d fratres ī heremoSermo. xlix. Fo. xxiij
Ad.quis curuus inter eos fuerit. Aperiamus oculos mentis etcorporis: et noſtram grandem miſeriam frequenter non pigeat conſiderare. Intremus ſepulchra: et quid inueniemusdiſcamus. Quid fratres inueniemus vel que? Nam ſi reſpexerimus inueniemus mortuorum capita: renes et ventrem.Uerum et indubitanter verum: mihi experto credite ꝙ ī capitibꝰ inuenietis bufones ſaltātes gn̄atos ex cerebro. In renibus ſerpentes generatos in lumbis ambulātes. In vētrevermes ſcaturiētes generatos ex viſceribus. Ecce quid ſumus ⁊ quid iam erimus: ecce in quo reſoluimur. Quid ergoinflaris o diues? Cur non attendis que audis? Cum turbaris cum proſpicis? Cur non conuerteris: cum hoc quotidieexperiris? Mementote fratres hec omnia et agite penitentiam in fletu et lamento: anteqͣꝫ veniant dies illi amari plenimiſerie ⁊ triſtitie. Audiſtis iam quid eſt homo mortuus: reſtat nūc dicere quid ſit de anima. Ofratres mei quid de hocdicere poterimus niſi cōcordauerimus cū vetulis noſtris?Quid enim dicunt niſi quod vel in paradiſo cū gaudentibꝰ:vel in inferno cū dolentibus: ſed ſi in purgatorio: in via eūdiad patriam ſunt: et iſti iam dene ſunt: quia ſecuri ſunt. Orandum tamen pro eis eſt: et eis toto affectu ſubueniendum eſtorationibus: elemoſynis: ſacrificijs: ieiunijs et macerationibus. Iſti ſunt deniqꝫ illi afflicti: qui ad dominuꝫ quotidieclamant et ad illum recurrūt cuius ſcientia vbiqꝫ allegatur:cuius ſapientia demonſtratur: cuius clementia vbiqꝫ pōderatur: cuius potentia vbiqꝫ promulgatur. Iſti quotidie clamant vnuſquiſqꝫ per ſe ſuam miſericordiam implorantes etſuam miſeriam deplorantes et dicentes. Domine ſcias ꝙvim patior: ideo ad terecurro: non contemnendo conſcientiam tuam: non auertendo tuam ſapientiam: ſed interpellotuam clementiam. Non enim domine iniuſtepatior: qꝛ nonalieno delicto: ſed pro meo patior: vim tantum domine patior: quia fortiter patior ⁊ iuſte patior. Peccaui domine ſubſtantias et diuitias congregando: nec pauperibꝰ (vt iuſſeras) ſufficiēter tribuendo. Sed multa infelix cōgregaui cūdolore et merore: neſciens cui ea dimitterem amico vel pro-ximo. O infelix homo conſidera et diligenter aduerte quidagis: qͥd cogitas: dumcūctis diebus vite tue congregare nō1o. deſinis. O hō auaricia plenꝰ: an ignoras ꝙ tria ſūt inſatīabilia: ⁊ qͣrtū nūqͣꝫ dicit ſufficit? Et qͥd eſt qd̓ nūqͣꝫ dicit ſufficit:niſi animus hoīs qͥnunqͣꝫ dicit ſatis eſt? Ohomo an ignorasꝙ radix omnium maloruꝫ auaricia eſt et ſeruitus idolatriemater vſure: genitrix ſymonie: fomes culpe: eterne pene vianutrix gehenne? Oauaricia abyſſus inſatiabilis: que nunqͣꝫdicis ſufficit: ſemper fameſcis: ſemper doles: ſemper triſtaris incunctis. Nam ſi ſol quotidieoritur dolēdo dicis ſiccitas erit. Si pluuia deſcendit: omnia periclitari aſſeris. Sitemperiē adeſſe proſpicis: ſolem vel pluuiā adeſſe deſiderabis. Opeſtis interminabilis: ofamelicarabies: nam omniaſuis terminis clauduntur: ſola auaricia nullo clauditur fine.IOmnia in homine ſeneſcunt vitia: ſola auaricia iuueneſcit.Orabies omni fine carens. Nunquid terra ſuis limitibꝰ terminatur: aqua ſuis finibus limitatur: aer ſuo fine cōcluditurcelūſuis terminis artatur: ſola auaricia terminū neſcit. Oauare ſi terra tibi cūcta datur: mare queris. Sed ſi terra ⁊ mare: aerē petis. Sed ſi terram: mare ⁊ aerē poſſederis: adhuccelumambis ⁊ ip̄m penetrare affectas. Et ſi celū penetraueris: adhuc nō quieueris: donecte deo adequaueris: vel fueij. ris ſuperior altiſſimo. Opeſtis demone ſeuior: nam demonſimilis altiſſimo eſſe voluit: ſed auarus ſuper deū ſi poſſet aſcēdere vellet. Merito auaris in die nouiſſimo loquetur dominus dicens. O homo ſine honore mundū intraſti in pellicula ſanguine cruentatus: ſine diuitijs natus: ſine auariciagenitus: et tu in auaricia vixiſti et dilatatus es in auro et argento: et oblitus es de ī creatoris tui. Ubi enim eſt fructus ⁊lucrum laborū veſtrorū? Itē ergo maledicti in ignē eternuꝫv. ⁊ ſicut voluiſtis: ita fiat. Ecce ſententiam ſummi regis. Itaqꝫ fratres nolite amare plus corpus qͣꝫ animā: et plus filiosqͣꝫ voſipſos. Ecce enim in ianua dies mortis eſt Tunc enimquilibetaſuis excluditur: ab vxore dimittitur: a cognatis ſeparatur ⁊ ab eiſdem ad ſepulchrū ducitur. Omagna crudeꝰlitas. O magna admiratio. O admirabilis infidelitas: eccemaritus dilectꝰ ab vxore dilecta relinquitur: filius a matreproijcitur: et pater a filijs: et filij a patre ſub terra recondun-
tur. Solus ille dimittitur et quilibet ad propria reuertitur:et cito obliuioni traditur: tanqͣꝫ mortuus a corde. Ecce fratres mundi amicitia qͣꝫta vel qualis eſt. Non eniꝫ eſt aliquisqui tantū amicū vel cognatū diligat: ꝙ per noctē vnam ſecūmorari cupiat. Uide ergo o homo quales amicos habes: ꝓquibus animā perdis: pro quibus deū offendis. Oēs dimittentte: oēs ſe abſcondent: oēs cito fugient a te: ⁊ in foueā triūbrachiorū collocabunt te. Nam cum eſſemus apudoſtia tyberina matre charitatis ſociati: expectantes tēporis tranquillitatem: cauſa remeandi ad africā: ⁊ gratia illius cui terra et mare odediunt: compulſi a pontiano prefecto viro clariſſimo qui de roma ad nos videndū venerat: cum eodē iterum reuerſi ſumus romam ad intuendū diligentius magnifica edificia et opera paganorum. Et ductus ſumcum ceteris ad videndū cadauer ceſaris inſepulchro. Et vidi ꝙ omnino eſſet liuido colore ornatum: putredine circundatū: ventrem eius diruptum: et vermium per illū cateruas tranſeuntes proſpexi. Duo quoqꝫ famelici in foueis oculorum paſcębantur: crines eius nō adherebant capiti: dentes eius apparebant labijs conſumptis: et reuelatum erat narium fundamētum. Et intuens matrem chriſtianiſſimā dixi. Ubi naͣmeſt ceſaris corpus preclarum: vbi magnitudo diuitiarū: vbiapparatus delitiarum. vbi multitudo dominorum: vbi caterua baronum: vbi acies militum: vbi canes venatici: vbiequi veloces: vbi aues cantantes: vbi thalamus pictus: vbilectus eburneus: vbi thorus regalis: vbi thronus imperialis: vbi mutatoria veſtimētorum: vbi capilli ſolares: vbi facies decora: vbi omnia que ſub celoſunt? Te nanqꝫ verebātur homines: te timebant principes: te colebant vrbes: te timebāt omnes. Ubi nam queſo ſunt hec omnia: a quo receſſittanta iactantia? Quo iuit tua magnificentia? Et reſponditmater pietate plena. Fili omnia ſibi pariter defecerūt quādo defecit ſpiritus eius et reliquerunt eum captiuatum in ſepulchro trium brachiorum plenum fetore ⁊ putredine. Eiaergo fideles chriſti conſiderate quid ſumus: animaduertitead quid venimus: proſpicite quid iamſumꝰ. Agite ergo pe Enitentiam filioli mei quos iterum parturio donec reformet̉in vobis chriſtus. Agite ergo penitentiā anteqͣꝫ mors inimica nature vos aggrediatur. Statuatis vobis ſimpliceꝫ: humilem: vtilem: ſecretam: frequentem: promptam: amaram:lachrymoſam et feſtinam confeſſionem: cum etiam horammortis omnino ignoremus. Nam cum in extrema egritudine fueritis fratres: oqͣꝫ forte: oqͣꝫ durum: o qͣꝫ penoſum: oqͣꝫlachrymabile erit vobis penitere et dolere de malis cōmiſſis ⁊ de bonis omiſſis. Quare hoc erit: niſi quia illic capiturtota intentiomentis vbi eſt vis doloris? Multa enim occurrunt impedimēta cordi. Nam corpus dolet: pena affligit qꝛmors appropinquat: intrare filios quos patres ſumme dilexerunt pro quibus etiam ſe damnatos exiſtimant tenebroſooculo aſpiciunt: vxores iam lachrimantes conſiderant: mūdus adhuc eis fiduciam preſtat: diabolꝰ ne de peccatis doleant fidem tribuit: et chirographum infirmantibus prebetcaro non deficere adhuc ſatis ſperat: medici vt lucrentur ipſum confortant: parentes applaudunt: ſacerdotes alliciunt:et ſic diuites moriuntur in inferno. O homo audiſti quid locutus ſum: omnino crede ꝙ hec omnia cito experieris. Obſecro igitur te vt anteqͣꝫ infirmitate graueris: agas penitentiam: diſponas domum tuā. Fac quod fiendum eſt: fac teſtajīmentum dum ſanus es: dum ſapiens es: duꝫ tuus es. Namſi expectaueris infirmitatem omninominis vel blandimentis duceris quo tu non vis. Ohomo dum iuueneſcis diſpone domum tuam: age penitentiam: dilige deum non ſolumverbo ſed opere et veritate. Et ſi proximum offendiſti ver j.bo: placa eum verbo: ſi facto placa eum facto: quia eadē mēſura parcetur nobis qua pepercimꝰ alijs. Ohomo facpenitentiam. Memorare nouiſſima tua vt ineternum nō pecces. EReuertere ad teipſum memorans ꝙ fuiſti ſpermaliquidumꝙ modo eſt vas ſtercorum: ꝙ eris cibus vermium. Hec eniꝫſunt nouiſſima que cogitare debet quotidie qui fidelis eſtOhomo memora re nouiſſimatua: quia poſt morteꝫ vermisnaſcetur tibi de lingua pro peccato lingue: de ſtomachopropeccato gule: deſpermate renumſcorpiones pro peccato luxurie: de cerebro bufones pro peccato ſuperbie. Memorarenouiſſima tua o iuuenis qͥ floride ambis ⁊ ꝑgis capite eleua-
Deutero.xxxij.Mat. xxv.
Eſa. xiij.
Prouerb̓.xxx.
Pꝰorerb̓.xxx.
Col̓. iij.
at. xxv.
S
E
Gal̓. iiij
Gal̓. iiij
Ioh̓. iij.
HEccī. vij.
TA
Psͣ. xxx.
G