Sextus.

dies menſis in quo conficitur inſtrumentum tali ſcilicet vel tali die vel talis mēſis. Et in aliꝗblocis additur vſqꝫ ad medium menſem intrantitali menſe: ⁊ poſt medium ipſius menſis addūtad quotam diem exeūte tali menſe: in penultima tamen ⁊ vltima die ⁊ prima hoc non ponūt.Quot autem dies quilibet menſis habeat dantur verſus. ¶ Iunius Aprilis September Nouemberqꝫ tricenos. Unuꝫ plus reliqui: ſed habꝫFebruarius octo vicenos: cum biſextus fuerit:ſuper additur vnus. Aliquando ⁊ precipue inlitteris apoſtolicis deſignatur quota die ꝑ calēnonas ⁊ idus. ¶Pro horum declaratione ſcierdum ꝙ romani faciebant nundinas ter in mēſequolibet: ſcilicet in prima die menſis que dicebantur calende: ⁊ in. 5. die vel ſeptima ſecunduꝫvarios menſes: vt dicetur: ⁊ dicebantur nōnē: ⁊poſt inde ad octo dies: ⁊ dicebantur idus. Omnes ergo dies menſis denominabantur ab his .ſ.calen. nonis ⁊ idibus per hunc modum. Namprima dies menſis dicebatur calendis talis veltalis menſis: poſt alij dies vſqꝫ ad diem nonarūdenominabaniur ⁊ dinumerabantur a nonis.Nam quo ad menſes qui habent. 4. nonas dicebatur in ſecunda die menſis quarto nonas talismenſis: ⁊ tertia die menſis dicebatur tertio nonas: quarta die ſecundo nonaſ vel pridie nonas⁊ in. 5. dicebatur nonis talis menſis. Quo ad mēſes habentes ſex dies diſtantes a nonis: dicebatur ſecunda die menſis. 6. nonas talis menſis: tertia die menſis talis. 5. nonas ⁊ ſic de alijs. Poſtea poſt nonas dinumerabant dies ab idibus.Nam poſt diem nonarum dicebatur octauo idꝰtalis menſis: ⁊ ſequenti die dicebatur ſeptimoidus: ⁊ ſic deinceps vſqꝫ ad octauum diem: ⁊ tūcdicebatur idibus talis menſis. die autem precedenti ipſum dicebatur pridie idus vel ſecundaidus talis menſis: reliqui dies menſis denominabantur a calendis futuris ſecundum numerūdieruꝫ quibus diſtant ab eis: vt dicatur pꝰ idusquo ad aliquos menſes. 18. calendis talis mēſisnominando ſequentem menſem: ⁊ die ſequentidicitur. 17. ⁊ ſic deinceps vſqꝫ ad vltimum diem̄: ⁊ tunc dicitur pridie calendas ſequentis. dehuiuſmndi dātur verſus tales. Sex nonas maius october iunius ⁊ mars. Quatuor at reliqui:tenet idus quilibet octo. Quinto poſt diē ponitur nomen pape in terris ſuis: vel imperatorisin imperio: vel regis in regno: hoc modo preſidenti tali papa vel tali imperatore vel rege regnante. In curia etiam ponuntur anni quibꝰ papa reſedit: puta Anno domini. 1448. dicit̉ pontificatus ſanctiſſimi domini Nicolai. 5. anno ſecūdo. ¶ Sexto apponendus eſt locus in quo recitatur inſtrumentū. Locus autem qui eſt eprimendus eſt duplex ſcilicet generalis ⁊ ſpecialis. generalis puta ciuitatis caſtri vel ville irecitatur inſtrumentum: ⁊ ſpecialis locusactum eſt viterbij in domo Iohannis quondaꝫ

gerardi in camera ſuperiori eiuſdem domus inparochia ſancti laurentij ſub porticū talis domꝰ¶ Septimo poſt locū ponuntur ⁊ teſtes: ⁊ quādoqꝫ ſub nomine nominatiui caſus: puta interuenerunt ad hoc teſtes Pe. ⁊ Iohan. ad hoc vocati ⁊ rogati. Quandoqꝫ per genitiuum: vt cum dicitur in preſentia talis ⁊ talis teſtis vel coram tālibus teſtibus vel preſentibus talibus. Et licet īquolibet inſtrumento tabelliones ex vſu apponant teſtes ad hoc vocatos ⁊ rogatos: tamen deiure hoc non eſt neceſſarium niſi in quibuſdamcaſibus. Octauo poſt teſtes debet poni nomētabellionis: ⁊ debet poni nomen ⁊ prenomē eiꝰ⁊ cuius auctoritate ſit notarius: puta hoc modo.Ego talis filius talis de tali loco ſancte romaneeccleſie vel imperiali vel talis epiſcop vel comitis auctoritate publicus notarius his omnibusinterfui ⁊ rogatus hec ſcripſi. In teſtamentis auteꝫ dicitur omnia de mādato dicti teſtatoris hecſcripſi ⁊ in publicam formam redegi. Sed ī ſententijs ⁊ proceſſibꝰ iudicij talis ſcripſi. Sed ī ſententijs confeſſionibus ⁊ huiuſmodi conſueuit ſētentiam proferens vel confitens loqui hoc modo. Ego talis in tali cauſa ſic pronuntio vl̓ ſic cōfiteor ⁊ dico. Et poſtea ſubiungit. In cuius reiteſtimonium ⁊ futurorum memoriam hoc preſens publicum inſtrumentum per talem notarium ſcriptuꝫ fieri iuſſi. Et hec in ſententia ordinarij. Et nota ꝙ ſemper notarius debet dicere ininſtrumento ſe fuiſſe rogatum. ¶ Nono in fineomnium poſt omnia ſuum apponat tabellio ſignum: vt per illud ⁊ alia euidentius comparatiofieri poſſit: cum neceſſe fuerit. In quibuſdam tamen locis vt naͣrbone tabelliones non vtunturaliquibus ſignis: ⁊ in huiuſmodi ſtandū ē conſuetudini locorum. Nomen notarij ſolet poni īfine inſtrumenti communiter: alia vero in principio: vt annum domini indictionem diem locumteſtes. Sed etiā in hoc cōſuetudo regionis ē ſeruanda. hec omnia Guliel. Defectꝰ ⁊ vitia quecommittuntur in exercitio notariatus ⁊ procuratus. ¶ Primo quando conficiunt inſtrumentainepta ⁊ confuſa ſeu defectiua ⁊ inualida: ꝗa nōhabent debitas ſolennitates ex quibus perſoneʸ damnificantur vel litigia incurrunt: quod ſolet accidere ex ignorantia ipſorum tabellionum¶ Secundo quando ex certa ſcientia cōfingūtfalſa iuſtrumenta: vt in teſtīs ſolutiōibus. vel huiuſmodi qui ex hoc grauiter a legibus puniūtur¶ Tertio ſi ex malitia occultant ſcripturas alijsneceſſarias ⁊ vtiles: ⁊ precipue ad inſtantiā aliorum quibus obſunt: vt legata ad pias cauſas vl̓alijs facta vel etiam de alijs negocijs. ¶ Quartoquando perpendunt contractum fieri per extorſionem violentiam ſeu fraudem ⁊ tamen rogant: ⁊ non declarant factum ſuum non intelligenti: que ſolent contingere in mulieribus adoleſcentulis ⁊ idiotis quo ad renuntiationemalicuius ſui iuris: vel in contractu matrimonij