Liber XIXduarum librarū. quibus aſſumptis bilibris noīatur. aſſumptus aūt quāter greco ſermone fit cenix. quinquies aūt complicatus quinarem ſiue gomor facit adijce ſextū cogium reddit. Nam cōgius ſexmetitur ſextarijs a quo ſextarius nomēſumpſit. Congius a cōgiendo .i. ꝑ augm̄tum creſcēdo vocat̉. Un̄ et pecunia gratia benefitij data ꝯgiariū ē vocata. vnuſquiſqꝫ enī imꝑator fauorem ppl̓i captāsadijciebat ad menſuram vt in donis largior videret̉. Cōgiariū aūt eſt ſpecialitermenſura liquidoꝝ cuius rem et nomē ſimul a romanis impoſitū inuenimꝰ. Metreta liquidoꝝ eſt menſura a metrō greco ſic vocata. et eſt cōmune nomē ad omnes menſuras liquida cōtinentes. Modius eſt dictus eo ꝙ ex ſuo mō fit ꝑfectꝰEſt aūt menſura librarū. xliiij .i. ſextariorum. xxij. et iō oꝑationū ꝑfectaruꝫ deitypus eſt ⁊ figura. Uigintiduo oꝑa feritdeus infra oꝑa. vi. dieꝝ. nam primo diefecit deus. vij .ſ. materiam informem angelos lucem ſiue ignem. celos ſuꝑioresaquam terram ⁊ aerem. Secūda firmamentū ſolis. Tertia die quattuor. maria. ſemina. ſationes. ⁊ plantaria. Quarta die fecit tria ſcꝫ ſolem lunam ⁊ ſtellasQuinta die tria ſcꝫ piſces ceptilia ⁊ volucres. Sexta die fecit. iiij. beſtias iumēta reptilia terre ⁊ hoīem. et facta ſunt vigintiduo rerū genera in deiebꝰ ſex. et vigintidue generationes ſunt ab adam vſqꝫ ad iacob. ex cuius ſemine naſcit̉ omīsgens iſrl̓. Et. xxij. ſunt libri veteris teſtamenti vſqꝫ ad heſter. et. xxij. litteraꝝ elelementa quibus tota tradit̉ diuine legꝭdiſciplina. His igitur exemplis modiꝰmenſuram vigintiduoꝝ ſextarioꝝ continet ẜm moyſi traditiōem ⁊ eſt modius amodo dictus qͣſi menſura moderata. vtdicit Iſi. Satū genus eſt menſure iuxta morem ꝓuintie paleſtine. vnū et dimidiū modiū capiens vel cōtinens cuiꝰnomen eſt ex hebrayco ſumptū. Satū eīapud eos ſumptio ſiue leuatio nominat̉eo ꝙ qui metitur eandē menſurā ſumatatqꝫ leuet. Satū tn̄ aliqn̄ ponitur ꝓ modio. xij ⁊ ſextarioꝝ vt dicit idem. Batꝰ eſtmenſura capiens ſertaria. l. et eſt batusin liquidis ſicut in ſiccis cleodrꝰ et exhi.Amphora ab anſis eſt vocata quibꝰ hīcinde leuatur et recipit frumenti vel vinimodios ytalicos tres Cadus eſt amphora cōtinens tres vrnas Urna auteꝫ eſtmenſura quā quidam vocant quartariūet eſt ꝓprie dicta vrna que ꝓ cōdendis defunctoꝝ ciueribꝰ adhiberi ſolet De quopoeta lucanus. Celo tegitur qui non habet vrnam. Artabo menſura eſt apud egiptios. lxxij. ſextarioꝝ cōpoſita ſic dictaex numero ꝓpter. lxxij. linguas gentiuꝫque orbem impleuerūt. Gomor eſt menſura. xl. modioꝝ vt dicit Iſi. vel d̓r menſura qͣttuor modioꝝ vt dicit glo. ſuꝑ Exodi. c. xvi. Chorus eſt menſura. xxx. modioꝝ et eſt ſic dictus a coaceruatione coaceruati enī modij. xxx. inſtar collis vidētur et onus cameli efficiunt Hucuſqꝫ iſidorus li. xvi. Sunt et malta alia menſurarum genera quoꝝ noīa non ſine grandi miſterio ſacre ſcripture ſunt inſerta.nam quodlibet vaſculū rerū menſurabilium cōtentiuum ſub menſure noīe continetur vtꝫ in diuerſis exemplis Acetabulum dicit̉ vaſculū in quo vinn deo offerendū in ſacrificiū ꝓbari debuit an eſſet purum vel corruptū Nas aūt vbi probatur et acceptabat̉ acceptabulū dicebatur. vaſculum in quo acetoſum et corruptum ponebat̉ acetabulū vocabat̉ vt dicit Iſi. li. x. Ampulla eſt modica liquoris menſura dicta quaſi ampla bulla. ſimilis enī eſt in rotundītate bullis q̄ exſpumis aquarū fiunt et ex venti ſubtractione excidunt̉ ſubtilitate non modicaet inflantur Alabaſtrū eſt vas vnguentarium a ſuo genere ſic vocatū. qꝛ ex ſuapprietate omnia vnguēta intus poſitacōſeruat diutiſſime incorrupta vt ptꝫ ſupra ī tractatu de lapidibꝰ Arca vas eſt repoſitoriū et menſuratiuum in quo reſrepoſite a viſu arcent̉ ne paſſim ab omnibꝰvideant̉. Inde etiam dicit̉ arcanū. .i. ſecretū qd̓ a cognitione multitudinis ex īduſtria eſt artatū Amphora eſt determinata menſura ab anſis ſiue auribus nominata vtꝫ ſupra. Batus eſt menſura rebus liquidis menſurandis ẜm legis continentiam deputata. Bachia eſt mēſuraQ 2
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten