3De Verbis apoſioli.Sermo. iiij. Fo. lxxx

De Verbis apoſioli.tū eſt ſi qͥs velit eſſe diligēs poſt calūnias ab heretico auditas: ſaltē ꝯſiderare in codice circūſtātia lectionis: qd̓ ſi fecerit: ibi mox inueniet vn̄ aduerſariū loqͣce redarguat: vn̄ hoſtes legis rebelleſqꝫ ꝓſternat. Et ſi enī tardꝰ ē ad ītelligēdaꝟba apl̓i: manifeſta ibi laus eſt exp̄ſſa legis dei. Uidete enīOvij. priꝰ ⁊ aduertite. Cū enī eſſemꝰ ī carne ait: paſſiōes pctōrū q̄ꝑ legē ſūt. Hic iā manicheꝰ erigit ceruicē: exaltat cornua: īpetit te ⁊ facit īpetū. Ecce (inqͥt) paſſiōes pctōꝝ q̄ ꝑ legē ſūtQuō bona ē lex ꝑ quā in nob̓ ſūt paſſiones pctōꝝ: ⁊ oꝑant̉ inmēbris nr̄is: vt fructū ferāt morti? Lege aliquātū: ꝓgredere totū: audi patiēter etſi nō ītelligēter. Hoc enī qd̓ ait. Paſſiones pctōꝝ q̄ ꝑ legē ſūt oꝑabant̉ in mēbris nr̄is: multū eſtvt ītelligas: ſꝫ priꝰ eſto mecū legis laudator: ⁊ tūc fieri mereberis ītellector. Clauſū cor habes: ⁊ clauē accuſas? Ecce interim qd̓ nō ītelligimꝰ paululū ſeponamꝰ: ad laudē legis q̄aꝑta eſt veniamꝰ. Paſſiōes (īqͥt) pctōꝝ q̄ ꝑ legē ſūt oꝑabāt̉in mēbris nr̄is vt fructū ferremꝰ morti. Nūc gͦ euacuati ſumꝰ a lege mortis in qͣ detinebamur: ita vt ẜuiamꝰ ī nouitateſpūs: ⁊ nō in vetuſtate lr̄e. Adhuc videt̉ legē arguere: culpare: īprobare: deteſtari: ſꝫ nō ītelligētibꝰ. Cū enī dicit. Cū eſſemꝰ in carne: paſſiōes pctōꝝ q̄ ꝑ legē ſūt oꝑabant̉ in mēbrꝭnr̄is vt fructū ferrēt morti. Nūc gͦ euacuati ſumꝰ a lege mortꝭ inqͣ detinebamur: ita vt ẜuiamꝰ in nouitate ſpūs ⁊ nō ī vetuſtate lr̄e: qͣſi vtiqꝫ videt̉ legē accuſare atqꝫ culpare. Uidithoc ⁊ ip̄e vidit: ſenſit ſe nō ītelligi ⁊ ꝯͣ obſcuritatē ꝟboꝝ ſuorū cogitatiōes hoīm cōmoueri: ſenſit qͥd poſſint ꝯͣdicere: etpͥor hͦ voluit dicere: vt tu nō īuenias qͥd diceres. Quid gͦ dicimꝰ inqͥt? Hoc ſequit̉. Quid gͦ dicimꝰ? Lex pctm̄ ē? Abſit.Uno ꝟbo legē abſoluit: legis accuſatorē dānauit. Auctoritatē apl̓i ꝯͣ me ꝓferebas. Omanichee: ⁊ dicebas mihi cū legērep̄hēderes: ecce audi apl̓m: lege apl̓m. Paſſiones q̄ ꝑ legēſūt oꝑabant̉ ī mēbris nr̄is: vt fructū ferrēt morti. Nūc gͦ euacuati ſumꝰ a lege mortꝭ in qͣ detinebamur: ita vt ẜuiamꝰ innouitate ſpūs: ⁊ nō in vetuſtate lr̄e. Iactabas te: clamabas:dicebas: audi legē. Uide iſta dixeras: etiā ꝟſo tergo ire cupiebas. Expecta: audiui te: audi me: īmo nec egote: nec tume: ſed ambo audiamꝰ apl̓m: qͥ ſoluit ſe: ⁊ alligat te. Quid gͦdicimꝰ inqͥt? Lex pctm̄ eſt? Hoc dicebas: lex pctm̄ eſt: hocnēpe dicebas. Ecce audiſti qd̓ dicebas: audi qd̓ dicas. Legē dei pctm̄ eē dicebas qn̄ eā cecus ⁊ īprouidꝰ rep̄hēdebasErraſti. Uidit paulꝰ errorē tuū. Quod dicebas: ipſe dixit.Quid gͦ dicimꝰ? Lex pctm̄ eſt? Qd̓ dicebas: hͦ dicimꝰ. Lexpctm̄ eſt? Abſit. Si apl̓i ſeq̄baris aucͣtem: appēde ꝟbū: ⁊ capeinde ꝯſiliū. Audi. Lex pctm̄ eſt. Audi. Abſit. Si apl̓m ſequeris: ſi eiꝰ auctoritatē plurimipēdis. Audi. Abſit: ⁊ quodſentiebas a te abſit. Quid gͦ dicimꝰ? Quid dicimus: qꝛ dixi.Paſſiōes pctōꝝ q̄ ꝑ legē ſūt oꝑabant̉ in mēbris nr̄is vt fructum ferrēt morti: qꝛ dixi. Euacuati ſumꝰ a lege mortꝭ in qͣdetinebamur: qꝛ dixi. Seruiamꝰ in nouitate ſpūs ⁊ nō in vetuſtate lr̄e? Lex pctm̄ eſt. Abſit. Quare gͦ apl̓e poſt tāta illadixiſti. Lex abſit vt ſit pctm̄? Sed pctm̄ (īquit) nō cognouiniſi ꝑ legē. Nā ꝯcupiſcētiā neſciebā niſi lex diceret. Nō concupiſces. Iā modo īterrogote manichee: modo te īterrogorn̄de mihi. Mala eſt lex q̄ dicit: nō ꝯcupiſces? Hoc ne luxurioſus mihi et neqꝫ aliqͥs rn̄det? Etenī ipſi hoīes flagitioſiqn̄ rep̄hēdunt̉ erubeſcūt: et qn̄ ſunt īter caſtos: laſciuire nōaudēt. Si gͦ malā dicis eſſe legē q̄ dicit: nō cōcupiſces: īpune vis cōcupiſcere: accuſas legē qꝛ ꝑcutit libidinē. Fratresmei ſi nō audiremꝰ apl̓m dicētē: lex pctm̄ eſt: abſit: ſed tātūmodo ꝟba legis ꝯmemorātē: vbi dictū eſt. Nō cōcupiſces:etiā legē illo nō laudāte: nos eā laudare deberemꝰ: illā laudare: nos accuſare. Ecce lex: ecce deſuꝑ tuba diuīa clamathoī. Nō cōcupiſces. Nō cōcupiſcere: rep̄hende ſi potes: ſacſi rep̄hēdere nō potes. Audiſti: nō cōcupiſces: reprehēderenō audes. Ꝙꝛ bonū eſt qd̓ dixit. Nō cōcupiſces: malū eſt cōcupiſcere. Malū culpat lex: a tuo malo ꝓhibet lex. Ergo cōcupiſcere malū culpat lex: a tuo malo ꝓhibet lex. Ergo facqd̓ iubet lex: noli facere qd̓ vetat lex: noli cōcupiſcere. Sedqͥd ait apl̓s? Cōcupiſcētiā neſciebā niſi lex diceret. Nō ꝯcupiſces. Ibā enī poſt cōcupiſcētiā meā: ⁊ qͣ trahebat currebāeiuſqꝫ illecebras blādas: ⁊ ex carnali ſuauitate iocūdas magnā felicitatē arbitrabar. Laudat̉ enī pctōr (ait lex) in deſiderijs aīe ſue: et qͥ iniqͣgerit bn̄dicit̉. Inuenis hoīem cōcupiſcētias ſuas carnales ſectantē: totūqꝫ ſe illis ſeruū donātē

Sermo. iiij. Fo. lxxv.occupari vndiqꝫ voluptate: fornicari: inebriari: nō dicoamplius fornicari inqͣꝫ inebriari. Hec dixi q̄ licite ꝯmittunt̉: ſꝫnō dei legibꝰ. Quis enī aliqn̄ ad iudicē ductꝰ eſt: qꝛ meretricis lupanar ītrauit? Quis enī aliqn̄ inpublicis tribunalibꝰaccuſatꝰ eſt: qꝛ per ſuas liſtrias laſciuꝰ īmunduſqꝫ defluxit?Quis aliqn̄ habēs vxorē qꝛ ancillā ſuā vitiauit: crimē inuenit? Sꝫ in foro: nō celo: in lege mūdi: nō ī lege creatoris mūdi. Luxurioſus aūt īmūdꝰ atqꝫ laſciuꝰ felix dr̄: abūdare voluptatibꝰ: frui delitijs. Iā ꝟo ſi ſe etiā vino īgurgitet: ſi bibat mēſuras ſine mēſura: parū eſt qꝛ nō inuenit crimen: etiāviri fortis accipit nomē: tāto neqͥor: qͣꝫto ſub poculo īuictiorCū laudant̉ iſta ⁊ dr̄ felix eſt: magnꝰ eſt: bn̄ eſt illi: et nō ſolūhoc nō putat̉ eſſe pctm̄: ſed etiā putat̉ vel dei donū: vel certeſuaue: blādū ⁊ licitū bonū. Procedit lex dei ⁊ dicit. Nō ꝯcupiſces. Ille hō qͥ putabat magnū bonū eſſe: magnāqꝫ felicitatē eſtimabat ea q̄ poſſit ſue cōcupiſcētie nō negare: ſequi qͣtrahit: audit. Nō ꝯcupiſces: ⁊ cognoſcit eē pctm̄. Deꝰ dixit:hō audit: deo credidit: pctm̄ ſuū vidit: qd̓ bonū putabat: malū eſſe cognouit: voluit frenare ꝯcupiſcētiā: nō ire poſt eam:ſtrinxit ſe: conatꝰ eſt: victꝰ eſt: qͥ fuit antea neſciꝰ maloꝝ ſuorū: factꝰ eſt doctꝰ: ⁊ peiꝰ victꝰ: cepit eſſe nō ſolū pctōr: ſꝫ etiāp̄uaricator. Pctōr enī ⁊ antea erat: ſed anteqͣꝫ legē audiret:pctōrē ſe eſſe neſciebat. Legē audiuit: pctm̄ vidit: conatꝰ eſtvincere: ſuperatꝰ atqꝫ ꝓſtratꝰ eſt: factꝰ eſt ⁊ legis p̄uaricatorqͥ fuit antea neſciꝰ pctor. Hoc dic̄ apl̓s. Lex pctm̄ eſt? Abſit.Sꝫ pctm̄ nō cogͦui niſi ꝑ legē. Nā cōcupiſcētiā neſciebā niſilex diceret. Nō ꝯcupiſces. Occaſiōe aūt accepta: pctm̄ ꝑ mādatū oꝑatū ē ī me oēm ꝯcupiſcētiā. Minor erat ꝯcupiſcētiaqn̄ an̄ legē ſecurꝰ peccabas: nūc oppoſitꝭ tibi obicibꝰ legis:fluuiꝰ ꝯcupiſcētie qͣſi frenatꝰ eſt: paululū ſiccatꝰ: ſꝫ īcreſcēteīpetu qͥ te ducebat obicibꝰ nullis: obruit te obicibus ruptis.Cōcupiſcentia tua minor erat qn̄ tuā mouebat libidinē: oīseſt qn̄ trāſcēdit ⁊ legē. Uis noſſe qꝛ magna ſit? Uide qͥd ruperit. Nō cōcupiſces. Nō hō dixit: deꝰ dixit: creator dixit: iudex eternꝰ dixit: nō qͥcūqꝫ dixit. Fac gͦ qd̓ dixit. Non facis:obẜua iudicātē qͥ dixit. Sed qͥd faciā o hō? Ideo nō viciſti:qꝛ de te p̄ſūpſiſti. Attēde gͦ nūc ſuꝑiora: q̄ videbant̉ obſcura.Cū enī eſſemꝰ incarne. Uerba q̄ ſuꝑiora diximꝰ: vn̄ cepit lectio q̄ obſcura videbat̉: attēdite. Cū gͦ eſſemꝰ in carne: paſſio Rnes pctōꝝ q̄ ꝑ legē ſūt. Un̄ ꝑ legē ſūt? Qꝛ eramꝰ in carne: preſumebamꝰ de carne. Num enī qͥ loq̄bat̉ apl̓s: iam exierat deiſta carne? Nō vtiqꝫ: ſꝫ ẜm huiꝰ vite modū: et qͥ loq̄bat̉: ⁊ qͥbꝰloq̄bat̉ in carne erāt. Quid eſt gͦ? Cū eſſemꝰ in carne: niſi cūde carne p̄ſumeremꝰ: h̓ eſt de nob̓ cōfideremꝰ: Homini enīdictū eſt: ⁊ de hoībꝰ dictū eſt. Uidebit oīs caro ſalutare dei EQuid eſt. Oīs caro: niſi videbit oīs hō? Et qͥd eſt. Uerbū ca Lꝰro factū eſt: niſi ꝟbū hō factꝰ eſt? Nō enī verbū ⁊ caro erat ⁊ Ioaīa ibi nō erat: ſed carnis noīe hō ſignificatꝰ eſt: in eo qd̓ legit̉. Uerbū caro factū eſt. Ergo cū eſſemꝰ in carne .i. in cōcupiſcētijs ꝟſaremur: ibi totā ſpem noſtrā tāqͣꝫ in nobis poneremꝰ: paſſiones pctōꝝ q̄ ꝑ legē ſūt: aucͣte ſūt ꝑ legē. Prohibēdo enī fecerūt p̄uaricatorē legis: qꝛ ille qͥ p̄uaricator ē factus: deū nō habuit adiutorē. Operabant̉ gͦ in mēbris nr̄is:vt fructū ferrēt. Cui: niſi morti? Si dānādꝰ erat pctōr: quāſpem habet p̄uaricator? Ergo o hō vicit te cōcupiſcētia tuavicit: qꝛ in malo loco te īuenit. Inuenit te in carne: ideo vicitMigra inde. Quid expaueſcis? Non tibi dixi vt moriaris:īmo audeo dicere: dixi vt moriaris. Si mortui eſtis cū xp̄o: Cq̄ ſurſū ſūt q̄rite. In carne viuēs: noli eſſe in carne. Oīs caro Etfenū: ꝟbū autē dn̄i manet in eternū. Dn̄s fiat refugiū tuum.Inſtat cōcupiſcētia: vrget te: magnas vires accepit aduerſum te: ꝓhibitione legis grādior facta eſt: maiorē hoſtē pateris: ſit dn̄s refugiū tuū: turris fortitudinis a facie īimici. 1Noli gͦ eſſe in carne: in ſpū eſto. Quid eſt: in ſpū eſto? In deoſpem pone. Nā ſi poſueris ſpem in ipſo ſpiritu: quō eſt iterūſpūs tuꝰ: In carne labit̉: qꝛ nō eū dediſti illi a quo ſuſpēdat̉.Nō ſe cōtinet. Si cōtinet̉: noli remanere in te: trāſcēde te: inillo te pone qͥ fecit te. Nam ſi ſpem in te habueris: accepta lege p̄uaricator eris. Inuenit te hoſtis nudū refugio: īuaditte. Ne forte rapiat velut leo: ⁊ nō ſit qͥ eruat: attēde ꝟba apl̓i Plegē laudātis: ſe accuſantis: reū ſe ſub lege faciētis: et ꝑſonāforte tuā in ſe trāſfigurātis ⁊ dicētis tibi. Pctm̄ nō cognouiniſi ꝑ legē. Nā cōcupiſcētiā neſciebā niſi lex diceret. Nō cō­ Rcupiſces. Occaſione aūt accepta: pctm̄ ꝑ mandatū operatūk iij

k iij

Deul̓. v.

PRom̄. vij

Psͣ. ix.

C

1Rom̄. vij.

Eſa. xl.Luce. iij.Iohā. j.

Col̓. iij.Eſa. xl.

D

Psͣ. lx.

EERom̄. vij.

Psͣ .xlix.