Druckschrift 
Quinta pars huius operis in se contine[n]s glos[s]am ordinariam cu[m] expositio[n]e lyre litterali [et] morali:necnon additionibus ac replicis .. (1498)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Glo. ordi.Luce Ca.XXIIIINico. de lyra

ras in bethaniā: ⁊ eleuatis mani arbus ſuis benedixit eis. Et factū beſt dum benediceret illis receſſit.ab eis ⁊ ferebatur in cęlū. Et ipſi8a § vbi ꝓmiſſionē patris iuſſi ſunt expectare.adorantes: regreſſi ſunt in hie̓rū fa § quia dominum poſt triumphum reſurrectionis etiam celos penetrare vident.ſalem cū gaudio magno: et erāt ſ.gͦ ſemꝑ in templo laudantes ⁊ be­ 1nedicentes deum. Finit euāgeliū ẜm Lucam:

ſummi montis .i. chriſti: fundamēta fidei: ſpei ⁊ charitatis locauit. de quo latere ſacramentū ſauguinis ⁊ aque qͥbꝰ naſcat̉⁊ nutriatur gaudet emanaſſe. De cuiꝰ vertice .i. deitate: ſpūalis vnctionis munera deſiderat: lucis ⁊ pacis promiſſa expectat. Deinde: qꝛ bethania iuxta hieruſalē qͣſi ſtadijs qͥndecimerat. Iſte numerꝰ ꝓpter ſeptē et octo:qͥbus ꝯſtat ſcripturaꝝ myſterijs accōmodus: vel vitā que nūc eſt ⁊ futurā:vel vetꝰ ⁊ nouū teſtamētū: vel ſabbatum anīaꝝ in futuro: ⁊ carnis reſurrectionē ꝯtinet. Et iō qͥbus vtriuſqꝫ teſtamēti ſcīam aperuit: qͦs oēm viuēdi⁊ ſperandi regulā edocuit: eos qͥndecim ſtadijs in locū qͦ eis benediceret:⁊ p̄cepta docēdi traderet eduxit. Recte qͥndecim ſtadijs locū aſcenſiōis aloco paſſionis ſecreuit: vt om̄es pro ſevel mori vel viuere cupiētes: ⁊ pͥmuꝫquieſcēdi poſt mortē: et in fine a mortuis reſuſcitādi: deſiderio parit̓ ⁊ amore firmaret. a In temꝑlo ⁊cͣ. It inloco orōnis inter laudū deuotiōes: ꝓmiſſum ſanctiſpūs aduentū paratiſ: ꝑomnia cordibꝰ expectēt. Sic nos poſtcelebrata in hieroſolymis .i. viſione pacꝭ: paſſionis ⁊ reſurrectionis ſolēnia. dn̄o duce petamꝰ bethaniā: vt mente quieta:corꝑis ⁊ ſanguinis eiꝰ ſacris imbuamur: et domꝰ obedientieeſſe curemꝰ: qꝛ ſicut quotidiana eiꝰ benedictiōe ſublimamur:quotidie triūphalis aſcēſionis memores: laudātes ⁊ benedicentes deū in hierl̓m .i. ſperata pacis viſione quieſcimus: ſimiles hoībus expectantibꝰ dn̄m ſuum: quādo reuertatur a nuptijs. h Laudātes ⁊ benedicētes deū. Lucas. qui ſacerdotiū chriſti ceteris ampliꝰ exponendū ſuſcepit: ⁊ ideo euangeliū ſuū a miniſterio templi ꝑ ſacerdotiū zacharie cepit: pulchre hoc in templi deuotione cōpleuit: cū apoſtolos ibi miniſtros: ſcꝫ noui ſacerdotij futuros: nō in victimarū ſanguine:ſed in laude dei ⁊ bn̄dictiōe ꝯcludit. Finit expoſitio Luce. Nico. de lyrania eſt prope montē oliueti ſita: ⁊ ibi ſecūdo apparuit diſcipulis in die aſcēſionis: qꝛ poſtqͣꝫ apparuerat illis in ciuitate ⁊ dixerat ꝙ irent ī montē oliueti diſparuit ab illis. ⁊ cū veniſſentad montē oliueti iterum eis apparuit. Octo enim vicibꝰ alijsapparuerat poſt reſurrectionē ſuā: vt declaratuꝫ fuit Matth̓.xxviij. a Et eleuatis ocu. in ce. vbi volebat aſcēdere.hpBenedixit eis .i. diſcipulis ſuis. c Receſſit ab eis. p̄ſentia corporali. d Et ferebat̉ in celū. ꝓprio motu per dotem agilitatis. Nubes tamē ⁊ angeli apparuerunt ad eiꝰ obſequium: vt habet̉ Actꝭ. j. e Et ipſi adorātes. xp̄m aſcendentem qͣꝫdiu potuerunt videre eū. f Regreſſi ſunt in hieruſalem. poſtqͣꝫ ꝑdiderūt eius aſpectū.Cu gaudio magno. qꝛ omnia myſteria erant impleta in xp̄o. h Et erantſemꝑ in templo laudantes ⁊cͣ. Theophilus expoſitor refert hͦad tempus qd̓ fuit inter aſcenſionē dn̄i ⁊ pentecoſten dicens:ꝙ licet apl̓i ⁊ alij chriſti diſcipuli ante aſcenſionē xp̄i ſtarēt incluſi ꝓpter mētū iudeoꝝ: ex aſcenſiōe tn̄ eius cōfortati exibātad templū cauſa orōnis: licet nōdū accepiſſent ſpm̄ ſctm̄ in ſigno viſibili. Alij aūt expoſitores referūt hoc ad tp̄s poſt pentecoſten. in quo apl̓i ſpūſctō ꝯfortati abiecerūt a ſe metum iudeoꝝ. Dicūt enim ꝙ apl̓i ſtabant in hierl̓m qͣſi recluſi in orationę poſiti qͦuſqꝫ reciꝑent̉ gr̄aꝫ ſpūſſancti eis a xp̄o ꝓmiſſaꝫ.⁊ hoc videt̉ magis ꝯcordare ei qd̓ d̓r Actꝭ .j. Tunc reuerſi ſūtin hieruſalē a monte qͥ vocat̉ oliuēti ⁊cͣ. ⁊ ſeqͥtur: Et cū introiſſent in cenaculuꝫ aſcēdebant in ſuꝑiora: vbi manebāt petri⁊ iohannes ⁊cͣ. ⁊ ſubdit̉ poſt: Hi oēs erant ꝑſeuerātes vnanimiter in orōne cū mulieribꝰ ⁊ maria matre ieſu ⁊ fratribꝰ eiꝰ.In eodē loco receperūt ſpm̄ ſctm̄ in die pentecoſtes: vt habet̉Actꝭ. ij. ⁊ ex tunc relicto timore iudeoꝝ ꝯfitebantur ⁊ predicabant publice chriſtū ⁊ ibant cauſa deuotionis ad templuꝫ.ẜm ꝙ hic d̓r: Et erant ſemꝑ .i. cōmuniter vel frequēter.In templo laudantes ⁊ benedicētes deum. Cui eſt honor⁊ gloria in ſecula ſeculorum. Amen.Ca. XXIIIIef Una autem ſabbati ⁊cͣ. Beda.MOrA LILCT. Iuxta intellectum vero myſticum ꝑhoc ꝙ mulieres valde diluculo veniunt ad monumentū: datur nobis exemplum diſcuſſis vitioꝝ tenebris ad dn̄i corpusaccedere. nam ⁊ ſepulchrū illud figuram dn̄ici habebat altaris in quo corporis myſteria nō in ſerico nō in panno tinctorſed inſta

ſed inſtar ſyndonis qua eum Ioſeph inuoluit in lintheo puro debent ꝯſecrari. vt ſicut ip̄e veram terrene nature ſubſtantiā morti ꝓ nob̓ obtulit: ita ⁊ nos ī cōmemoratione ip̄ius purum de terre germine candidūqꝫ ⁊ multimodo quaſi mortificationis genere caſtigatū linum apponamus. Uromata autēque mulieres deferunt ſignificāt odorem virtutū ⁊ orationū ſuauitatē quibus altari appropinquare debemus.Reuolutio autē lapidis inſinuat reſerationē ſacramētoꝝ que tegebanturvelamine littere legis q̄ in lapide ſcripta fuit: cuiꝰ ablato tegmine corpꝰ domini mortuū nō inuenitur: ſed viuumeuāgelizatur: qꝛ ⁊ ſi cognouimus ẜmcarnem chriſtum: ſed iam nunc nō nouimus. quō auteꝫ poſito in ſepulchrocorꝑe dn̄i angeli aſtitiſſe leguntur: ita⁊ tempore ꝯſecratiōis myſterij corꝑischriſti aſſiſtere ſunt credēdi. Nos ergo exemplo deuotaꝝ mulieruꝫ qͦtiensmyſterijs celeſtibuſ appropinquamꝰ:ꝓpter euangelicā p̄ſentiā ſeu propterreuerentiā ſacre oblationis cum om̄ihumilitate vultum declinemus in terram: nos eſſe terrā ⁊ cinerē recolentes. g Et ecce duo ex illis. ꝑ quos ſignificat̉ bonꝰ actiuus ⁊ ꝯtēplatiuus. h Ibātip̄a die ⁊cͣ. nam ip̄a die reſurrectionis aꝑta fuit via beatitudinis que ꝑ emaus ſignificat̉: eo ꝙ mater dulcedinis interp̄tatur. ⁊ ex tunc chriſti diſcipuli ꝑ viam ꝯſequende beatitudinisgradiunt̉.Et ip̄i loquebant̉ ad inuicem de his oībus queacciderant .ſ. de ieſu ꝯuerſatione ⁊ eiꝰ morte ꝓut ptꝫ ex lr̄a ſequēti. Et ip̄e ieſus appropinquās ibat cū illis. nā ip̄e dixitMatth̓. xviij. Ubi ſunt duo vl̓ tres ꝯgregati in noīe meo ī medio eoꝝ ſum. ꝓpter qd̓ iſtoꝝ exēplo cū ꝑ viā incedimꝰ cobinatide ſalutiferꝭ loq̄ debemꝰ: vt xp̄m nobiſcū ꝑgenteꝫ habeamꝰ: ⁊nō ſolū ꝑgentē ſꝫ etiā nos docentē: ſicut iſtis duobꝰ diſcipuliscum qͥbus ibat ſcripturas ꝓphetaꝝ aperiebat. Sed qm̄ auditores legis nō iuſtificant̉ ſed factores. iō eoꝝ oculi nō fueruntaperti audiēdo ſcripturas: ſed oꝑa pietatꝭ faciēdo ip̄m in ſpecie ꝑegrini trahēdo ad hoſpitiū ⁊ apponēdo cibū. iō ſequitur:r Et aꝑti ſunt oculi eoꝝ .ſ. cordis ⁊ corꝑis ad cognoſcenduꝫip̄m. Et ſurgētes eadē hora ⁊cͣ. nā ea q̄ ſunt ad cōmunē ſalutē nō ſunt tacēda ſed reuelāda. Tob̓. xij. Oꝑa aūt dei reuelare ⁊ ꝯfiteri honorificū eſt. iō ſubdit̉: xx Et ip̄i narrabant⁊cͣ. Dū hec loq̄rent̉: ieſus ſtetit in medio eoꝝ. qꝛ ꝯgregati erātin eiꝰ noīe vt p̄mittit̉: inuenerūt ꝯgregatos. xj. Et dixit illis: pax vobis. ex quo ptꝫ ꝙ illi ſunt pacifici qͥ vere ſunt diſcipuli xp̄i. ⁊ Et dixit eis: qͥd turbati eſtis ⁊cͣ. ẜm ſenſum lr̄alēcertificauit eos de ſua reſurrectiōe ꝑ tria .ſ. ꝑ viſum d. dꝫ Uidete manꝰ meas ⁊ pedes meos. Et ꝑ tactū dicēs: ef Palpate ⁊ videte qꝛ ſpūs carnē ⁊ oſſa nō habet. Et ꝑ guſtū ibi cū dixit: f Habetis aliqͥd qd̓ manducet̉ ⁊cͣ. Myſtice vero xp̄mreſurrexiſſe vidēt qͥ reſurrectionis eius gloriā meditant̉. ip̄mvero tangunt ⁊ palpant: qͥ ſibi charitate copulant̉. j. Ioh̓. iiij.Qui manet in charitate in deo manet ⁊ deꝰ in eo. piſcē aſſumofferunt ei qͥ patientiā igne tribulatiōis decoctaꝫ habēt ꝓ nomine chriſti: ſed illi offerūt fauū mellis qͥ mēbris eius exhibētoꝑa pietatis. de qͥbus dicit Matth̓. xxv. Eſuriui ⁊ dediſtis mihi manducare. h Tunc aperuit illis ſenſum vt intelligerētſcripturas. ex qͦ ptꝫ ꝙ ſacre ſcripture nō pn̄t ſufficiēter intelligi niſi ille aperiat qͥ habet clauem dauid. q̄ aperit ⁊ nemo claudit. o Nos aūt ſedēte in ciuitate ⁊cͣ. licet eī dediſſet eis ſcripturaꝝ intelligentiā ⁊ cōmiſiſſet p̄dicatiōis officiū: tn̄ diſtulitexecutionē p̄dicandi vſqꝫ ad ſanctiſpūs receptionē in ſigno viſibili. ꝑ hoc inſinuans ꝙ predicās actu debet pͥus habere ſufficientē ſacre ſcripture noticiā ⁊ gr̄am ſpūſſancti ꝑ ꝯiecturā .ſ.ꝙ nō ſit cōſcius ſibi de pctō mortali. pꝭ Et eduxit eos foras.vt viderēt eū aſcendētē. ꝑ hoc ſignificās ꝙ ciuitas tumultuoſa nō eſt locꝰ aptus ad diuinoꝝ ꝯtemplationē. a Et eleuatꝭmanibꝰ ſuis: bn̄dixit eis ⁊cͣ. ex hoc documentū hn̄t ſuꝑiores īeccl̓ia: vt benedictionem dent ſubditis qn̄ recedunt ab ip̄is.hr Et erāt ſemꝑ in tēplo. orantes deuote ꝓ recipiendo ſpūſſancti dono ſicut erat eis ꝓmiſſuꝫ a xp̄o: ⁊ ſic debemꝰ orare vtpoſſimus ip̄m reciꝑe Matth̓. vij. Si vos cū ſitis mali noſtꝭ bona data dare filijs veſtris: qͣꝫto magis pater veſter celeſtis dahit ſpiritum bonum petentibus ſe. Finit poſtilla fratris Nicolai de lyra ſuꝑ Lucam.Incipit

S

Mat .16Actꝭ 1.