Sermo. lxiiij.Sancti Auguſtini

licentia tribuitur: penitere nō protrahe. Feſtina dū potes:fac bonū qd̓ vales: dū anima tua verſatur in corpore: dumadhuc viuis futurū tibi acquire remedium. Priuſqͣꝫ diesmortis te preueniat: ip̄m operibus bonis preuenire nō tarda. Et priuſqͣꝫ te profundus abſorbeat pelagus: priuſqͣꝫ temalignus rapiat infernus: vnde nulla dat̉ indulgentia: vbinullus amplius regreditur ad veniam: lachrymis penitentie eruere te accelera: vt ſic eternam euadas penam. De quaet nos pius ac miſericors deus eripere dignetur. Qui cumpatre ⁊ ſpirituſancto viuit ac regnat in ſecula ſeculoꝝ. Amē.¶ De exhortatione ad ſacerdotes vt doceāt qͥdpopulum chriſtianū ſcire et obſeruare oporteat.Sermo. lxiiij.Udite filioli mei ⁊ intelligite quomodo ſcripturaA ¶ Iancta āmonet nos et inuitat ad regna celoruꝫ: etoſtēdit viā quomodo mala iſtius mundi euadereꝰ. A. Hpoſſimꝰ: et ad vitā ꝑuenire eternā xp̄o adiuuanteClamat enī dn̄s per ꝓphetā ad ſacerdotes qͥ populo p̄ſunt:vt doceāt eū et āmoneant: et viā veritatis ſibi annūciēt. Diiij. cit enī. Clama ne ceſſes: quaſi tuba exalta vocē tuā / et annūiij. cia populo meoſcelera eoꝝ. Et iteꝝ. Ꝙ ſi nō annūciauerisiniquo iniquitatē ſuā: ſanguinē eiꝰ de manu tua requiram.In his igit̉ grandis neceſſitas eſt oībus ſacerdotibꝰ vt viāſalutis populo demōſtrent: per quā vitā eternā acqͥrere poſſint. Imprimis ipſis explicādo qd̓ oīs chriſtianꝰ ſcire/ et incorde ſuo firmiter tenere debet: ꝙ primū eſt mādatū dn̄o di.ij. cente. Diliges dn̄m deū tuū ex toto corde tuo: et ex tota aīatua: et ex tota virtute tua: et ex tota mēte tua: deinde ꝓximūſicut teipſum. Si iſta: id eſt amorē dei ⁊ timorē: ac ꝓximi dilectionē in corde tuo poſueris: ethec p̄cepta cū ſūma reuerentia ſuſcipere volueris: tūc ad aliā volūtatē bonā deo largiente faciliꝰ poteris ꝑuenire. Promiſit enī his qͥ diligunteū: reſurrectionē poſt mortē: paradiſi delitias: angeloꝝ cōſortiū et vitā ſempiternā. Un̄ poſt hec nec aduerſa te moleſtant: nec īfirmitas grauat: nec ſenectꝰ occupat: nec mors occurrit: ſꝫ pax ⁊ ſecuritas ꝑpetua: ſanitas aīaꝝ et corporū gratiſſima: iuuētus venuſtiſſima ⁊ regni celeſtis vita eterna. Ethec ꝓmiſſa ſunt bona faciētibꝰ/ et de malis ſe cōtinentibus.3Cogitet ergo vnuſquiſqꝫ qͣliter ad illā bonitatē ꝑuenire poſſit. Sit beniuolus/ pius/ benignus / miſericors/ ſobrius/ caſtus/ ad om̄e opus bonū prōptus: ad mala tardus. Ocia viry. tutū fugiat: ⁊ om̄i ꝟtutū exercitio deo placere ſtudeat. Nonſit detractor: nō fornicator: nō rapax vel auarus: nō ebrius:nō guloſus: vel in ſcurrilitate q̄ ad rē non ꝑtinet ꝯſtitutꝰ: ſedet illa ⁊ in ipſis poſitos qͣſi ſerpentē fugiat: ne vitijs ⁊ malishmōi aīam ſuā inqͥnet. Diligat iuſtitiā: pacē inquirat: ametparētes: dilectionē habeat ad ꝓximū. Cū gaudio peregrinos ſuſcipiat: infirmos viſitet. Et inquātū valet deo adiuuāte ac ſibi copiā bonoꝝ tēporaliū miniſtrāte vt habeat vn̄cū ſumma letitia pauperibꝰ tribuat: et cū ſūmo gaudio neceſſitati eoꝝ ſubueniat: credat ſibi retributorē eſſe deū qͥ vixv. det et cōſiderat vniuerſa. Pro quo et dixit. Quicqͥd feceritis vni de minoribꝰ iſtis mihi feciſtis. Et filioli mei ſempercū gaudio / et leto aīo pauperibꝰ manū porrigite inquātumpreualetis. Et ſi aliqͥs eſt laborator qͥ terrā colat: de fructibus ſuis et ex eis oībus q̄ dn̄s ei donat in decima eccleſiamnō defraudet: et de particula ſua pauperibꝰ dare non negliZ gat. Si negociator eſt ⁊ in hoc laborat: et ipſe deo non ſeruitde ſuo labore: vel decimā reddere noluerit/ ⁊ de ſua particula pauperibꝰ miniſtrare nō curauerit: ad nihilū ipſe vna cūpecunia ſua rediget̉. Ex quacūqꝫ arte dn̄s alicui ꝑſone ingenium lucrādi donauerit: vnde ſe et ſuos nutrire ac veſtire potuerit: et cū hoc ſuplucrari aliqua poſt decimam: ex ipſa ſuaparticula q̄ ſibi remanet: ꝓ redēptione aīe ſue ac ſuorū pauperibꝰ hylariter donet. In his aūt om̄ibus caſte/ ſobrie/ etpie viuēdū eſt: vt opus bonū qd̓ facitis deo acceptabile fiatSeculares ad eccleſiā libēter conuenite: ꝯfeſſiones veſtrashumili et purocorde ſacerdotibꝰ facite: et illos rogate ꝙ ꝓpctīs veſtris deū vt vobis indulgeat orare dignētur. Oblationes ꝑ dies dn̄icos pro vobis et veſtris ſcd̓m ſtatus veſtripoſſibilitatē deo offerētes. Dignū nāqꝫ et acceptabile ſacrificiū deo eſt: vt xp̄iani qd̓ negligēter egerint: ꝑ ſacras oblationes et elemoſynarū largitionē placare feſtiuēt: et ꝑ verā

(vt p̄mittit̉) cōfeſſionē: cordis cōtritionē: ac omnimodā ſatiſfactionē: ꝑ orationē purā: ꝑ ieiuniū et abſtinētiā peccataſua abluere velint. Et vos ſil̓iter agētes in omnibꝰ voſmetīipſos cōſiderate ꝓpter qͥd in hac valle miſerie .i. in hoc mundo nati eſtis. Et cur niſi vt nuduli primorū parentū peccato exigēte: de paradiſo in p̄ſens exiliū relegati: benefaciēdoad patriā reuertamur. Si igit̉ per ignorantiā vel al̓as ꝯtradeū quicqͣꝫ peccādo egiſtis: per opera veſtra bona id emendare nō tardetis. Hoc vobis ad memoriā ſollicite reducendo: vt ſi quis legitimatꝰ ſit in domo ſua tranquille ⁊ pacificevt bonū decet chriſtianū viuat: parētibꝰ honorē impendat:vxorē diligat: filios catholicā fidem ⁊ dei legē cū ſūma diſciplina inſtruat: vt deū diligere/ timere/ et honorare ſciantHoc enī beneplacitū eſt apud deū. Super oīa turpiloquiaabſtinētes chariſſimi: ꝓximis veſtris detrahere nolite: ſedſi alicui aliqͥd in aliquo diſplicet: illū (euāgelicā ſectātes doctrinā) arguite et monete in charitate: et ſi illū lucrati fueri­ L1tis: voſmetipſos ſaluabitis. In omnibꝰ ebrietatem cauete. xvHec enī ſubuerſio magna eſt anime. Sicut enī ignis facileincendit ſtipulas ⁊ leuiter ſiccas exurit paleas: ſic ebrietascorpus corrūpit et aīam ſimul: et corpus in graue peccatoꝝincendiū deijcit: et p̄cipue in iuuenibꝰ. Uinū enī ⁊ iuuētus:duplex incendiū. Propterea qͥ ab ebrietate nō cauet: peccatum nō euadet. Ad eccleſiā qn̄ venitis: cū ſumma reuerētia ⁊et timore maximo intrare debetis: cōſiderantes qꝛ ad dn̄m⁊ dominatorē vniuerſe creature vaditis: eidem ibidem pronegligētijs veſtris veniā deprecaturi. Dū etiam in eccleſiaſtamꝰ or̄ones dn̄o ꝓ peccatis noſtris fundētes: prius tamēoperibꝰ fidei inquatu poſſibile eſt iuſtificati oculos mentisad deū leuemꝰ: ſemꝑ intēdentes qͣliter de ſupernis a deo cōſolatio nobis prebet̉. Oculi enī dn̄i ſuꝑ iuſtos: et aures eius ẜsin preces eorū. Iſta ſi frequēter feceris: et preoculis deumhabueris: inimicꝰ fugietatē. Angelus enī dn̄i bonus adiutor tibi erit ſi mētem tuā firmā in his exiſtere ꝑſpexerit. Cōſidera qꝛ pius et miſericors eſt deus: et puro cordeſe deprecātes miſericorditer recipit: ꝓmiſſiones ſuas nō elongat: ⁊alleuat ac ſanat eos qui cōtriti ſunt corde. Hoc etiā chariſſimi latere nos nō debet: verbis chriſti ꝑ ſcripturā ſacram nobis nūciantibꝰ: ꝙ iſtius mūdi finis appropinquat: et ꝑ quotidiana ſigna q̄ per euangeliū predicta ſunt/ et quotidie fiūtſpero in ꝓximo eius eſſe aduentū vt per ignem oēm iudicetmūdum. Ecce enī dn̄s veniet et om̄es angeli eiꝰ cū eo: et vir Atutes celorū mouebūtur. Tūc ſedebit redemptor noſter rexoīm inſede maieſtatis ſue: et cōgregabūtur ante eū oēs gentes: ⁊ ſeparabit eos abinuicē ſicut paſtor ſegregat oues abhedis. Qui boni ſunt ſtatuet eos ad dexterā ſua: malos ꝟoad ſiniſtrā. Et his qͥ a dextris eiꝰ erūt dicet. Uenite benedicti patris mei: percipite regnū qd̓ vobis paratū eſt ab origine mūdi. Eſuriui et dediſtis mihi māducare. Sitiui et dediſtis mihi bibere. Nudus erā: et operuiſtis me. Infirmuset in carcere et viſitaſtis me ⁊cͣ. Tūc reſpōdebūt iuſti dicētes. Dn̄e quādote vidimꝰ eſurientē et ſitientem / et nudū ⁊infirmū/ vel in carcere: et miniſtrauimꝰ tibi? Tūcreſpondebit illis dicens. Ꝙͣdiu vni de minimis meis feciſtis: mihifeciſtis. His vero qui a ſiniſtris eius erunt dicet. Diſceditea me maledicti in ignē eternū: qui preparatus eſt diabolo ⁊angelis eius. Eſuriui enī et nō dediſtis mihi manducare: ⁊ſic de ſingulis. Etibūt hi in ſuppliciū eternū: iuſti aūt in vitam eternā. Conſiderate igitur filioli magnā dei pietatem:quali nos in peccatis noſtris ſuffert patiētia. Penſemus iudiciū illud futurū vt peccata noſtra nobis non improperet.Propterea chariſſimi hoc nobis in om̄ibus ꝯſiderandumeſt dū vnuſquiſqꝫ poteſt: dūtēpus habet: dū preciū in manibus tenet: et inquātum preualet redimat ſe vnuſquiſqꝫ nedebitor peccati ac inſeruitute diaboli perſiſtat. Et exindevos ſeculares poſt penitentiā et recōciliationē actam: ſcd̓mſacerdotis cōſiliū cōmunicate tēporibꝰ precipue ad hec abeccleſia ordinatis. Prius tamen ante plures dies a ꝓprijsetiam vxoribꝰ abſtinete: vt mūdo corde et caſto corpore ſanctum ſacrificiū accipere poſſitis. Sacerdotibus veſtris honorem impendite: et eis ꝓpter deū obedite. Ipſe nāqꝫ dn̄sad ipſos dicit. Quis vos audit me audit: et qui vos ſpernit)meſpernit. Filij honorēt parētes. Sil̓iter ⁊ oēs xp̄iani inuicem vos honorate. Scriptū nāqꝫ ē. Honore inuicē p̄ueniē-

Eſa. lviij.Ezech̓. iij.

Mat. xxv.

Ephe .v.

Mat. xxij.

ꝑat xx v

A

B

psͣ. xxxiij.

Matthei.xviij.

Mat .xxv.

Luce. x.

Tg

D

E