Calcti Auguſtini.

Sancti Mſtoloruꝫ vobis lectio recitabit̉: vt videatis vbi deſcripta ſitforma quā deſideramus īplere. Dū ergo recitatur: vos intētiſſimos eſſe volo: vt poſt eiꝰ recitationē: qd̓ inſtitui loquardn̄o donante intētioni veſtre. Et Lazarus diaconus legit.Cū oraſſent motus eſt locus ī quo erant cōgregati: ⁊ repletiſunt oēs ſpiritū ſancto ⁊ loquebātur verbū dei cū fiducia omni volēti credere. Multitudinis aūt credētiū erat aīa vna etcor vnum: nec quiſqͣꝫ eoꝝ que poſſidebat aliqͥd ſuum eē dicebat: ſed erāt illis oīa cōmunia. Et virtute magna reddebātapoſtoli teſtimoniū reſurrectionis. Ieſu chriſti dn̄i noſtri: ⁊gratia magna erat in oībus illis. Neqꝫ enī egens quiſqͣꝫ eratinter illos. Quotquot enī poſſeſſores predioꝝ vel domorumerāt: vendētes afferebāt precia eoꝝ que vendebāt ⁊ ponebātante pedes apoſtoloꝝ. Diuidebat̉ autē ſingulis prout cuiqꝫopus erat. Cūqꝫ Lazarus diaconus recitaſſet: ⁊ ep̄o codicētradidiſſet. Auguſtinus ep̄s dixit. Etiam ego legere volo.Plus enim me delectat huiꝰ verbi eſſe lectorē: qͣꝫ verbi meidiſputatorē. Cū oraſſent: motus eſt locus in quo erāt cōgregati: ⁊ repleti ſunt oēs ſpirituſancto: et loquebant̉ verbū deicū fiducia omni volēti credere. Multitudinis autē credentium erat aīa vna et cor vnū: nec quiſqͣꝫ eorū que poſſidebataliquid ſuū eſſe dicebat: ſed erāt illis oīa cōmunia. Et virtute magna reddebāt apoſtoli teſtimoniū reſurrectionis Ieſu xp̄i domini nr̄i: et gr̄a magna erat in oībus illis. Neqꝫ enīegens quiſqͣꝫ erat inter illos. Quotquot enī poſſeſſores p̄diorum vel domorū erāt: vendētes afferebāt precia eoꝝ que vēdebant: ⁊ ponebāt ante pedes apoſtoloꝝ. Diuidebat̉ autemſingulis ꝓut vnicuiqꝫ opꝰ erat. Cūqꝫ ep̄s legiſſet dixit. Audiſtis que iā velimus: orate vt poſſimꝰ. Contigit aūt quedāneceſſitas: vt hec diligētius agereꝫ. quoniā ſicut noſtis iampreſbyter in nr̄a ſocietate cōſtitutꝰ: qualiſocietati ꝑhibet teſtimoniū lectio quā modo cū recitaremꝰ audiſtis: moriensteſtamentuꝫ fecit: qꝛ habuit vn̄ faceret. Erat qd̓ diceret ſuū:cū in ea ſocietate viueret: vbi nemini licebat ſuū aliqͥd dicere: ſed eſſent illis oīa cōmunia. Si qͥs dilector ⁊ laudator noſter apud detractorē noſtrū predicaret iſtā ſocietatē: ⁊ diceret cū epiſcopo Auguſtino ſic viuūt: oēs cohabitatores eiꝰquō ſcriptū eſt in actibꝰ apoſtoloꝝ: cōtinuo ille detractor caput mouens: dentē promouēs: diceret: ita vere ſic ibi viuit̉:quō tu dicis. Quare mētiris? Quare falſa laude honoras indignos? Nōne ibi modo in eorū ſocietate poſitus preſbyteteſtamentū fecit: ⁊ qd̓ habuit quō voluit diſpoſuit: et reliqͥt:Certe oīa ibi ſunt cōmunia: certe nemo dicit aliqͥd ſuū. Subhis verbis qͥd ageret laudator meꝰ? Nōne os eius quaſi plūbo opilaret ille detractor? Nōne ille laudaſſe peniteret? Nōne reuerētia ꝑfuſus: et illiꝰ ſermone cōfuſus vel nobis vel teſtatori illi malediceret? Hec fuit neceſſitas: vt ad iſtā diligētiam veniremꝰ. Nūcio ergo vobis vn̄ gaudeatis: qꝛ oēs fratres et clericos meos qui mecū habitāt: preſbyteros: diaconos: ſubdiaconos: et patriciū nepotē meū: tales inueni qͣlesdeſideraui. Sed ſunt qͥ de ſua qualicūqꝫ pauꝑtate qd̓ ſtatuerant nōdū fecerūt. Hi duo ſunt valēs diaconꝰ ⁊ paulo antedictus nepos meus ſubdiaconꝰ: et matris vita īpediebat: q̄inde viuebat. Expectabat̉ in illo etiā legitīe etatꝭ acceſſus:vt qd̓ faceret: firmiſſime faceret. Nōdum autē fecit: qꝛ ipſosagellos habet cū ſuo fratre cōmunes: et ſubīdiuiſo poſſidēt.Si aūt diuiſi fuerīt: eos cupit eccl̓ie cōferre: vt inde alant̉ qͥſunt in ꝓpoſito ſctītatis quouſqꝫ in hac vita degūt. Scriptūv. eſt enī: ⁊ hoc apl̓s loqͥtur. Qui aūt ſuis ⁊ maxime domeſticisnō ꝓuidet: fidē denegat: ⁊ eſt īfideli deterior. Hec autē mancipia: ſunt eī ſil̓iter cū fratre cōia: et nōduꝫ diuiſa. Diſponitea manumittere ſed nō poteſt anteqͣꝫ diuidant̉. Quid enī adſe ꝑtinet: adhuc ignorat. Ad ip̄m ſane qꝛ maior eſt ꝑtinet diuiſio ⁊ ad fratrē eius electio. Et ipſe frater eiꝰ deo ſeruit: etſubdiaconꝰ eſt ſub ſancto fratre meo et coep̄o Seuero in eccleſia mileuitana. Hoc agit̉: hoc ſine dilatione ꝑagendū eſt:vt illi ſeruuli diuidātur ⁊ manumittant̉: ⁊ ſic det eccl̓ie vt eorum excipiat alimentū. Nepos autē meus ex qͦ cōuerſus eſt:et mecū eſſe cepit: impediebatur et ipſe aliquid de agellulisſuis agere inuita vſufructuaria matre ſua: que hoc anno defuncta eſt. Inter ipſum et ſororē eiꝰ ſunt quedā cauſe in chriſti adiutorio cito finiēde: vt et ipſe faciat qd̓ dei ſeruū decet:et qd̓ iſta ꝓfeſſio et iſta exigit lectio. Diaconus fauſtinus ſicut pene oēs noſtis: hic de militia ſeculi ad monaſteriū con-

uerſus eſt: hic baptizatꝰ inde diaconꝰ ordinatus. Sed quiaexiguū eſt qd̓ videt̉ poſſidere (ſicut iuriſꝑiti loquunt̉) iurenō corꝑe reliquerat illud ⁊ ab eiꝰ fratribus tenebat̉. Nunqͣꝫinde cogitauit ex quo cōuerſus eſt: nec ipſe aliqͥd queſiuit afratribus ſuis: nec ab illo eſt aliqͥd queſitū. Modo qꝛ ventūeſt ad hūc articulū tꝑis: cum ꝯſilio meo diuiſit ipſaꝫ rē: ⁊ dimidiā donauit fratribꝰ ſuis: et dimidiā eccleſie pauperi ī loco eodē cōſtitute. Diaconꝰ ſeuerus ſub qua dei diſciplina etflagello ſit noſtis: lumē tamē non ꝑdidit mētis. Unā domūhic emerat ꝓpter matrē et ſororē ſuā: quas de ſua patria hucdeſiderabat adducere. Emerat autē nō de ſua pecunia: quānō habebat: ſed ex collatione religioſoꝝ virorum: quoꝝ etiāmihi querēti noīa indicauit. De ipſa nō poſſum dicere qͥd fecerit: aut quid diſponat: niſi qꝛ ipſe totū in mea poſuit voluntate: vt quicqͥd ipſe vellē: hoc īde fieret. Sed hꝫ quaſdā cauſas cū matre ſua: quarū me iudicē poſuit: vt cum ille fuerintterminate: fiat de ipſa domo qd̓ ego voluero. Quid autē velle potero deo regēte: niſi qd̓ iuſticia iubet: ⁊ pietaſ poſtulat?Habet etiā in patria ſua aliqͦs agellos: quos diſponit ſic diſtribuere: vt etiā illic in ipſo loco poſite pauꝑi largiat̉ eccl̓ie.Diaconꝰ hipponēſis hō pauꝑ eſt: quid alicui cōferat nō habet: tn̄ de laboribꝰ ſuis anteqͣꝫ eſſet clericus emerat aliqͦs ſeruulos: hodie illos in cōſpectu noſtro manumiſſurus eſt ep̄alibus geſtis. Diaconꝰ eraclius ante veſtros oculos verſat̉: ⁊ Lopera eius lucēt corā oculis veſtris. De oꝑe eiꝰ ⁊ expēſa pē xlcunia memoriā ſancti martyris habemus. De pecunia ſuaemit etiā poſſeſſionem ex cōſilio meo: nā ipſam pecuniā voluit ꝑ manus meas erogare: ſicuti mihi placeret. Ego ſi pecunie auidus eſſem: aut neceſſitates ipſas meas qͣs pro pauperibus habeo in hac cā curarē: pecuni ā acciperem. Quaredicit aliqͥs. Poſſeſſio illa q̄ ab illo empta et eccl̓ie donata ē:adhuc nihil p̄ſtat eccleſie. Minꝰ habebat ad preciū: ⁊ qꝛ mutuatus fuerat: hodie eiꝰ fructibus reddit̉. Hoſum ſenex: qͣꝫtus mihi de illa poſſeſſione pōt fructus accedere? Nunqͥd ꝓmitto mihi tot annos eſſe victurū: donec ſuū preciū illa perſoluat? Qd̓ ergo vix diu ꝑtibus reddit: de ꝓximo haberē totum: ſi accipere voluiſſem. Nō feci: aliud attēdi. Fateor enīvobis ⁊ ipſi: ſuſpecta mihi adhuc eiꝰ etas fuit: et verebar neforte vt ſunt hoīes matri eius hͦ diſpliceret: ⁊ diceret īductūa me fuiſſe adoleſcentē: vt bona eiꝰ paterna cōſumereꝫ et eūegentē relinquerē. Ideo volui eiꝰ pecuniā in illa poſſeſſioneſeruari: vt ſi aliqͥd (qd̓ deꝰ auertat) aliter qͣꝫ volumꝰ eueniſ-ſet: redderet̉ villa: ne culparet̉ epiſcopi fama. Scio enī qͣꝫtūvobis ſit neceſſaria fama mea: nam mihi ſufficit cōſcientiamea. Emit etiā ſpaciū ab iſta poſtera eccl̓ia notum vobis: etſua pecunia edificauit domum. Et hoc noſtis. Ante paucosdies priuſqͣꝫ ſermoneꝫ de hac re haberē vobiſcū: eā donauiteccleſie. Expectauit enī vt eā ꝑficeret: ⁊ ꝑfectā donaret. Fabricādi autē domū neceſſitas illi nulla erat: niſi qꝛ cogitauitmatrē ſuā huc eſſe venturā. Si autē veniſſet in re filij ſui habitaret: modo ſi venerit: ī opere filij ſui habitabit. Teſtimoniū ei perhibeo: pauper remanſit ſed in charitatis poſſeſſione ꝑmanſit. Aliqui ſeruuli eius reliqui fuerant iam quidē inmonaſterio viuētes: quos tamen geſtis eccleſiaſticis manumiſſurus eſt hodie. Nemo ergo dicat: diues eſt: nemo exiſtimet: nemo male loquatur: nemo ſeipſum et animā ſuam ſuisdentibus laniet. Pecuniā nullaꝫ habet ſeruatā: vtinā quamdebet reſtituat. Ceteri .i. ſubdiacones pauperes ſunt deo ꝓpitio ⁊ miſericordiā dei expectant. Unde ipſi faciāt non habent ⁊ nullas habētes facultates finierūt mūdi cupiditatesUiuūt nobiſcū in ſocietate cōmuni: ⁊ nemo eos diſtīguit abeis qui aliquid attulerūt. Charitatis vnitas preponēda eſtterrene cōmodo hereditatis. Reſtant preſbyteri. Sic enimad eos gradatī aſcēdere volui. Cito dixerī: pauꝑes dei ſūt.Nihil ad domū ſocietatꝭ nr̄e attulerūt: niſi ipſaꝫ qͣ nihil charius ē charitatē. Uerū tn̄ qm̄ ſcio natos fuiſſe rumores de diuitijs ipſorū: nō a me ad aliqͥd compellēdi: ſed vobiſcū meoſermone purgādi ſūt. Uobis dico qͥ forte neſcitis: nā veſtrūplurimi ſciūt preſbyteꝝ leporiū qͣꝫuis ſeculi natalibꝰ clarū ⁊apud ſuos honeſtiſſimo loco natū: tn̄ iam deo ſeruientē cunctis q̄ habebat relictꝭ inopē ſuſcepi. Nō qꝛ nihil habuit: ſedqꝛ iā fecerat qd̓ lectio iſta ꝑſuadet. Hic non fecit: ſed nos ſcimus vbi fecit. Unitas xp̄i ⁊ eccl̓ie: vna eſt. Ubicūqꝫ fecit bonum opus et ꝑtinet ad nos vt ſibi cōgaudeamꝰ. Hortus eſt

Act. iiij.

i. Tim̄. v.

G

C

Cōtramaximū. ca. j.

D

E