Quodlibet

aꝛ ſi ipſe paſſus eſſet quantum ſufficeret ad r̄miſſionem ſui peccati. ſicutcontingit cum vnus pro alio ſatiſfacit. vt dictum eſt. Ad hoc ergo ꝙ indulgentiaᵇ alicui valeat tria requirūtur. Primo cauſa pertinens ad honorem dei vl̓ ad neceſſitatem aut vtilitatem eccleſie. Secundo auctoritasin eo qui facit. Papa eniꝫ poteſt pͥncipaliter. alij vero in quantum poteſtateꝫ ab eo accipiunt vel ordinariam vel commiſſam ſeu delegatam.Tertio requirit̉ vt ſit in ſtatu charitatis ille qui indulgentiam percipere vult. Et hec tria deſignātur in lr̄apapali. Nam cauſa conueniens deſignatur in hoc ꝙ promittitur de ſb̓ſidio terre ſancte. auctoritas vero inhoc ꝙ fit mentio de auctoritate apoſtolorum Petri et Pauli et ipſiuspape. Charitas auteꝫ recipientis inhoc ꝙ dicitur. Omnibus vere penitentibus et confeſſis. non dicit. et ſatiſfacientibus quia indulgentia nonexcuſat a contritione et confeſſione.ſed cedit in locum ſatiſfactionis. Eſtergo dicendū in queſtione ꝓpoſita ꝙſi. ẜm formā papalis lr̄e indulgentiacōcedat̉ accipiētibꝰ crucē inſubſidiūterre ſancte cruce ſignatus ſtatim habet indulgētiā etiā ſi decedat anteqͣꝫiter arripiat. qͥa ſic cauſa indulgētieerit non iter. ſed votum itineris. Siautem in forma littere contineaturꝙ indulgentia detur his qui tranſierūt vltra mare. ille qui decēdi āteqͣꝫtranſeat non habet indulgentiam.quia non habet indulgentie cauſam.¶ Ad primum ergo dicendum. ꝙin hoc vltimo caſu deficit in cruceſignato decedente illud quod eſt pͥncipalius. ſcilicet indulgentie cauſa.Ad ſecundum dicendum. ꝙ peraucͣtoritatem ſolus deus culpam remittit. ſed miniſterio etiam ſacerdos.

in quantū exhibet ſacramentum remiſſionis peccati. puta in baptiſmovel penitentia. et tamen indulgentianon ſe extendit ad remiſſionem culpe quia non eſt ſacramētalis. vndenon ſequitur ordinem ſed iuriſdictionem. poteſt enim et non ſacerdosindulgentiā facere. ſi ſit ei cōmiſſumet ideo pena totaliter remittitur. ſicauſa ſubſit. non auteꝫ ſi deſit. ¶ Adtertium dicendū. ꝙ ſatiſfactio et eſtpunitiua in quantum eſt actus iudicatiue iuſtitie. et eſt etiā medicatiua.in quantum eſt quoddam ſacramentale. Indulgentia ergo ſupplet locuꝫſatiſfactionis in quantum eſt punitiua. quia ſcilicet pena quam aliꝰ ſuſtinet imputat̉ iſti. ac ſi ipſe ſuſtinuiſſetet ideo reatus pene tollitur. ſed nonſuccedit in locum ſatiſfactionis inquantum ē medicatiua. quia adhucremanent pronitates ad peccādū derelicte ex priori peccato. ad quas ſanandas neceſſarius eſt labor ſatiſfactionis. et ideo cruce ſignatis duꝫ viuunt cōſulendum eſt vt nō pretermittant ſatiſfactionis opera. in quantūſunt p̄ſeruatiua a peccatis futuris.licet reatus pene ſit totaliter ſolutꝰ.nec ad hoc requiritur aliquis laborquia ſufficit labor paſſionis xp̄i. morientibus autem non eſt neceſſariahuiuſmodi preſeruatio. ſed ſolum liberatio a reatu pene. ¶ Ad quartuꝫdicendum. ꝙ verbum ſacerdotis dicentis Abſoluo te ab omnibus peccatis tuis. non refertur ad penam ſꝫad culpā cuiꝰ abſolutiōis miniſteriūimpēdit Non poteſt aūt aliquis abſolui ab vna culpa. quin abſoluaturab omnibꝰ. pena vero poteſt totaliter dimitti vl̓ ꝑticularit̓. ꝑticulariterquidē in abſolutiōe ſacͣmentali penadimittit̉. totalit̓ v̓o in ſpirituali gr̄aindulgētie. ſic̄ etiā dn̄s dicit Io. viij.