Sancti auguſtini de verbis dn̄i.
SancFi angnſtinqͣ dictū ē. Pater aūt ī me manēs ip̄e facit oꝑa: ſingulas tenētes diuerſi nobis aduerſant̉ heretici: qͥ nō ex vna ꝑteſꝫ in cōtraria conātes: a via veritatꝭ exorbitāt. Arriani qͥppe dicūtEcce inequalis eſt patri filius: nō a ſeipſo loquit̉. Dicunt ſabelliani ꝯtra: id eſt patripaſſiani. Ecce qͥ pater ē: ip̄e ē ⁊ filiꝰQuid ē enīpater ī me manēs ip̄e facit oꝑa: niſi in me maneoego qͥ facio: Cōtraria dicitis: ſꝫ nō eomo ſicut falſum ē contrariū vero: ſed ſicut ſunt inter ſe duofalſa cōtraria errandoī diuerſa iſtis. In medio eſt via quā reliqͥſtis: inter voſip̄oslongiore interualloſeparati eſtis: qͣꝫ ab ipſa via cuiꝰ deſertores eſtis. Uos hinc: vos aūt illinc: huc venite: alteri ad alteros trāſire nolite: ſed hinc atqꝫ illinc ad nos veniēdo inuicēvos inuenite. Sabelliani agnoſcite quē pretermittitis. Arriani equate quē ſubditis: et in via vera nobiſcū ambulatis.Eſt enī qd̓ inuicē ex vobis alteri ex alteris admoneri vtriqꝫdebeatis. Audi ſabelliane. Uſqꝫ adeo non ipſe ē pater qͥ filiꝰvt eū arrianus ineqͣlē aſſerat patri? Audi arriane. Uſqꝫ adeoeſt filius equalis patri: vt ſabellianus eundē eſſe dicat et patrem? Tu adde quē tollis: tu adimple quē minuis: ⁊ nobiſcūambo cōſiſtitis: qꝛ nec tu tollis: nec tu minuis eū qͥ ⁊ alter eſta patre vt cōuincat ſabellianū: et eqͣlis patri vt cōuincat arrianū. Utriſqꝫ enī clamat. Ego et pater vnū ſumus. Qd̓ ait.Unū: audiāt arriani. Quod aitſumꝰ: audiant ſabelliani. Etnec illi equalē: nec illi alteꝝ negādo ſint vani. Si ergo qn̄ diiij. xit. Uerba q̄ ego loquor vobis a meip̄o nō loquor: ꝓptereaputat̉ eē ī patris poteſtate: vt nō qd̓ ipſe vult faciat: audiat̉qd̓ dixit. Sicut pater ſuſcitat mortuos ⁊ viuificat: ſic ⁊ filiusquos vult viuificat. Itē ſi qn̄ dixit. Pater in me manēs ip̄efacit oꝑa: ꝓpterea putatur non alius eſſe pater: alius ip̄e: audiatur qd̓ dixit. Quecūqꝫ facit pater: hec ⁊ filius ſil̓iter facitEt intelligat̉ nō bis vnus ſꝫ duo vnū. Uerū qꝛ ſic equalis alter alteri: vt tn̄ alter ex altero. Ideo nō loquit̉ a ſeipſo: qꝛ nōeſt a ſeipſo. Ideo pater in me manēs ipſe facit oꝑa: qꝛ ꝑ queꝫ.iij. et in quo facit: nō eſt niſi ab ip̄o. Deniqꝫ adiūgit ⁊ dicit. Noncreditis: qꝛ ego in patre ⁊ pater īme eſt. Alioquin ꝓpter ip̄aoꝑa credite. Ante ſolus philippus arguebat̉: nūc aūt non eūibi ſolum fuiſſe qui eſſet arguendus oſtenditur.¶ De eo quod ſcriptum eſt in euangelio ẜm Iohannē. Pacē meā do vobis: pacem meam relinquo vobis. Sermo. lvij.Omini vox eſt fratres chariſſimi. ¶Pacē meā doAvobis: pacēmeā relinquo vobis De pace dicturiiiijprius q̄ pacis ſint cōmoda videamꝰ. Eſt pax ſereAlēnitas mētis: tranquillitas animi: ſimplicitas cordis: amoris vinculū: cōſortiū charitatis. Hec eſt q̄ ſimultates tollit: bella cōpeſcit: cōprimit iras: ſuꝑbos calcat: hūilesamat: diſcordes ſedat: inimicos cōcordat: cūctis eſt placita.Non q̄rit alienū: nihil deputat ſuū: docet amare: que odiſſenō nouit. Neſcit extolli: neſcit inflari. Hāc ergo qͥ accepit teneat: qͥ ꝑdidit repetat: qͥ amiſit exqͥrat: qm̄ qͥ in eadē non fuerit inuētus: abdicat̉ a patre: exheredat̉ a filio: nihilominꝰ eta ſpūſctō alienus efficit̉. Reſpuit enī munꝰ oblatū qui datelegis cōtēpſerit bonū: nec poterit ad hereditatē dei ꝑuenireqͥ teſtamētū noluerit obſeruare. Nō pōt cōcordiā habere cūxp̄o: qͥ diſcors voluerit eſſe cū xp̄iano. Cōtumacie gͦ crimeneſt: qd̓ iubet̉ cōtēnere: qd̓ precipit̉ nolle: qd̓ imperatū ē declinare. Quid tibi cōmune cū diſcordia xp̄iane? Quid ſimultates amas: qd̓ auctori pacis placere nō potuit? Quid exerceſinimicitias: quas euadere nō potuit: nec ille qͥ eas pͥmus inuenit? Initio nāqꝫ inimicitias in ꝓthoplaſtū dum ſerpensexerit interficit̉: dū hoī inuidet ipſe ꝓſternit̉. Dū adā cupitdecipere: ip̄e pͥmitꝰ iugulat̉. Quare aut xp̄i charitatē āplectere xp̄iane: aut diſcordie auctori de ſimilitudine operumparem̄ te eſſe cognoſce.¶ De eo quod ſcriptum eſt in euangelio ẜm Iohannem. Non turbetur cor veſtrū neqꝫ formidetSermo. lviij. in quo de ſplendore filij plura ſuccincte declarat. et cetera.Ccepimus fratres ꝟba dn̄i dicētis ad diſcipulosiij.Mſſuos. ☞ Nō turbet̉ cor vr̄m neqꝫ formidet. Audiſtꝭqꝛ ego dixi vobis: qꝛ vado et venio ad vos. Si diligeretis megauderetis vtiqꝫ qꝛ vado ad patrem
3qꝛ pater maior me ē. Hīc gͦ turbare ⁊ formidare poterat corilloꝝ ꝙ ibat ab eis: qͣꝫuis vēturꝰ ad eos: ne forſitā gregēlupus hͦ interuallo inuaderet paſtoris abſētia. Sꝫ a qͥbꝰ hō abſcedebat deꝰ nō relinq̄bat: qꝛ idē xp̄s hō ⁊ deꝰ. Ergo ⁊ ibat ꝑid qd̓ hō erat: et manebat ꝑ id qd̓ deꝰ erat. Ibat ꝑ id qd̓ vnoloco erat: ⁊ manebat ꝑ id qd̓ vbiqꝫ erat. Cur itaqꝫ turbaret̉ ⁊formidaret cor: qn̄ ſic deſerebat ocl̓os vt non deſereret corꝘͣuis deꝰ etiā qͥ nullo ꝯtinet̉ loco diſcēdat ab eorū cordibꝰqͥ eū relīquūt moribꝰ nō pedibꝰ: ⁊ veniat ad illos qͥ cōuertūt̉ad eū: nō facie ſꝫ fide ⁊ accedūt ad eū mēte nō carne. Ut aūtintelligerēt ẜm id qd̓ hō erat eū dixiſſe. Uado ⁊ veīo ad vosAdiecit atqꝫ ait. Si diligeretꝭ me gauderetis vtiqꝫ: qꝛ vadoad pr̄em: qꝛ pat̓ maior me ē. Per qd̓ ergo filiꝰ non ē equalispr̄i: ꝑ hͦ eratiturꝰ ad pr̄eꝫ: a quo ⁊ vēturꝰ ē viuos iudicaturꝰ⁊ mortuos. Per illd̓ aūt ī quo eqͣlis ē gignēti genitꝰ: nūqͣꝫ recedet apr̄e: ſꝫ cū illo ē: vbiqꝫ totꝰ: pari diuinitate quā nullusꝯtinet locꝰ. Cū enī ī forma dei eēt (ſicut apl̓s loqͥt̉) n̄ rapinaarbitratꝰ ē: eē ſe eqͣlē deo: Quō enī rapina poſſit eē natura: q̄nō erat vſurpata ſꝫ nata? Semetip̄m aūt exinaniuit: formāſerui accipiēs. Nō ergo amittēs illā: ſꝫ accipiēs iſtā: eo mōſe exinaniēs qͦ h̓ minor apparebat qͣꝫ apd̓ pr̄eꝫ manebat. Forma quippe ẜui acceſſit: nō forma dei receſſit. Hec aſſūpta ē.nō illa ꝯſūpta. Propter hāc dicit Pater maior me ē: ꝓpterillā vero. Ego ⁊ pater vnū ſumꝰ. Hoc attēdat arrianꝰ: ⁊ hacattētione ſit ſanꝰ: nec ꝯtētiōe remaneat inſanꝰ. Hec ē enī formaẜui: ī qͣ dei filiꝰ minorē: nō pr̄e ſolo: ſꝫ etiā ſpūſctō. Neqꝫ i.id tm̄: ſed etiā ſeip̄o: qꝛ ipſe ī forma dei maior ē ſeip̄o. Neqꝫ eī xhō xp̄s nō d̓r filiꝰ dei: quod etiā ſola caro eiꝰ ī ſepulchro me taruit appellari. Nā qͥd aliud ꝯfitemur cū dicimꝰ credere nosin vnigenitū filiū dei: qͥ ſub pōtio pilato crucifixꝰ ē ⁊ ſepultꝰ 4Et qͥd eiꝰ ſepultū ē: niſi caro ſine aīa? Ac ꝑ hoc cū credimus xin dei filiū qͥ ſepultus ē: ꝓfecto filiū dei dicimꝰ ⁊ carnē q̄ ſolaſepulta ē. Ipſe ergo xp̄s filiꝰ dei eqͣlis pr̄i ī forma dei: qꝛ ſe 1metip̄m exinaniuit nō formā dei amittes ſꝫ formā ẜui accipiēs: maior ē ⁊ ſeip̄o: qꝛ maior ē forma dei q̄ amiſſa nō eſt: qͣꝫẜui q̄ accepta ē. Quid itaqꝫ mirū vel qͥd indignū: ſi ẜmhancformā ẜui loquēs ait: id ē ip̄e dei filiꝰ. Ego ⁊ pat̓ vnū ſumꝰ? 3Unū enī ſūt ẜm id qd̓ deꝰ erat verbū: ⁊ minor ē pr̄e ẜm id ꝙdeus verbū caro factū ē. Dicā etiā ꝙ arriani ⁊ eunomiani negare nō poſſūt. Scd̓m hāc ẜui formā puer xp̄s etiā parētibꝰſuis minor erat: qn̄ paruꝰ maioribꝰ (ſicut ſcriptū ē) ſubditꝰerat. Quid igit̉ heretice: Cū xp̄s ſit deꝰ ⁊ hō: loqͥt̉ vt hō: ⁊ calūniaris deo? Ille ī ſe naturā ꝯmēdathūanā: tu ī illo audesdeformare diuinā? Equalis enī pr̄i filiꝰ: ꝑ quē factus eſt hōQd̓ niſi fieret qͥd eēt hō. Dicatplane dn̄s ⁊ magiſter nr̄. Si 3diligeretis me gauderetis vtiqꝫ qꝛ vado ad patreꝫ: qꝛ patermaior me ē. Cū diſcipulis audiamꝰ verba doctoris: non cūalienis ſeqͣmur aſtuciā deceptoris. Agnoſcamꝰ geminā ſubſtantiā xp̄i: diuinā ſcꝫ qͣ eqͣlis eſt patri: hūanā qͣ maior ē pr̄.Utrunqꝫ aūt ſimul nō duo ſꝫ vnꝰ xp̄s: ne ſit quaternitas nontrinitas deꝰ. Sicut enī vnꝰ ē hō aīarationalis ⁊ caro: ſic vnꝰeſt xp̄s deus ⁊ hō. Ac ꝑ hoc xp̄s deꝰ et aīa rationalis ⁊ caro.Chriſtū ī his oībꝰ: xp̄m in ſingulis ꝯfitemur. Quis ē ergo ꝑquē factus eſt mundꝰ? Chriſtus ieſus: ſꝫ ī forma dei. Quis ēſub pontiopylato crucifixus? Chriſtus ieſus: ſꝫ ī forma ẜuiItē de ſingulis qͥbꝰ hō ꝯſtat. Quis nō ē derelictꝰ ī infernor iiChriſtus ieſus: ſꝫ ī aīa ſola. Quis reſurrecturꝰ triduo iacuit xiīſepulchro. Chriſtꝰ ieſus: ſꝫ ī carne ſola. Dicit̉ gͦ ⁊ ī his ſin rigulis xp̄s. Uerū hec oīa nō duo vl̓ tres: ſꝫ vnꝰ xp̄s. Iō dixitSi diligeretꝭ me gauderetis vtiqꝫ: qꝛ vado ad patrē. Qꝛ na 3ture humane gratulādū ē eo ꝙ ſic aſſumpta ē a verbo vnigenito: vt īmortalis ꝯſtitueret̉ ī celo: atqꝫ ita fieret terra ſublimis vt incorruptibilis puluis ſederet ad dexterā pr̄is. Naꝫꝓfecto ad illū ibat: qͥ cuillo erat. Sꝫ hͦ eratire ad eū ⁊ recedere a nob̓: mutare atqꝫ īmortale facere qd̓ mortale ſuſcepit exnobis: ⁊ leuare in celū ꝑ qd̓ fuit ī terra ꝓ nobis. Quis nō hīcgaudeat? qͥs nō ſic diligat xp̄m: vt ⁊ ſuā naturā iā īmortaleꝫgratulet̉ ī xp̄o: atqꝫ ſe ſperet futurū eē immortalem per xp̄mObijciūt nobis arriani: creaturā dei filiūaſſerētes. Quid ēqd̓ ſalomō ad hͦ ex ꝑſona xp̄i ꝯſentit ⁊ dicit. Dn̄s creauit me:ī prīcipio viaꝝ ſuaꝝ ī oꝑa ſua an̄ ſcl̓m fūdauit me: initio pͥus vqͣꝫ terrā faceret: pͥus qͣꝫ ꝓdirēt fōtes aquaꝝ: pͥus qͣꝫ mōtes ſtabilirēt̉: an̄ oēs colles gn̄auit me? Aduerſus quos ita rn̄demꝰMulti qͥdē doctiſſimi viri: hͦ ex ꝑſona illiꝰ ſapiētie dictū al-
Ioh̓. x.
Ioh̓. xiiij.Ioh̓. v.
Ioh̓. xiiij.
IꝯR. v
Ioh̓. xiii.
AIoh̓. xiiij.
Ioh̓. xiiij
XS
8xxvij.
j. ſen. diſtī.xvj. ca. notandum
ſon. diſtī.xvj. ca. notandum
Luce. ij.
Phil̓. ij.
Maltherxxvij.
Iohan j.
xvj. ca. notandum
Ioh̓ .x.
iij. ſen. diſ.xxij. hicqritur.
Ioh̓. x.
Ioh̓. xiiij.
Phil̓. ij.
iij. ſen. diſxxij. hicōritur.
xxij. hicōritur.
Ioh̓. xiiij
Prouerb̓.viij
B