Druckschrift 
Proprietates Rerum domini bartholomei anglici
Einzelbild herunterladen
 

Liber Quartusqꝛ ex humiditate caliditate hyemiscedētis ml̓ta fiebat humiditatis ī corꝑbus generatō fieumatis coadunatioAer vero in initio veris ſi fuerit frigidꝰet ſiccus claudit poros ſinit fumosexalare vndexetēto calore diſſoluit humiditatē iſtam ſuꝑflua in hyeme generatā cum calor ſit debilis poſſetꝑfecte digerere nec ex toto ꝯſumere trāſmittit eam ſic indige ſtam nūc ad ſuperiorā membra nūc ad inferiora vbiadunata fit cauſa diuerſarū paſſionū vtſi aſcenderit ad caput pōt eſſe cauſa reumatis catarri. Si vero ad inteſtina etfuerit fleuma ſalſum mortificando inteſtina inducit diſſenteria ſic de alijs Illa eadē pōt eſſe ratio aborſus ī mulieribus. qꝛ humiditas illa defluens ad matricē grauat ea remolliēdo retinaculafetus ac relaxando eſt cauſa aborciendiAlia aūt ratiōem ibi aſſignat Auīcenna. ſic de alijs paſſiōibꝰ aeris temꝑiseſt intelligendū mutat humiditatisqualitatē vel calorē immoderate nimisdiſſoluendo vel nimis cōſumēdo. ſiue calore remiſſio ſuꝑfluitates eius euacuaudo ſic intelligēdum eſt de aere nimis frigido poros claudente humoresplus debito cōſtringente. Sed de aetefrigido ad preſens hec dicta ſufficiantCapitulū quintuꝫODe cibo potu.Ecibo vero potu patet. Nam debiti nutrimenti cibi ſcꝫ potus ſubtractionem humiditasſubtrahitur et calor inducta ficcitate intēſior effectus inuenies in quid agatad ſubſtantialē humiditatē ſe cōuertitin qua agendo ip̄am nimis attenuat vl̓cōſumit. e cōuerſo. ſi cibus vel potus fuerit immoderatus humiditas nimis intendit̉ calor naturalis debilitatur. qꝛnon ſufficit ad digerēdū. facit tamen calor qd̓ poteſt. Nam aliqͥd reſoluit ex illoſuꝑnuo cibo ſumpto. illud reſolutū cuꝫſit fumoſitas groſſa indigeſta petit cerebrum et ꝑcutiēs eius mirigas ſeu tuniculas grauiter eas ledit aliqn̄ emigranea vel alia capitis paſſionē peſſimāexcitat inducit. aliquando etiam radices neruorum ſenſibiliū illa fumoſitasmalicioſa tangit et ſuo acumine ſiuefurioſitate ad intima ip̄orū neruorū penetrans ſpiritum animalem ibi exiſtentem impedit atqꝫ ſedit. vnde ſubſtantiam rationis vſum ꝑturbat linguāratiōis interpreteꝫ titubādo contrahitet peruertit vt pater in ebrijs. Motumetiam voluntarium ſepius retardat vl̓penitus deſtruit vt patet in tremulisparaliticis. nec mirum nam virtus corporis regitīa eſt ſita in neruis in muſculis a natura. neruum ſiue membrumquodlibet ſic depreſſum regere erigereſatagit et intendit ſed preualēs ille acutus fumus et reſiſtens virtuteꝫ naturalem vincere cupiens membrū deorſūdeprimere nitit̉ et contendit. Unde exiſto duplici motu contrario ſcilicet vnoeleuate alio deprimente membroꝝ tremor ſepius generatur tandē victa totaliter virtute regitiua mors ve paraliſis in talibus generatur. At optimūcōſilum eſt ſapientis qui dicit. Ne te effundas inquit ſuꝑ oēm eſcam. qꝛ in multis eſcis infirmitas grauis ⁊c̄. idē itaqꝫmalum generat in corꝑe ſomnus īmodaratus. nam in ſomno remittūtur virtutes et actiones naturales interiꝰ animales intendunt̉. vnde clauſis porisforinſecis calor intrinſecus ꝯfortatusml̓tos hūores attrahit quos quidē necdirigere Steſt nec cōſumere tūc p̄ualente tapta ſuꝑfluitate qua non pōt natura regere ſequitur neceſſario morsſuffocatio ſicut eſt videre ſepius in dormientibus poſtaccepta medicinā etiāin minutis. In vigilantibꝰ aūt nimiscauſa cōtraria oꝑatur in quibꝰ nimiafit humoꝝ ſpirituū cōſumptio. vndemors iterū comitatur. Item eadē ratōſuffocatiōis eſt in uimis repletis eadēratio defectōis eſt in ieiunantibꝰ ſupravires nimiū inanitis. Item qui nimiſſe exercitant nimia caloris intenſionēhumores nimis cōſumentem ſe deſtruunt et cōſumūt. In nimis ꝟo qͥeſcētibꝰca eſt cōtraria qꝛ in ip̄is magna eſt immoderata huiditatis attractio nulla