Sancti AuguſtiniSermo. xxix.

concubueras a paralyſi etiam liberauit? Nunquid te diſcipulum conſtituit? Nunquid te burſariuꝫ fecit? Nunquid infurto te ſepe īuenit et ſemper tibi pepercit. Nunquid te poſtpetrum vt plurimum honorauit? Nunquid ſemper chriſtusiuxta ſe te habere voluit? Nunquid ad pacem poſtqͣꝫ te prodituruꝫ cognouit ſepe reuocauit? Nunquid tibi ſuum ſacrūcorpus donauit? Nunquid ante te genuflexit? Nunquid pedes lauit? Nunquid te oſculatus eſt? Cur ergo prodere vismagiſtrum: a quo tot bona recepiſti? Sed hec omnia nō conſiderans: recepta buccella exiuit continuo. Et bene exiuit:quia vere a deo et a conſortio diſcipuloꝝ dei exiuit. Et erat(inquit euangeliſta) nox. Merito nox diſcipulo ꝓditori data erat: quia cecitas mentem eius caligauerat. Qui diſcipuGlus poſtqͣꝫ ab eis receſſit nocte: mox magiſter vndecim congregauit: et ait. Filioli modicum tempus adhuc vobiſcumſum. Ideo mandatū nouum do vobis vt diligatis inuicemſicut dilexi vos. Nouus eniꝫ erat homo: quia quattuor modis generantur homines: aut ſine patre vt eua: aut ſine patre et matre vt adam: aut ex patre et matre vt homines: autſine patre ex matre tantū vt chriſtus. Bene ergo nouꝰ erat:quia deus et homo erat. Nouum etiaꝫ regnum promittebatquod nemo vnqͣꝫ promittere auſus erat. Ideo nouum manLeui .xix. datum dedit. In lege autē veteri dictum erat: Diliges amicum tuum: et odio habebis inimicum tuum. Sed chriſtusnouum mandatum dedit: quia vt amicos inimicos diligereMat. v.mandat. Cetere namqꝫ virtutes: fides ſcilicet: oratio: elemoſyna: virginitas: et cetere virtutes corporis et fidelibꝰ et infidelibus communes eſſe poſſunt: ſed inimicum diligere tātum chriſtianorū virtus eſt. Et ideo magiſter veritatis diIoh̓. xiij. xit. In hoc cognoſcent homines ꝙ mei eſtis diſcipuli: ſi dilectionem ad inuicem habueritis. Scitote tamen fratres ꝙHtalis ordo in diligendo ſeruandus eſt. Primo ſuper nos etſuper omnia deum diligere debemus: deinde animam noſtram que noſtra proxima eſt: deinde corpus: quia facturaEphe. v. dei eſt. Ideo apoſtolus dicebat. Nemo carnem ſuam odiohabeat. Ideo nutrire debemus corpus: nec ipſum occidereſed ſuſtentare debemus cibo et potu: quātum valitudo permittit. Sic enī vult deus: ſic vult apoſtolus ſic et vobis fratres mei precepi. Ideo fratres hortor vos et moneo atqꝫ fieri precipio: vt tantum carnem domētis: quātum natura portare poteſt. Nam cum videam inter vos quoſdam ſexagenaSrios: quoſdā ſeptuagenarios: quoſdam centenarios: vidēseos dei amore feruentes: corpora eorum crucifigentes: vinum etiam non bibentes: timeo ne potius deum offendantqͣꝫ placent. Talibꝰ in chriſti nomine precipio: vt ſaltem diebus dominicis et ſolennibus vinum vel ceruiſiambibant.Iuuenes autem qui fortes ſunt: ⁊ iam triumphare de inimico ceperunt: in chriſti nomine penitentiam agant ne deuincantur ab hoſte. Sic enim volo: ſic ſepe precepi ſeruari. SicMat. xxij. non occidemus corpora noſtra: ſed ſeruient creatori ſuo. Deinde diligere debemꝰ proximū ſicut fratrem noſtrum: amicum noſtrum vel inimicum. Ideo attende ꝙ ſi inimicum viRom̄. xij. deris eſurire: ciba illum: da illi potū: cooperias eum. Et carEſa. lviij. nem tuam ne deſpexeris. Dilectio enim ſpiritalis bonorumeſt: quia omnis habens eam bonus eſt. Nunquid etiaꝫ cumodio aliquando paradiſum quis intrauit? Ad infernum ireodium habentē ſepe me legiſſe memoror: ſed ad celum nunqͣꝫ volare concedam. Cupimus ergo fratres eſſe ciues ceIleſtis ciuitatis: ſeruemus nouum mādatum noue ciuitatis.Illa inqͣꝫ ciuitas habet pacem: precipit pacem: et diligitHeb̓. xiij. diligentes pacem. Sequamur ergo pacem: ſine qua deū nemo videre poteſt. Queramus pacem: ⁊ poſtea ſequamur paPsͣ. lxxv. cem. In ipſa deus habitat: in ipſa quieſcit et pauſat: quia factus eſt in pace locus eius. Non ergo habeamus cor intinctum odio: ne filij iude proditoris ſimus: ne cum eo ſuſpendamur: et a diabolo pariter cū eo trahamur ad tartara. Quiodium in corde portat̉ ſecundus diabolus eſt: et qui pacemimpedit antichriſtus eſt. Et qui paceꝫ ordinat inter fratresLuce. vij. reuera filius dei eſt. Attendite fratres mariā: quoniam multum dilexit: dimiſſa ſunt ei peccata multa. Quid etiaꝫ petroIohā. xxj. dixit dominꝰ: niſi petre amas me? Et quia amauit: meruitet amari: meruit audire: paſce oues meas: paſce agnos meos. Quid etiam diſcipulo ait qui diligebat chriſtum: et quēchriſtus diligebat? Dilecte mī veni ad me: quia tempus eſt

vt epuleris. Pacem ergo habeamus fratres: ſi pacem cumchriſto habere volumus. Si vis amari a chriſto: ama inimicum propter chriſtū. Si vis ergo amari: ama. Hanc amplectimini: hanc diligite: hanc pacem et concordiā vſqꝫ ad mortem ſeruate: ſi vultis cum deo pacē habere. Pax enim omnium cuſtodia et cura virtutum eſt. Hanc pacem annuncia? Luce. ij.ri inſuo ortu angelis precepit. Pacē annunciauit ſepe apo Lu. xxiiijſtolis. Pacem predicare precepit hominibꝰ: pacempro te? Matth̓. x.ſtamento apoſtolis reliquit: pacem in cruce pendens poſtu? Ioh̓. xiiij.lauit: pacem in ſacrificio totiens in populo pronunciari vo? Lu. xxiij.luit. Nulla deniqꝫ dabitur venia: niſi pacifico viro. Pelliteergo a vobis hoc odij mortiferum venenum: et pacem intervos habete: quia eſtis fratres: quia in hac vaſta ſolitudineſimul in vnum eſtis congregati. Uno enim pane: vno indumnento: vno nigro colore: vna aqua omnes ſimul participamus. Reducamus igitur fratres ad noſtram memoriam: qdominus ab inimico oſculatus eſt: et tamē amicum vocat illum proditorē. Amice (inquit) ad quid veniſti. Date igitur Mat. xxvj.reconciliationis pacem: ſed non oſculum proditionis. Quienim ficte inimicum oſculatur: vel verbo blāditur: iude proditoris fratrem et ſocium et ſimilem ſibi eſſe quis dubitarepoterit? Sed qui amore chriſti: verus filius eſt. Uos enimRfratres quorum vitalux mundi eſt: licet mūdus vos non vi? Matth̓. v.deat: tamen mūdi lucem vos appello et ſal terre. Ideo quialux eſtis: luceant opera veſtra bona. Nos qui videmur gerere in corporis noſtri habitu figurā crucis: et nomen religionis ſancte habemus: nigram etiam veſtem humilitatis portamus: zonis etiam pelliceis precincti apparemus: caueamus ne ſimus ſepulchra dealbata: que foris pulchra et ſpe Mat. xxiijcioſa apparent: ſed intus plena ſunt oſſibus mortuorum occultis. Prouideamus ne nobis dicatur. Ue vobis qui clauditis celorum regnum ante homines. Timeo enim ſatis neparadiſum intremus: nec alios intrare permittamus. Hocautem quare dico fratres? non quia credam vos malos eſſe:ſed qꝛ doleo de fratre noſtro perdito ſimplicio: qui ad hunclocum et ad hanc ſanctam congregationem cum tanto feruore peruenit: et audito patrem interfectum eſſe: a nobis receſſit et mundum intrauit: vt patris vindictam vindicare poſſet. Qui ergo ſe exiſtimat ſtare: vigilanter attendat ⁊ videat j. Corī. x.ne cadat: et ſic homines videntes illos qui columne ſanctitatis eſſe videbantur tam nequiter cadere: non ſolum ipſis regnum celorum claudunt: ſed et in ſeculo demorantibus. Nobis deniqꝫ fratres qui nomen et habitum ſancte religionisportamus vita mala periculoſior oſtenditur: qͣꝫ in ſeculo demorantibus. Ploremus ergo fratres peccata noſtra et fratris noſtri amiſſi. Diligamus et nos inuicem: quia chari¬j. Ioh̓. iiij.tas ex deo eſt. Non erubeſcat alter alteri veniam poſtulare:quia non erubuit chriſtus inimicos ad pacem in cruce reuo Lu. xxiij.care. Non erubeſcat facere ſeruus quod primum fecit et dominus. Dominus autem qui habitare facit nos vnius mō Psͣ. lxvijris in domo: qui eſt vera pax qui fecit vtraqꝫ vnum nos in Ephe. ij.vera pace perſeuerare faciat.¶ De lingua doloſa. Sermo. xxix. In quo queſit lingua doloſa: cōtra quā aſperrime inuehit auguſtinus: prebens patientie remedium ei oppoſitum: quonam modo etiā alterius debeamꝰ portare onera nos inſtruit et cetera.Upio vos ſcire fratres chariſſimi q̄ ſit lingua doAloſa: a qua eximius prophetarum dauid poſtulabat a domino liberari dum dicebat. Domine libe Psͣ. cxix.Ira animam meama labijs iniquis et alingua doloſa. Et ideo ſcitote fratres ꝙ non ſolum eſt lingua doloſa illa que ſeminat īter fratres diſcordias: que ſuſcitat lites: queincitat furores: que etiam conuentus conturbat: ſed etiā illam doloſam linguam dicimus: que te laudare adulando ꝓcurat: dicens in facie te eſſe quod non es. Atalibus autē de-