Druckschrift 
Proprietates Rerum domini bartholomei anglici
Einzelbild herunterladen
 

Et dicitur ibi creatio auriū fuit manifeſta tela cōtinens fuit tenuis. hocpropt̓ ſubtilitatē auditꝰ ip̄ius. Debilitat aūt auditꝰ in tymporibꝰ hūide cōplexionis. p̄cipue in freq̄nter coeuntibꝰ ꝓpter ꝑturbationē ſpūum ꝑficiūtauditū. Nam vt dicit idē Areſt. freq̄nsnimis coītus corꝑi cordi nocet. idemdicit hali. Item ẜm areſt. li. xij. in ronali animali aures ponūtur natural̓r inmedio capitiſ rotudi. qꝛ auris in vnaparte recte ſed potius vndiqꝫ vocū ſonoꝝ differentias comp̄hendit. In aīalibus ꝟo qͣdrupedibus caput hn̄t inclinatū ad terrā ſunt eleuati. corporisſunt aures in ſuꝑiori ꝑte capitis. vt pꝫin bobus aſinis equis/ motꝰ auricularum hmōi anīaliū ſunt multi ꝓpt̓ eleuationes ſui loci. et qꝛ multū mouētur inꝑtes diuerſas. recipiūt ſonū reꝑcuſſiōemulta. Item idē Areſto. ibidem nullūanimal ouās habet auriculas exp̄ſſas.nihilominꝰ tamen hn̄t talia animalia/quaſdam vias occultas. et etiā volatilia carent auribꝰ exterioribꝰ. hn̄t tn̄ foramen mediū viā aꝑtam quā auditus ꝑfectiſſime celebrat̉ Item interoīa anīalia habet aures minꝰ mobilesetiā ẜm dimenſione ſitus breuiores. ſꝫad audiendū maxime ſunt efficaces vtdicit̉ li. i. et ē ꝓpter bonitatē cōplexionis. Un̄ qn̄ nimis eſt exceſſus ī auribꝰhomīs in magnitudine alijs ſignis concurrentibꝰ ſignū eſt ſtoliditatis tarditatis intellectꝰ vt dicit areſtoteles.Capitulum. XIII De naſo.Aſus ē inſtrum̄tū olfactus ẜmIſidoꝝ a naribus aūt d̓r naſusNares aūt ſic vocatur. qꝛ eas odorifera ſpūalia qͣſi odoramus inter fetidū odorifeꝝ diſcernamus. vn̄ quiaodorifera nobis eas manat. nares dicunt̉ ſicut per ꝯͣrium inſcij rudes ac inexperti ignari. qͣſi ſine nare dicti. Naſus aūt duo habet foramina ẜm ꝯſtan.que qͣndā ſubſtantiā cartilaginoſamadinuieē ſunt diſtincta. Et hoꝝ foraminum vnū ad concauitatē palati tendit.alterum ſuꝑius ad pelliculas cerebri vadit vt aereꝫ attrahat cerebro deferatip̄is naribꝰ ſpūm anīalem ad ſenſumodoratus ꝑficiendū adducat. primū foramen fuit neceſſariū ad eijciendas ſuperfluitates a cerebro veniētes aliud adſpm̄ attrahendū odoratū perficiendū.Sunt tn̄ propria inſtrumēta odoratusdue caruncule dependēt a naribꝰ permodū mamillaꝝ. primo aerem attractum in ſe recipiūt. Deinde ad interiorem partē cerebri trāſmittūt. Iiſtis autem carunculis ſubſeruiunt nares exteriores aerem .ſ. attrahendo intra ſe includendo ſubtiliando; vt tanto faciliꝰet ꝑfectius immutet̉ in organis odoratus. Neruꝰ a cerebro veniēs illa duovbera naſi ſubintrat eis aīaleꝫ ſpiritūadminiſtrat. vt dicit Conſtā. Fumusigitur mediante aere per naſum attractus ſpiritui aīmali ſe aſſociat. qui immutatus illam īmutatōeꝫ ī cerebro anime iudicio repn̄tat. Naſus igit̉ ẜmſtantinū fuit neceſſariꝰ ad aerem temperate attrahendum ad cerebrum per ſuaemūctoriā expurgandū. ad calorem innatum in ventriculis cerebri temperandum. necnon ad diſcernēdum fumuma quacūqꝫ ſubſtantia reſolutū redolentem ſuauiter aut fetentē. Et ẜm areſtotelem li. xij. ſeuſus olfactus eſt diuiſus/ ſicut ſenſus auditꝰ. et ſi ita eſſet faceret opus proportionatū ſenſusolfactus eſſet niſi propt̓ attractōemaeris in anīali hn̄te naſum. Et mēbꝝſcꝫ naſus ī medio eſt .ſ. anteriori ꝑte capitis. Et propt̓ hoc poſuit natura naſūin medio trium inſtrum̄toꝝ ſenſibiliuꝫqͣſi trutinā poſitā propt̓ motū anhelitꝰalijs ſenſibꝰ neceſſariui Recollige igit̉breuit̓ ex p̄dictis naſus ē mēbꝝ ſiueorganū officiale aeris attractiuū miſſiuum inter odores diſcretiuū. groſſaꝝſuꝑfluitatū cerebri purgatiuū ſpirituianīali mīſtratiuū attractionē aerꝭ pulmonis dilatatiuū ꝯſtrictiuū. Et ideoẜm ꝯſtan. nares poſite ſūt ex trāſuerſo exoppoſito pulmōi. vt ſi frigidꝰ aerqn̄qꝫ ſubeat pulmonē ſubito ledat ſiquid aere ſic̄ puluis vel qd̓cūqꝫ aliud