſatiōe īuicta adix. uerſus diabolū caſtra in credētiū cordibꝰ cōſtruit. Hylarēenī datorē diligit deꝰ. Nō vtiqꝫ tedio frangat̉ in difficultatibus rerū q̄ neceſſe eſt exiſtāt: vt on̄dat̉ homini ꝙ hō eſt. Nōira ſurrepat in eū: qͥ aut odio ſe irruit: aut importune inopiacoactꝰ petit: aut negotio ſuo cūtumaiore occupatꝰ ſis: īdifferēter flagitat ſubueniri: aut in ꝟbomanifeſte iuſtitie reſiſtit ceca cupiditate: aut miſerabili tarditate nō det qͥcqͣꝫ amplius vel minꝰ qͣꝫ oportet. Nō loquat̉ ampliꝰ qͣꝫ opus eſt: autcū etiā nō opus eſt. Specioſi enī pedes euāgelizantiū pacē:euāgelizātiū bona. Sed tn̄ de t̓ra ſicca puluerē ꝯͣhūt: qͥ ſanein iudiciū eoꝝ excutit̉ qͥ ſibi hāc exhibitionē ꝑuerſa volūtate cōtēnunt. Nō ſolū gͦ ꝓpter ip̄am vite huiꝰ mutabilitatē ⁊ignorātiā: ⁊ ꝓpter diei maliciā q̄ vtinā ſufficeret: ſic̄ de illadictū eſt. Sufficit diei malicia ſua: quā iubemur ferre atqꝫvj. portare donec trāſeat: ⁊ ſuſtinere deū viriliter agēdo: vt fructum afferamꝰ cū tolerātia: ſꝫ etiā ip̄m puluerē mūdi huiꝰ qͥper itinera cōſulēdi cōſulētiū pedibꝰ adhereſcit: ⁊ dāna q̄ inipſa negocioſiſſima diſpēſationis actiōe ꝯtingūt: q̄ dn̄s preſtet vt cū lucris maioribꝰ cōpēſent̉: qͦtidianā debemꝰ habere pnīam. Sed ſi hoc diſpēſatores ꝟbi dei et miniſtri ſacramentoꝝ eiꝰ milites xp̄i: qͣꝫtomagis cetera ſtipēdiaria multitudo: ⁊ q̄dā ꝓuincia magni regis? Quāne forte mala ſuſpitione auaricie miles ille fideliſſimꝰ atqꝫ fortiſſimꝰ apl̓s paulus offenderet: ſuis ſtipēdijs militauit: ⁊ vbi forte defuit ſū-ptus neceſſariꝰ. Alias (inqͥt) eccl̓ias expoliaui: accipiēs abeis ſtipēdiū ad veſtrāminiſtrationē: qͣꝫto magis eccl̓ie ꝓuīciales ſecularibꝰ negocijs obligati: qͦtidianā debent haberepnīam? Qui qͣꝫuis a furtis: arapinis: afraudibꝰ: ab adulterijs et fornicationibꝰ: om̄iqꝫ luxuria: a crudelitate odiorū ⁊īimicitiaꝝ ꝑtinacia: ab om̄iqꝫ deniqꝫ idolatrie feditate: ſpectaculorū nugacitate: hereſum atqꝫ ſciſmatū īpia vanitate:atqꝫ ab oībꝰ huiuſcemodi flagitijs ⁊ facinoribꝰ īmunes: puri atqꝫ integri eſſe debeāt: tn̄ ꝓpter admīſtrationē rerū familiariū: ⁊ cōiugiorū arctiſſima vincula tā multa peccāt: vt nōtā de iſtiꝰ mūdi puluere aſpergi: qͣꝫ luto obliniri videantur.Hoc eſt qd̓ apl̓s eis dicit. Iā quidē oīno delictū eſt: qꝛ iudicia habetis īter vos. Quare nō magis iniquitatē patiminiQuare nō magis fraudamini? Nā illud execrabile eſt qd̓ ꝓpter quoſdā addit ⁊ dicit. Sed vos iniqͥtatē facitis ⁊ fraudatis: ⁊ hͦ fratribꝰ. Exceptis tn̄ iniqͥtatibꝰ ⁊ fraudibꝰ: hocip̄mhabere inter ſe iudicia ⁊ lites de ſecularibꝰ rebꝰ delictū eſſe
dicit: qd̓ tn̄ ferendū eſſe admonet: ſi vel eccleſiaſtico iudiciolites huiuſcemodi finiant̉. Hinc eſt enī etiaꝫ illud. Qui ſine j.vxore eſt: cogitat ea q̄ ſunt dei: quō placeat deo. Qui aūt matrimonio cōiūctꝰ eſt: cogitat ea q̄ ſūt mūdi: quō placeat vxori. Qd̓ etiā de femīa ſil̓r notat. Ut illud cū ait. Et item in idipſum eſtote ne vos tētet ſathanas ꝓpter ītēperantiā vr̄amQd̓ vt pctm̄ demōſtraret eſſe: ſꝫ īfirmitati ꝯceſſum: ſubiecitſtatī. Hec aūt dico ẜm veniā nō ẜm īperiū. Sola enī generā iidi cauſa eſt īculpabilis ſexꝰ vtriuſqꝫ ꝯmixtio. Ꝙmulta ſunt xalia pctā: ſiue in loquēdo de rebꝰ ⁊ negotijs alienis: q̄ nō adte ꝑtinet: ſiue in vanis cachinnationibꝰ: cū ſcriptū ſit. Stula Itus in riſu exaltat vocē ſuā: ſapiēs aūt vix tacite ridebit. Siue in ip̄is eſcis q̄ a neceſſitatibꝰ ſuſtētande huiꝰ vite p̄parat̉auidior atqꝫ īmoderatior appetitꝰ: ſepe exceſſuꝫ modū poſttriduanā crudelitatē cōteſtans. Siue in vēdēdis ⁊ emēdisrebꝰ charitatꝭ: ⁊ veluti vtilitatis vota ꝑuerſa. Piget cunctacolligere: q̄ quiqꝫ in ſeipſo certꝰ cōprehēdit: atqꝫ rep̄hēdit ſi Cdiuinarū ſcripturaꝝ ſpeculū nō negligēter attēdat. Que qͣꝫuis ſingula nō letali vulnere ferire ſentiāt̉: ſicuti homīcidiūet adulteriū: vel cetera hmōi: tn̄ omīa ſimul cōgregata velutſcabies qͦplura ſūt necāt: ⁊ noſtrū decꝰ ita extermināt: vt ab 11illiꝰ ſpōſi ſpecioſa forma pr̄e filijs hoīm caſtiſſimis amplexibus ſeparēt niſi medicamēto qͦtidiane pnīe diſſecent̉. Qd̓ſi falſū eſt: vn̄ qͦtidietūdimꝰ pectora? Qd̓ nos quoqꝫ antiſtites ad altare aſſiſtētes cū oībꝰ facimꝰ. Un̄ etiā orantes dicimꝰ: qd̓ in tot a iſta vita oportet vt dicamꝰ. Dimitte nob̓ debi Cta nr̄a: ſic̄ etnos dimittimꝰ debitoribꝰ nr̄is. Nō enī ea dimitti p̄camur q̄ iā in baptiſmo dimiſſa ſūt: et niſi dimiſſa credimꝰ: de ipſa fide dubitamꝰ: ſed vtiqꝫ de qͦtidianis pctīs hͦ dicimꝰ: ꝓ qͥbus etiā ſacrificia elemoſinarū: ieiunioꝝ: ⁊ ipſarūor̄onū ac ſupplicationū quiſqꝫ ꝓ ſuis viribꝰ offerre nō ceſſatQuiſqͥs itaqꝫ ſe diligēter attēdens: nulla ſeip̄m adulationeſeducit: ſatis ītelligit cūquāto periculo mortis eterne: et cūquāta penuria ꝑfecte iuſtitie peregrinet̉ a dn̄o: qͣꝫuis iam inxp̄o: hoc eſt in via cōſtitutꝰ redire conet̉. Nā ſi nō habemuspctā ⁊ tundētes pectora dicimꝰ. Dimitte nob̓ debita nr̄a: exhoc ipſo certe ⁊ gͣuiter nullo dubitāte peccamus: cū īter ipſaſacr̄a mētimur. Quāobrē inqͣꝫtū deo nr̄o: fide: ſpe: et charitate cōnectimur: ⁊ eū inqͣꝫtū poſſumꝰ imitamur nō peccamꝰ: ſꝫfilij dei ſumꝰ. Inqͣꝫtū aūt ex occaſiōe carnal̓ infirmitatꝭ: qꝛnōdū morte reſoluta: nōdū reſurrectiōe mutata ē: motꝰ rep̄hēſibiles īprobiqꝫ ſurrepūt: peccamus. Qd̓ vtiqꝫ fateri nosꝯuenit ne dura ceruice nō lāguorꝭ nr̄i ſanitatē: ſꝫ dānationēſuꝑbie mereamur. Un̄ vtrūqꝫ ꝟiſſime ſcpͥtū eſt. Et qͥ natꝰ ē j.ex deo nō peccat: ⁊ qd̓ in eadē ioh̓is epl̓a legimꝰ. Si dixeri .mꝰ qꝛ pctm̄ nō habemꝰ: noſmetipſos ſeducimꝰ. ⁊ ꝟitas ī nob̓non eſt. Illud gͦ ex pͥmitijs noui hoīs: hͦ ex reliquijs veterisdictū eſt: vtrūqꝫ enī agimꝰ ī hac vita. Paulatī aūt nouitasaccedit: ⁊ paulatī vetuſtate cedēte ſuccedit. Cū vero vtrūqꝫagit̉ in ſtadio ſumꝰ: nec ſolū ꝑcutimꝰ aduerſariū bonis operibꝰ: ſꝫ ēt pctā īcautiꝰ euitādo ꝑcutimur. Neqꝫ nūc qͥs nr̄mvicerit: ſꝫ qͥs crebriꝰ feriat: qͥs fortiꝰ cōfligat attēdit̉: donecalios ſecū in ſempit̓nā mortē ꝑtrahat: qͥ hoī ſtāti lapſus inuidet: ⁊ ab alijs triūphātibꝰ ī fine dicat̉. Ubi eſt mors cōtētio j. ltua? Ubi ē mors aculeꝰ tuꝰ? Sꝫ neqꝫ tā facile ab īimico deicimur qͣꝫ cū eūſuꝑbiēdo imitamur: nec vehemētiꝰ eū ꝓſternimꝰ qͣꝫ cū hūilitate deū ſeqͥmur: nec acriores ei dolores īfigimꝰ qͣꝫ cū plagas pctōꝝ nr̄oꝝ ꝯfitēdo ⁊ penitēdo ſanamus.Tertia actio ē pnīe q̄ ꝓ ill̓ pctīs ſubeūda ē quā legis decalo Cgus ꝯtinet. Et de qͥbꝰ apl̓s ait. Qm̄ qͥ talia agūt: regnū dei n̄poſſidebūt. In hac gͦ pnīa: maiorē qͥſqꝫ in ſe ſeueritatē dꝫ ex j. lercere vt a ſeipſo iudicatꝰ: nō iudicet̉ a deo. Sic̄ idē apl̓s aitSi enī nos iudicaremꝰ: a dn̄o nō iudicaremur. Aſcēdat ita j. ſqꝫ hō aduerſū ſe tribunal mētis ſue: ſi timet illud qd̓ oportetnos exhibere an̄ tribunal xp̄i: vt illud recipiat vnuſqͥſqꝫ qd̓ ꝑ ij.corpus geſſit: ſiue bonū: ſiue malū: ꝯſtituat ſe ante faciē ſuāne hͦ ei poſtea fiat. Nā minat̉ hͦ deꝰ pctōri dicēs. Arguāte et 1ſtatuā te ante faciē tuā. Atqꝫ ita ꝯſtituto in corde iudicio: aſit accuſatrix cogitatio: teſtis ꝯſcīa: carnifex timor. Inde qͥdē ſanguis aīe ꝯfitētꝭ ꝑ lachrymas ꝓfluat. Poſtremo ab ipſa mēte talis ſnīa ꝓferat̉: vt ſe indignū hō iudicet ꝑticipatione corꝑis ⁊ ſanguīs dn̄i. Ut qͥſeparari a regno celoꝝ timet ꝑvltimā ſententiā ſūmi iudicis: per eccleſiaſticā diſciplinama ſacramēto celeſtis panis interim ſeꝑaret̉. Uerſet̉ ante ocu
¶ij.Ca. vj.Gal̓. vj.j. Cor. ix.Rom̄. vj.
j. Cor. iiij.
ij. Cor. iiii
Eſa. lij.Rom̄. x.
GCa. vij.
Mat. xx.
Mat. vj.Psͣ .xxvj.
j. Cor. vi
ij. Cor. xj.
ij. Cor. ir.
Mat. vj.
iiij. ſen. di..xxxj. cugͣ.Ecci. xxj.
iiij. ſen. di..xxxj. cugͣ.
HCa. viij.
Ca. ix.i vi
ii. Cor. v.
Mat. vj.
j. Ioh̓. iij.j. Ioh̓. j.
j. Cor. xv.
Psͣ. xlix
Ca. ix.
j. Lo. xi.
j. Cor. xj.
Eccī. xxj.
Psͣ. xliiij
j. Cor. vij.