Sermo. xviijSancti Auguſtiui

cerdotes a conuerſationibus hominum fugiebant: ab omnilibidine carnis ſe abſtinebant: ⁊ inſeptimana in qua dijs ſuis thura offerre debebant: ab omni labe carnis abſtinebantſe: nihil ſumebant niſi metretam aque per diem: et ſic contēti manentes digne ſacrificium dijs ſuis offerebant. Ograndis chriſtianorum miſeria. Ecce pagani doctores fideliumfacti ſunt: ⁊ peccatores ⁊ meretrices preceſſerunt fideles inregno dei. Non ergo ſic fratres: non ſic: dn̄m non tantum diligamus ore ſed opere et veritate. Tunc veri eius miniſtrierimus ſi ſobrie: ſi iuſte: ſi caſte vixerimus. Qui eſt benedictus in ſecula Amen.¶ De ſacre ſcripture ingentibus preconijs cumexhortatione addiligentem ipſius lectionem.et illiteratorum reprehēſio ſubſcribitur et ceteraSermo. xxxviij.¶Criptum eſt fratres chariſſimi ꝙ moyſes poſuitin tabernaculo labrum eneum in quo lauarenturgaaron ⁊ filij eius cum ingrederētur ſancta ſanctoꝘxuꝫ. Ideo attēdite quia quicqͥd ſub lege antiquain templo dei efficiebatur: aliquid futurum preſignabat: qd̓in eccleſia noſtra ſub figura tegebatur: ſicut ait apoſtolus.Quecunqꝫ ſcripta ſunt ad noſtrā doctrinā ſcripta ſunt. Nonem̄ ſancti patres curaſſent tot ⁊ tanta ſcriptis memorie commendare: niſi vt alios legētes: alios per exempla edificarētLegite ergo fratres mei ſcripturā ſacram: legite eam ne ceci ſitis et duces cecorum. Legite ſacram ſcripturam in quaquid tenendum: ⁊ quid fugiendū ſit plene inuenietis. Legite eā quia omni melle dulcior: omni pane ſuauior: omī vinohilarior inuenitur. Apprehendite eam ⁊ inuenietis quomodo deus deorum ſit longitudo propter eternitatem: quomodo ſit latitudo propter charitatem: quomodo ſit ſublimitaspropter maieſtatē: quomodo ſit profundum propter ſapientie immenſitatem. Querite ſcriptur am ſacram ⁊ inuenietisquomodo iſte deus deorum natus de maria virgīe et homofactus nos amat vt charitas: quomodonouit vt veritas:quomō ſedet vt equitas: quomō dn̄atur vt maieſtas. Legite ſcripturam ſacram ⁊ inuenietis quomō nazarenus ille ieſus regit vt principium: quomō tuet̉ vt ſalus: quomō operatur vt virtus: quō reuelatur vt lux: quō aſſiſtit vt pietas. Etideo o fratres mei qͣꝫdiu in hac infirma et vana vita fuerimꝰhanc ſapientiam diſcere et ſapere tota mente curemus.Quid enī homo ſine litteris reputat̉? Quid enim eſt? Nunquid non pecus vel hedus? Nunquid non bos vel aſinus:Nunquid non equus vel mulus: quibus non eſt intellectus.j. Eia igitur fratres mei qui paſtores rationalium ouium nūcupamini: feſtinate rapere nō ſophiſmata paganorum: noncarmina poetarum: nō fallacias philoſophorum: de quibusdoctores et auditores reddituri ſunt rationē: ſed illam dulciſſimam ſapientiā ſapientiarū: q̄ hereditas dei et filiorumeius chara poſſeſſio nuncupatur. Hec eſt illa doctrinaſuperomnia diligenda: quā prophete predixerunt: quam patriarche diuinitus hauſerunt: quā dei filius poſtqͣꝫ ī terris viſuset cū hoībꝰ ꝯuerſatꝰ eſt aꝑuit ⁊ declarauit: ⁊ qͥd tenēdū ⁊ qͥdvitandum eſt apertiſſime demonſtrauit: et per ſuos apoſtolos nos ipſam docendo illuminauit. Hec eſt que docet nosamare celeſtia et terrena deſpicere. Hec mater fideliumque quotidie docet nos quomodo credamus deū eſſe omnipotentem: quomō ip̄m videbimus in ſede maieſtatis veniētem: quomo bonis bona et malis mala tribuētem videbimꝰHec eſt lucerna pedum noſtrorū: et viaſalutis noſtre in quainſtruimur: quomō primo deū ſuper omīa diligamus: quōanima noſtram poſtmodū ſicut quid propinquius: quomodo poſtmodū animā proximi: quomo poſtmodū corpus ꝓprium: quō poſtmodū proximi velut noſtrū diligamꝰ. Iſteeſt em̄ perfectus modus: deum: nos et proximum diligendiHec eſt illa ſacra ſapientia q̄ ex ore altiſſimi prodijt: philoſophis: ſophiſticis: aſtrologis: curioſis ac dialecticꝭ abſcōdita: ſed groſſis ⁊ rudibus piſcatoribus reuelata Nunquidnon et hodie etiam ſolum paruulis reuelatur? Hec eſt omnium ſapientiarū et doctrinarū magiſtra et domīa: q̄ etiā nosdocet exterius blandos: et interius fraudulentos cognoſcere. Hec eſt ſcientiaſcientiarū: angelorū ferculū: archangelorum pulmentum: apoſtolorū gloria: patriarcharum fiducia

prophetarū ſpes: martyrū corona: virginum fortitudo: monachorum refectio: ep̄orum vacatio: ſacerdotū cellariū: pueroꝝ principium: viduarū doctrina: cōiugatorum pulchritudo: mortuorū reſurrectio: viuentium ſempiterna protectio.Hec eſt per quā fide ornamur: ſpe confirmamur ⁊ charitateroboramur. Hec eſt quā qui inuenerit inueniet vitam ⁊ hauriet ſalutē a dn̄o. Hec ē labrū vel peluis quā moyſes poſuit ītabernaculo: ī qͦ lauarent̉ aaron ⁊ filij eiꝰ cū ingrederent̉ ſctāſctōrū. Sꝫ dicēs. Quid ꝑ magnū ſacerdotē aaron ītelligeredebemꝰ? Dico eī vobis frēs: ꝙ ꝑ aaron ſūmū ſacerdotē intelligere debemus: et per filios eius alios ſacerdotes mīores.ꝑ labrū eneū legē dn̄i intelligo: ī qͣ oēs tā magni ſacerdotesqꝫ parui ſtudere debent et legendo et docendo et oꝑe adimplendo: per mundiciā corporis: cōpunctionē intelligamusqua mundari debemus: vt ad ſancta ſanctorū: id eſt ad ſecreta dei et ſanctarū ſcripturarū penetranda: per purificationēdigni inueniamur. Et ideo fratres mei attendite et conſiderate ꝙ vas paratū habemus: in quo oportet mentis feditatē abluere ⁊ mundiciā mentis in eo preparare. Ecce em̄ lexſancta ⁊ ſcriptura immaculata parata eſt: vt virtutibus decoremur. Sꝫ ve nobis: quia debemus eſſe exemplum correctionis: et ecce iam ſumus exemplū erroris. Unde hoc: niſi qꝛceciſumus et idiote ignorantes legem: et eam legere faſtidimur: ⁊ tamē cathedrā tenere ⁊ animarū curam gerere quotidie procuramꝰ? Quid ergo mirum ſi cadit ſacerdos? Quidmirum ſi nō ſubleuat delinquentes? Quid mirum ſi dux cecorū eſt? Ecce legem dn̄i cōculcauit: deſpexit eam vt mortēSed quid dilexit: quid procurauit: quid toto affectu concupiuit? Uxorem vel concubinā caute tenere: equos velut miles in ſtabulo poſſidere: canes pro venatione nutrire: accipitres cuſtodire: et tamē velut equus et mulus quibꝰ nō eſt intellectus cupit honorari in cenis et hominibꝰ vocari rabbi.Ecce quō cadit ſacerdos: ecce quō viuit. Sed ⁊ ſi cadit qͥ ſibi columna videbat̉ in templo: quanto magis populus peribit? Si deus in angelis ſuis reperit prauitatē: quāto magisin his qui habitant domos luteas ⁊ qͥ terrenum habent fundamentū: Diſcite ergo legem ſacerdotes: ne ſurdo maledicatis. Tunc ſurdo maledicitis: quādo cōſiliū propter ignorantiā dare neſcitis. Tunc ceco offendiculū ponitis: quādofalſa pro veris oſtenditis. Itaqꝫ fratres nolite iam pigreſcere: ſed legite ſcripturā. Diſcite eā filioli: ſepe eā legite: qꝛ lenior oleo: ſublimior auro: argento purior. Hec eſt que precipue in deū ꝓuocat: et deum diligere inuitat: corda illumīatlinguā purificat: cōſcientiā probat: animā ſanctificat: fidemconfortat: diabolū reijcit: peccatū ſpernit: animas frigidascalefacit: lumen ſcientie oſtendit: tenebras ignorātie expellit: triſticiā ſeculi extinguit: leticiā ſpūſſancti accendit: ſitiēti potū tribuit. Hec eſt ſcriptura ſancta: lex noſtra immaculata: q̄ de inſipientibus ſapientes facit: prīos denouiſſimisponit: magnos de minimis efficit: nobiles de ignobilibꝰ cōmutat: naturam frenat: prohibet leuitatem: temperat dolorem: confert ſpem: coronat ſenem: docet iuuenē: mitigat dedignantes: inſtruit errantes: ſanat egros: roborat infirmosbrutos facit ſenſatos: mentis ſtabilitatem donat: excitat ſōnolentos: ocioſos increpat: pigros incitat: credentibꝰ gratiam dat: reges humiliat: humiles exaltat: rectas vias īdicatelemoſynam imperat. Hec eſt ſcientia ſcientiarum q̄ ſapientiam dat: gloriā exaltat: honorem multiplicat: humilitatemcharitatē: lenitatē: obedientiā et manſuetudinē docet: et intellectus bonus eſt omnibus benefacientibus ⁊ diligentibꝰdeum. Hec eſt q̄ abſtinentiā: caſtitatē: largitatē et voluntariam paupertatem ꝯſeruat. Poſtremo doctrinam omībusfelicitatē: ſuauitatē: gaudia: ſtabilitatem cordis: ſobrietatēcorporis: compunctionem mentis: veram humilitatem donat: charitatē fraternā īplet: et timorē dn̄i accēdit. Ꝙͣobrēfratres mei qui hanc ſapientiam diligit: ⁊ diligenter legemimplet: maximus vocabitur in regno celorum: et principatum eccleſie poſſidebit: et premia et munera copioſa recipiet in die nouiſſimo Amen.¶ De vita ſolitaria et contemplatiua quo etiamanno heremū ꝯſtruxit quo preterea anno fit ep̄sHeremitas quoqꝫ a dn̄o electos eſſe ex ſcripture teſtimonio eiuſqꝫ aꝑtione cōprobat et cetera.

AExo. xxx.

Rom̄. xv.

Mat. xv.

Eccl̓ia.xxiiij

Baruchiij.

Psͣ. xxxj.

Psͣ. xxxj.Mat. xxiij

Mat. xv.

Iob. iiij.

Leui. xix.

Iob. iiij.

C

Matth̓. v.

Prouerb̓.viij.Exo. xxx.

D